FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Pavarësisht mosmarrëveshjeve mbi agjendën e mundshme të bisedimeve, zyrtarët amerikanë dhe iranianë konfirmuan se takimi vendimtar midis delegacioneve të tyre do të zhvillohet në Oman...
Zyrtarët iranianë dhe amerikanë konfirmuan se një takim midis vendeve të tyre do të zhvillohet në kryeqytetin e Omanit, Muscat. Raportet e mëparshme tregonin se negociatat midis dy palëve po dështonin për shkak të mosmarrëveshjeve mbi formatin dhe vendin e takimit, duke ngritur dyshime rreth fatit të bisedimeve.
Ministri i Jashtëm iranian, Abbas Araghchi , njoftoi se bisedimet bërthamore janë planifikuar të zhvillohen të premten në Muscat. “Jam mirënjohës ndaj vëllezërve tanë në Oman që bënë të gjitha rregullimet e nevojshme”, shkroi ai në X. Zyrtarët e Shtëpisë së Bardhë konfirmuan gjithashtu se takimi do të zhvillohet sot në Oman.
Sipas agjencisë iraniane të lajmeve ISNA , delegacioni iranian do të udhëhiqet nga Araghchi. Në bisedime marrin pjesë edhe diplomatët e lartë iranianë Majid Takht-Ravanchi dhe Kasem Gharibabadi. ISNA raporton se delegacioni amerikan do të përfaqësohet nga të dërguarit specialë të Presidentit të SHBA-së Donald Trump, Steve Witkoff dhe Jared Kushner.
Përfaqësuesit nga SHBA-ja dhe Irani fillimisht duhej të takoheshin në Stamboll. Megjithatë, Irani më vonë këmbënguli që takimi të mbahej në Muscat, kryeqytetin e Omanit. Sipas agjencisë së lajmeve Al Jazeera, një propozim kuadër për takimin ishte hartuar nga ndërmjetësuesit nga Katari, Turqia dhe Egjipti. Ky propozim thuhet se përfshin një angazhim nga Irani për të ndaluar plotësisht pasurimin e uraniumit për tre vjet dhe më pas për ta kufizuar atë nën 1.5 përqind. Stoku aktual prej afërsisht 440 kilogramësh uranium të pasuruar do të transferohet në një vend të tretë.
Frika nga përshkallëzimi i tensioneve
Përpjekjet diplomatike vijnë mes tensioneve të larta, ndërsa Shtetet e Bashkuara kanë përqëndruar forca në Lindjen e Mesme dhe aktorët rajonalë kërkojnë të shmangin një përballje ushtarake që shumë njerëz kanë frikë se mund të përshkallëzohet në një luftë më të gjerë.
I pyetur të mërkurën nëse udhëheqësi suprem i Iranit, Ajatollah Ali Khamenei, duhet të jetë i shqetësuar, Trump i tha NBC News: "do të thoja se ai duhet të jetë shumë i shqetësuar. Po, ai duhet të jetë i shqetësuar".
Ai shtoi se "ata po negociojnë me ne", por nuk dha hollësira.
Megjithatë, nuk ka asnjë shenjë se të dyja palët kanë gjetur gjuhë të përbashkët në axhendë. Irani ka kërkuar që negociatat të kufizohen në diskutimin e mosmarrëveshjes së tij të gjatë bërthamore me Perëndimin. Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, megjithatë, paraqiti një pikëpamje të ndryshme.
“Nëse iranianët duan të takohen, ne jemi gati”, u tha Rubio gazetarëve, duke shtuar se bisedimet duhet të përfshijnë gamën e raketave balistike të Iranit , mbështetjen e tij për grupet e armatosura në të gjithë Lindjen e Mesme dhe trajtimin e popullit të vet, përveç çështjeve bërthamore.
Irani: Programi i raketave jashtë diskutimit
Megjithatë, një zyrtar i lartë iranian tha se programi raketor i Iranit "është hequr nga tavolina". Një zyrtar i dytë i lartë iranian tha se Teherani do të mirëpriste negociatat mbi mosmarrëveshjen bërthamore, por këmbëngulja e SHBA-së për të adresuar çështjet jo-bërthamore mund të rrezikojë bisedimet.
Dhëndri i Trump, Jared Kushner, pritet të marrë pjesë në bisedime, së bashku me të dërguarin special të SHBA-së, Steve Witkoff, dhe ministrin e Jashtëm iranian, Abbas Araghchi, thanë zyrtarët. Ndërsa bisedimet fillimisht ishin planifikuar për në Turqi, Irani donte që takimi të zhvillohej në Oman pas bisedimeve të mëparshme të mbajtura në shtetin e Gjirit që ishin përqendruar vetëm në programin bërthamor të Teheranit, tha një zyrtar rajonal.
Irani thotë se aktivitetet e tij bërthamore janë paqësore, jo ushtarake, por Shtetet e Bashkuara dhe Izraeli e kanë akuzuar atë për përpjekje të mëparshme për të zhvilluar armë bërthamore. Një zyrtar i Gjirit tha se bisedimet mund të përfshijnë disa vende, megjithëse Irani ka thënë se dëshiron një format dypalësh të kufizuar në Uashington dhe Teheran.
Përpjekjet diplomatike po intensifikohen pasi Trump kërcënoi me veprime ushtarake kundër Iranit gjatë shtypjes së përgjakshme të protestuesve muajin e kaluar dhe vendosi më shumë fuqi detare në Gjirin Persik.
SHBA-të kanë dërguar mijëra trupa në Lindjen e Mesme që kur Trump kërcënoi Iranin muajin e kaluar, duke përfshirë një aeroplanmbajtëse, anije të tjera luftarake, aeroplanë luftarakë dhe spiunë dhe anije cisternash për furnizim me karburant.
Trump ende po shqyrton mundësinë e sulmit
Pasi Izraeli dhe Shtetet e Bashkuara bombarduan Republikën Islamike verën e kaluar, tensionet e reja kanë nxitur frikën midis fuqive rajonale për një raund të ri tensionesh që mund të shkaktojë kaos afatgjatë në Iran. Trump vazhdon të peshojë mundësinë e sulmit ndaj Iranit, thonë burimet, ndërsa çmimet e naftës janë rritur për shkak të tensionit.
Trump ka paralajmëruar se "gjëra të këqija" ka të ngjarë të ndodhin nëse nuk arrihet një marrëveshje , duke rritur presionin mbi Republikën Islamike në një situatë të vështirë që ka çuar në kërcënime të ndërsjella për sulme ajrore.
Udhëheqja e Iranit është gjithnjë e më e shqetësuar se një sulm i SHBA-së mund të shkatërrojë autoritetin e saj, duke i shtyrë njerëzit e zemëruar përsëri në rrugë, sipas zyrtarëve aktualë dhe ish-zyrtarë iranianë.
Irani shpreson gjithashtu për një marrëveshje që mund të ndihmojë në heqjen e sanksioneve perëndimore mbi programin e tij bërthamor, të cilat kanë dëmtuar ekonominë e tij, një shkak kryesor i trazirave të muajit të kaluar.
Burime iraniane i thanë Reuters javën e kaluar se Trump kishte kërkuar tre kushte për rifillimin e bisedimeve: pasurim zero të uraniumit në Iran, kufizime në programin e raketave balistike të Teheranit dhe fundin e mbështetjes së tij për përfaqësuesit rajonalë.
Irani ka thënë prej kohësh se të tre kërkesat janë shkelje të papranueshme të sovranitetit të tij, por dy zyrtarë iranianë i thanë Reuters se udhëheqësit e tij klerikë e shohin programin e tij të raketave balistike, në vend të pasurimit të uraniumit, si pengesën më të madhe. Një zyrtar iranian tha se nuk duhet të ketë parakushte për bisedime dhe se Irani është gati të tregojë fleksibilitet në pasurimin e uraniumit , të cilin thotë se është për qëllime paqësore, jo ushtarake.
Pas sulmeve amerikane në qershor, Teherani ka thënë se puna e tij për pasurimin e uraniumit ka ndaluar. Në qershor, Shtetet e Bashkuara goditën objektivat bërthamore iraniane, u bashkuan në fund të një fushate 12-ditore bombardimi izraelite dhe Irani u hakmor kundër Izraelit me raketa dhe dronë.
Irani ka thënë se ka rimbushur rezervat e tij të raketave që nga lufta me Izraelin vitin e kaluar, duke paralajmëruar se do të lëshojë raketat e tij nëse siguria e tij kërcënohet.
Duke shtuar tensionet, ushtria amerikane të martën rrëzoi një dron iranian që iu afrua "në mënyrë agresive" aeroplanmbajtëses Abraham Lincoln në Detin Arabik, tha ushtria amerikane, në një incident të raportuar për herë të parë nga Reuters. Në një incident tjetër në Ngushticën e Hormuzit, Komanda Qendrore e SHBA-së tha se Trupat e Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) të Iranit paralajmëruan një anije cisternë me flamur amerikan dhe kërcënuan se do të hipnin në të dhe do ta konfiskonin. /Pamfleti/
Trump është i nxitur nga lobi hebraik në SHBA për të krijuar kaos në Lindjen e Mesme. Irani nuk mund të tërhiqet. As SHBA-të nuk mund të tërhiqen. Rezultati? Lamtumirë 1/2 e popullsisë së botës. Do ta blej tunelin tim nëntokësor nga Surreli!