TAGS-AT E JAVËS

Aktualitet2025-08-26 08:36:00

"Security Operative meetings were also held in the forest, but when the agent was female..."/ Reflections of the former Prime Minister of Albania

Shkruar nga Pamfleti

"Security Operative meetings were also held in the forest, but when the

In the Albanian history of the last 25-30 years, there are many events, activities and crimes of the past, which, because they remain unexplained, come to the attention of public opinion from time to time, which, by its interest in them, is divided into two groups, apart from the indifferent and those who are busy with greater "work", those who seek the truths, whatever they may be, only the truths and the whole truth, and those who do not want this, who seek to sink the process or seek to illuminate only aspects favorable to them (or at least not unfavorable ones). For me personally, the border between those who seek these truths and those who do not want or, and prevent such a thing, is the line of demarcation between democrats and nostalgics of yesterday, the shameful communist past. The unification of their proposals means; that there is no such line today. 

But history and time have shown that problems, even after they subside, remain before us and resurface more and more with the demand to bring the truth to light, to recognize the phenomenon, to heal the wounds, to unmask the authors of policies and criminal acts that shame us all, but also to remove from the political and public scene (appointed with civil or political status), those who have shown themselves to be wicked or weak, or irresponsible, or impudent and shameless, and for this they have violated Albanians, because bread cannot be baked with sourdough.

And these are not just "spies", as we are hearing today, but also operatives, investigators and leaders of State Security, members of the plenum of the Central Committee of the Albanian People's Party and ministers from the dictatorship era, those who have sentenced more than the law, whistleblowers, aggravating witnesses, etc., etc.

One of these issues of our contemporary history is that of the communist violence of the dictatorship of the proletariat, through the State Security, the problem of the files, as it is called for short by some, but with malicious intent by others, reducing the issue to recognizing only one aspect of the violent past, the one that hurts only others, not those of their own kin.

Seeing that today the public is rightly becoming interested again, but is also being manipulated, misinformed or the discussion is being deliberately diverted, just as there are others (the majority) who speak without recognizing the phenomenon, we are presenting this article, where we wish to address the policies, structures and effects of the violence of the dictatorship of the proletariat, and in what way it has been documented in the archives of the time, as well as the degree of preservation of this documentation.

These aspects are more than necessary to be recognized, so that those practices, doctrines, goals and attitudes are not repeated, but also because it is time to definitively condemn them, its organizers, leaders and activists, active and conscious or not, and why not, and apologists.

This, the shedding of light on the crimes of communism and their investigation, is also required, among other things, by Resolution No. 1481, 25.01.2006, of the Council of Europe, a more than necessary request so that the past is not repeated, which former communists and former State Security employees replace with files and spies.

I hope that the punishment of these crimes will be carried out throughout the entire Albanian space and not only for the events here, because recently there have also been nostalgics of the hated Enverist-communist regime, when they think that it is their right, (or as they say in Shkodra: "This is how the bird of joy wants") to honor them, celebrate them and leave a mark on their daily lives. It is the same as if we were honoring Miladinara and other servants of theirs, the bandits and executioners of Albanians on the other side of the border.

That is why the truths must be known. And here arises the problem and confrontation between people, to speak or to remain silent, to leave it to history, others say (they are talking about tomorrow, when they are no longer around), forgetting that history is also written today. But to do this with justice and honesty, we must first know the verifiable facts and authentic documents, then make a critical judgment and write it.

Creation of state security

For almost 70 years, a small group of leaders, selected by the Serbian communists, centuries-old enemies of the Albanian race, led the Albanians into a dead end, backward from Europe and the civilization to which we belong and aspire. To remain eternally at the top, they used violence, raising it into a system, according to the model of their Yugoslav and Russian teachers, in an organized system, where the party and the State Security were the fundamental ones, of which the first drafted the policies of violence and gave directives and orders, the second implemented them.

As dictator Hoxha said (March 19, 1963) in his message on the occasion of the 20th anniversary of the creation of the State Security, that it; "together with the other weapons of the dictatorship of the proletariat, crushed the resistance of the defeated exploiting classes, their remnants and external enemies."

The first nuclei of the State Security began to be created in mid-1942, when dictator Enver Hoxha tasked the Tirana Communist Party's circular with organizing an information network. The Secret Intelligence Service was officially created at the First Conference of the Albanian Communist Party, on March 20, 1943.

Meanwhile, on November 18, 1944, Enver drafted a circular on the organization of the Intelligence Service, which would be "the watchful eye so that development is not hindered by dark anti-popular forces" and that it should be "everywhere in the army, in the field, from the bottom to the top."

Pas përfundimit të Luftës, ky shërbim u kthye në Sigurimin e Shtetit. Aktivitetin, organizimin dhe detyrat e tij deri në vitin 1948, i njohim nga promemoria e Vaskë Kolecit (26.11.1948) me titull; “Mbi punën trockiste të organeve të Sigurimit të Shtetit”, ashtu si duhet të ketë në arkiva (të PPSH-së dhe të ish-Ministrisë së Punëve të Brendshme) materiale më të plota dhe zyrtare mbi punën e ish-Sigurimit të Shtetit, gjatë kësaj periudhe.

Rezultatet e dhunës dhe terrorit komunist në këto vite, të cilat tentohet t‘i vishen Koçi Xoxes dhe trockistëve jugosllavë kur janë të PKSH-së dhe regjimit të Enver Hoxhës, dokumentohen saktë në numrin e të arrestuarve me akuza politike për vitet 1944-1948, të cilët janë respektivisht 431, 5021, 2909, 1874, 1421 persona, pra gjithsej 11.656, prej të cilëve janë vrarë (nuk po përmend termin “zyrtar” pushkatuar) pa gjyq respektivisht 584, 180, 116, 50 dhe 28 persona. Pra, gjithsej 958 viktima fatkeqe të terrorit komunist. Mos harroni që Shqipëria në ato vite kishte më pak se 1 milion banorë.

Do të mjaftonin vetëm këto të dhëna për të kuptuar egërsinë dhe anormalitetin e asaj klase politike, që mori me dhunë pushtetin pas Luftës së Dytë Botërore në Shqipëri. Nuk janë raste të veçanta që t‘u vishen personave të veçantë, të cilët më vonë dhe ndëshkohen. Janë dëshmi rrëqethëse të një politike kriminale antishqiptare, e cila patjetër ndikoi, në mënyrë të pashmangshme, historinë e mëtejshme të Shqipërisë dhe jetën shqiptare.

Në shtypin shqiptar të këtyre viteve të fundit, janë dhënë shpesh informacione dhe dokumente për urdhrat e drejtpërdrejta të diktatorit Enver Hoxha, për vrasje pa gjyq etj. Por, sidoqoftë, këto vite janë një periudhë që duhet hetuar e studiuar më mirë dhe në mënyrë më të plotë në arkiva, shtypin e kohës dhe atë të mëvonshëm. Platforma e Sigurimit të Shtetit e vitit 1948, paraqet “gabimet” e organit përpara Plenumit të 11-të, rezultat i “frymës trockiste të theksuar” të Koçi Xoxes:

– Vënia e partisë nën kontrollin e organeve të Sigurimit të Shtetit

– Kryerja e akteve të jashtëligjshme

– Keqpërdorimi i popullit

– Format e organizuara të papërshtatshme të punës, të kopjuara nga trockistët jugosllavë

– Në metodën e punës edhe ajo e kopjuar nga trockistët jugosllavë

Këto veçanti, sipas platformës, e transformuan shtetin tonë në një shtet policor. Kaq besoj se mjafton për të kuptuar terrorin e shfrenuar e antishqiptar të atyre viteve. Ishte përmbushja e kësaj detyre që kushtëzoi dhe nivelin arsimor të punonjësve të MPB-së, të cilën e njohim për vitin 1952. Autodidakt (pa shkollë) janë 279 punonjës, me arsim fillor 2126, me shkollë unike 750, me shkollë të mesme 102, me shkollë të lartë vetëm dy punonjës, gjithsej 3253.

Me këtë platformë (viti 1948), organet e Sigurimit të Shtetit vihen nën kontrollin dhe drejtimin e drejtpërdrejtë të Partisë, duke kërkuar që “puna e Sigurimit të centralizohet në një pikë të vetme, në Komitetin Qendror të PPSH-së”. Kjo realizohet duke asistuar në mbledhjet e partisë të organizatave bazë të Sigurimit, sekretarit të parë ose atij organizativ të rrethit, për t‘i ndihmuar në zbatimin e vijës së partisë.

Organet e sigurimit detyroheshin të informonin rregullisht partinë për veprimtarinë e tyre, domethënë sekretariatin e PPSH-së, për të gjitha veprimet e Sigurimit, byronë politike për veprimet kryesore të sigurimit, ndërsa Komiteti Qendror për çështje me rëndësi të veçantë.

Nga kjo kuptohen lidhja “si mishi me thoin” e të dyja strukturave dhe përgjegjësia e njëjtë e tyre për hartimin dhe zbatimin e politikave, si dhuna e diktaturës së proletariatit, lufta e klasave etj…! Në terren, Sigurimi informonte sekretarin politik të komitetit të partisë për problemet e punës, por jo për informatorët dhe ata që përpunohen. Për këta të fundit, ata mund të informoheshin nga Komiteti Qendror, nëse shihej e nevojshme.

Organizimi i sigurimit të shtetit

Sigurimi i Shtetit kishte si drejtor të tij një nga zv/ministrat e MPB-së dhe varej, siç treguam më lart, nga ministri dhe kupola e PPSH-së, si dhe nga një sektor i posaçëm pranë Komitetit Qendror. Sipas platformës (1948), funksionarë të Sigurimit të Shtetit, quhen njerëzit e Sigurimit (oficerë, nënoficerë, nëpunës) që kanë funksione legale ose ilegale në qendër dhe terren.

Bashkëpunëtorë të Sigurimit quheshin të gjithë njerëzit e Sigurimit të padeklaruar botërisht, që shërbejnë ilegalisht për Sigurimin. Ata janë: rezidentë, informatorë, dhe strehues (platforma 1948). Ndërsa në platformën më të plotë e të hollësishme të vitit 1954, thuhet se; “rrjeti agjenturial është arma kryesore në duart e organeve të Punëve të Brendshme, në luftën e tyre kundër armiqve të popullit dhe përbëhet nga informatorët, agjentët, rezidentët, strehuesit”.

Informatori ishte bashkëpunëtori sekret, i cili kishte për detyrë të vigjilonte punën e armikut dhe të informonte menjëherë. Ai përzgjidhej nga operativi dhe miratohej nga shefi i tij. Informatori rekrutohej nga elementë të kompromentuar me armikun, ose mbi baza patriotike.

Në rastin e parë “…zakonisht ai vjen nga kontingjentet armiqësore (kulakë, pa triska fronti, ish-ballistë), por që aktualisht nuk zhvillojnë aktivitet armiqësor”. Ai mund të jetë gjithashtu dhe anëtar partie pa përgjegjësi, që punon pa ia imponuar kush, por numri i tyre duhet të jetë sa më i kufizuar. Informatori, kur rekrutohej lëshonte një deklaratë bashkëpunimi dhe mos dekonspirimi.

Agjenti ishte një bashkëpunëtor sekret i kualifikuar, që kishte ose mund të krijonte lidhje me elementë armiq dhe rekrutohej zakonisht mbi bazë elementi rekrutues real, që të mund t‘i imponohej rekrutimi. Rrallë mund të jetë mbi baza patriotike dhe shumë rrallë anëtar apo kandidat partie. Miratimi i tij bëhej nga ministri dhe zëvendësi i tij.

Rezidenti ishte një bashkëpunëtor sekret dhe ndihmës ilegal i operativit, që nën drejtimin e tij, mbante në lidhje deri në 8 informatorë, të cilët ai i drejtonte operativisht. Ai mund të ishte një anëtar partie, ose patriot shumë i vendosur, besnik dhe i sprovuar, që rekrutohej vetëm mbi baza patriotike dhe vullnetare. Ai mund të shpërblehej me rrogë të përmuajshme ose herë pas here, sipas rezultateve. Kur rekrutohej, ai lëshonte deklaratën e bashkëpunimit dhe mos dekonspirimit.

Strehuesi ishte zoti i shtëpisë konspirative që përdornin organet e Punëve të Brendshme, për të bërë takime me bashkëpunëtorët e tyre. Ai mund të ishte anëtar partie, ose patriot i sprovuar për besnikëri. Ai shpërblehej rregullisht dhe sipas nevojës. Kur një bashkëpunëtor tradhtonte, takimet e bashkëpunëtorëve në atë shtëpi ndërpriteshin.

Tërheqja në bashkëpunim sekret me detyrim bëhej mbi bazën e të dhënave operative, kallëzimeve ose dokumenteve të tjera të vërtetuara, që provonin se kandidati kishte kryer një vepër penale. Tërheqja bëhej në gjendje të lirë ose arresti. Në rastin e fundit masa e arrestimit bëhej me miratim të organeve udhëheqëse të MPB-së.

Në këto raste ndalimi për tërheqje bëhej brenda një afati prej 72 orësh. Por, vetëkuptohet, se për punë të pista si këto normat mund dhe mos të respektoheshin. Ka shembuj të shumtë për kapërcimin e këtij afati, ashtu dhe për përdorimin e kërcënimeve dhe torturave deri çnjerëzore, për të arritur qëllimin. Lidhjet e operativit me agjenturën. Një operativ mund të mbante rreth 15 lidhje agjenturiale, si me disa rezidentë, ashtu dhe me disa agjentë dhe informatorë.

Ai duhej të takohej jo më pak se dy herë në muaj me ata, të dëgjonte raportin dhe pastaj ta merrte me shkrim në prani të tij. Operativi në këto takime i vinte bashkëpunëtorit detyra konkrete, bisedat dhe pyetjet që duhej të bënte. Nga ana tjetër, bashkëpunëtorët kontrolloheshin me të dytë dhe teknikë operativë (TO). Kur nuk i kryenin detyrat, kur refuzonin spiunimin, ata, sipas rastit, arrestoheshin ose përjashtoheshin nga rrjeti agjenturial.

Takimet e operativit me agjenturën, bëheshin vetëm në shtëpitë konspirative, ose në vende të tjera të fshehta, si në pyll dhe vetëm natën. Kur bashkëpunëtori ishte femër, duhej që në takim të ishin dy operativë. Përpunimi agjenturial ishte kontrolli i vazhdueshëm që i bëhej punës së armikut me anën e agjenturës. Kemi dy lloje përpunimesh: përpunim paraprak dhe përpunim aktiv.

Përpunimi paraprak i një personi fillonte atëherë kur organet operative dyshonin për këtë person dhe merrnin të dhënat e para që tregonin aktivitet armiqësor. Ai zgjaste deri 6-muaj. Përpunimi paraprak bëhej për të hetuar nëse personi i dyshuar zhvillonte ose jo veprimtari armiqësore. Nëse po, ai regjistrohej në kartotekën e elementit armik (kartoteka e dytë) dhe vihej në përpunim aktiv. Në këtë kartotekë ata vendoseshin në kategorinë II/B ose II/A.

Te kategoria II/A regjistroheshin të gjithë ata elementë armiq që zhvillonin veprimtari armiqësore kundër partisë dhe pushtetit (lexoje mirë: kundër partisë dhe pushtetit – shënimi ynë A.M.), ndërsa në kategorinë II/B elementët e dyshimtë që zhvillonin veprimtari kundërrevolucionare, e cila vlerësohej me qëndrimin dhe përbërjen e rrethit familjar dhe qëndrimin në punë. Rrezikshmëria shoqërore e një personi përcaktohej jo vetëm nga e kaluara, por dhe nga mundësitë që ai kishte për të dëmtuar pushtetin në kohën e tashme ose në të ardhmen.

Përpunimi aktiv bëhej me agjenturë paralele, ndërsa kategorizimi bëhej sipas përcaktimeve që parashiheshin qartë dhe ishin të hollësishme në platformë. Kartoteka e elementit armik dhe e agjenturës mbahej në degën IV-të të Sigurimit të Shtetit në rang Republike, ndërsa kartoteka e agjenturës përkatëse mbahej dhe në Degët e Punëve të Brendshme të rretheve.

Një vend të veçantë në platformë zinin rregullat dhe procedurat e arrestimit për krime kundër shtetit dhe ato ordinere. Po kështu, ishin dhe rregullat e posaçme për dëbim-internimet, për personat që paraqisnin rrezikshmëri shoqërore.

Propozimin për këtë e bënte drejtori i Punëve të Brendshme të rrethit, ose kryetari i degës Operative në qendër, duke e motivuar atë. Përpara kësaj merrej zyrtarisht dhe opinioni i Sekretarit të Parë të rrethit. Ky propozim shqyrtohej nga komisioni i dëbim-internimit, i cili, kolegjialisht e shqyrtonte dhe pasi merrte vendimin, ia kalonte organit propozues për veprim.

Sipas tyre, masa e dëbimit ose internimit merrej zakonisht kundrejt familjarëve të personave që arratiseshin, kundër personave që kishin qenë personalitete të regjimeve të kaluara dhe që paraqisnin rrezikshmëri shoqërore, si dhe kundër personave që paraqisnin rrezikshmëri shoqërore, por që nuk kishte fakte për t‘i burgosur.

Ka dhe një fakt interesant në platformën e vitit 1954, i cili flet për rastet kur ministri i Punëve të Brendshme, urdhëronte internimin ose dëbimin e një personi pa vendimin e komisionit. Në këtë rast, komisioni duhet të mblidhej brenda 3-ditëve për shqyrtimin e vendimit. Gjatë regjimit komunist, hetuesia politike për krimet kundër shtetit, ishte pjesë përbërëse e organeve të MPB-së. Platforma kërkonte që hetuesia të shqyrtonte me partishmëri çdo çështje.

According to it, the investigation was handled by the head of the Branch or his deputy for the Security, as well as their investigators. The work of the Security investigation was controlled only by the military prosecutor's office. Among the duties of the State Security was postal control and later also telephone control. Persons under active agent processing were subject to it, when deemed necessary, all arrested and convicted persons; all persons in deportation and internment camps, as well as any correspondence that the State Security suspected of having counter-revolutionary content.

Correspondence was blocked, photocopied or notes were kept of it. As for external correspondence, which included everything: letters, telephone conversations, telegrams, postal mail, etc., all were checked through operational workers, legal and illegal, as well as by residents who had to be party members or candidates, but with positions no higher than the secretary of the basic organization. The check could also be accompanied by the confiscation of objects./Memorie.al

Lini një Përgjigje