FLASH
Shkruar nga Noah Hawley
In today's world of the technological elite, wealth no longer serves as a means to improve society, but as a shield against the consequences of personal actions. Unlike the titans of old who invested in collective institutions, today's billionaires are obsessed with absolute control and individual power over reality...
To understand the psychology of today's billionaire, we need to go back to the end of Paul Thomas Anderson's 2007 film There Will Be Blood. The main character, Daniel Plainview, played by Daniel Day-Lewis, is a ruthless oil baron who has built his empire on blood, deceit, and a ruthless will to money.
In the final scene, he appears as a man richer than King Croesus, but completely isolated in his magnificent mansion. When preacher Eli Sunday comes to sell him the oil rights to a piece of land, Plainview humiliates him by explaining the famous "milkshake" metaphor: he has already sucked up all the oil from neighboring properties.
Plainview kills Eli with a bowling ball, not out of necessity, but out of pure hatred and a sense of omnipotence. When the servant enters the hall, Plainview shouts, "I'm done!"
This does not mean that he is finished, but that he is done claiming that human rules, morality, or law have any power over him. He has moved on to a realm outside the moral universe, where even our tech trillionaires fly today.
In 2018, I was invited to a setting that closely resembled the luxurious seclusion of Plainview: Jeff Bezos’ Campfire resort in Santa Barbara. Amazon was trying to convince me to transfer my film and television business to them, and the invitation was a strategic move to impress me with their unparalleled power.
The atmosphere was that of a parallel world, where the usual gravity of life did not exist. A fleet of private jets was sent to pick up the guests. Bezos had bought the entire Biltmore resort and the beach club opposite, installing a private security army to guarantee our privacy.
Every morning we listened to lectures from Supreme Court justices or neuroscientists, while the question that could be heard under the breath from intellectuals was: “Why am I here?” Only the billionaires did not ask. They knew this circle well where there was discussion about “saving the world” while eating luxurious Wagyu steaks, far from any contact with the problems they claim to be solving.
What I noticed was a phenomenon we could call “the arrogance of success.” When a person declares themselves a genius in one field — such as online commerce — they begin to believe they are a genius in everything else.
Kjo krijon një mjedis ku rrethi shoqëror përbëhet vetëm nga njerëz që kanë nevojë për diçka prej teje, duke lënë në hije mekanizmin bazë me të cilin njerëzit mësojnë se të tjerët janë qenie reale. Bezos-i i vitit 2018 ende bënte përpjekje të dukej njerëzor.
Megjithatë, sot ai, Mark Zuckerberg dhe Elon Musk kanë hyrë në fazën “Plainview”. Ata notojnë në një rezervuar privimi shqisor, ku dështimi e ka humbur kuptimin. Për njerëzit që po bëhen trilionerë, asnjë nivel humbjeje s’mund ta ndryshojë pozicionin e tyre global.
Këtu vërehet hendeku i madh midis epokave të pasurisë. Baronët grabitës të Epokës së Artë, si Andrew Carnegie apo John D. Rockefeller, ishin padyshim njerëz të pamëshirshëm që shtypnin me forcë grevat e punëtorëve.
Por pavarësisht brutalitetit, ata ishin të lidhur me realitetin fizik të shoqërisë. Ata e shihnin pasurinë si një mjet për të lënë një trashëgimi institucionale. Ata investuan në shpikje të mëdha dhe mbi të gjitha, ngritën universitete, biblioteka dhe spitale që shërbejnë edhe sot si shtylla të qytetërimit tonë.
Filantropia e tyre ishte një pranim i faktit se suksesi i tyre ishte i ndërlidhur me stabilitetin e shoqërisë. Ata donin të ndryshonin botën përmes institucioneve kolektive. Miliarderët e sotëm kanë një qasje krejt tjetër.
Ata nuk janë të fiksuar pas ndërtimit të institucioneve, por pas pushtetit absolut dhe kontrollit të informacionit. Për ta, shoqëria është një laborator për eksperimentet e tyre. Ndërsa Carnegie ndërtonte biblioteka, Musk dhe të tjerët blejnë platforma komunikimi për të kontrolluar narrativën dhe për të sulmuar kundërshtarët.
Ata nuk synojnë të përmirësojnë botën tonë; ata kërkojnë të ndërtojnë të vetën, qoftë përmes kolonizimit të Marsit apo izolimit në ishuj privatë, të çliruar nga çdo përgjegjësi ndaj njerëzimit. Ky ndryshim filozofik ka çuar në vdekjen e empatisë.
Për miliarderët modernë, empatia shihet si një “dobësi e qytetërimit perëndimor”, siç e ka quajtur Elon Musk. Ajo konsiderohet një armë që shoqëria përdor për të detyruar njerëzit racionalë të veprojnë kundër interesave të tyre.
Këtë mungesë empatie e përjetova personalisht në resortin e Bezos. Ndërsa elita shijonte shfaqje të notit të sinkronizuar dhe paella të gatuara nga shefa të famshëm të kuzhinës, familja ime u godit nga realiteti: gruaja ime theu kyçin e dorës dhe unë me fëmijët u prekëm nga një virus i dhimbshëm.
Kur ia tregova këtë Bezos-it, duke kërkuar një lidhje të thjeshtë njerëzore, ai u tmerrua. Nuk pati asnjë fjalë keqardhjeje. Bëri thjesht një mimikë të shtirur dhe u largua menjëherë me ndihmësit e tij. Për të, dhimbja ime ishte një dështim i sistemit që duhej injoruar, jo një moment për empati.
Bota është drejtuar gjithmonë nga burra të pasur, por sot po ndodh diçka tjetër: një shkëputje nga realiteti i shkakut dhe pasojës. Këta burra nuk e ndiejnë më nevojën për t’u përshtatur me botën, sepse suksesi i tyre është i garantuar pavarësisht vuajtjes njerëzore që mund të shkaktojnë.
Like Daniel Plainview, sitting on the floor of his bowling alley, they are free only because they have severed all ties to the rest of us. When they shout “I’m done!” they are declaring their ultimate victory over society: the power to live in a universe where their actions no longer have any human consequences. / Pamphlet from “The Atlantic”
Lini një Përgjigje