FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Ndryshimet në strukturat drejtuese prekin çdo nivel, ndërsa pozicioni i Xi Jinping mbetet i sigurt
Pas një vale të fundit spastrimesh dramatike në radhët e gjeneralëve të Kinës, udhëheqësi i vendit, Xi Jinping, përballet me një tjetër detyrë sfiduese. Ka nisur një proces 5-vjeçar riorganizimi i posteve drejtuese nga niveli më i ulët deri në majë: qindra mijëra vende pune në Partinë Komuniste dhe në aparatin shtetëror do të ndryshojnë duar. Ky riorganizim masiv, që do të arrijë kulmin në Kongresin e 21-të të partisë në fund të vitit të ardhshëm, pritet të rrisë pasigurinë mes elitave politike dhe ushtarake tashmë të tensionuara.
Megjithatë, një post mbetet i sigurt. Pozicionet e Xi Jinping si Sekretar i Përgjithshëm i partisë dhe komandant i përgjithshëm i forcave të armatosura pothuajse me siguri do të rinovohen menjëherë pas kongresit. (Po ashtu, në mars 2028, në sesionin vjetor të parlamentit formal të vendit, ai pritet të vazhdojë edhe si president, posti i tij më pak i rëndësishëm.) Por pyetje të tjera do të bëhen më këmbëngulëse. Xi do të jetë 79 vjeç kur partia të mbajë Kongresin e 22-të në vitin 2032. A do të japë Kongresi i 21-të ndonjë sinjal për një pasardhës? Apo do të bëhet edhe më e qartë se ai synon të mbetet në pushtet përjetë?
Ndryshimet nisin nga baza. Që nga fundi i vitit të kaluar, fshatra dhe lagje urbane në të gjithë Kinën kanë zhvilluar një nga proceset më të mëdha të votimit në botë: qindra miliona njerëz marrin pjesë në zgjedhje kryesisht formale për drejtuesit lokalë (fituesit zakonisht janë drejtuesit lokalë të partisë).
Gjatë dy viteve të ardhshme do të riorganizohen drejtuesit e niveleve më të larta të partisë, si dhe homologët e tyre në qeveri: kryetarë bashkish, guvernatorë dhe ministra. Publiku nuk do të ketë rol: vendimet merren në mënyrë të fshehtë nga drejtuesit aktualë dhe miratohen nga komitetet e partisë dhe legjislaturat e kontrolluara prej saj. Më vonë këtë vit dhe në fillim të vitit të ardhshëm do të rishpërndahen postet në provinca. Ata që marrin detyra të rëndësishme në rajonet kryesore janë kandidatë të mundshëm për Byronë Politike, organi me 23 anëtarë përmes të cilit Xi drejton Kinën. Në vitin para kongresit, zakonisht në këtë periudhë, Xi formon në fshehtësi një grup drejtuesish që shqyrton kandidatët për këto dhe poste të tjera të larta. Vetëm besnikët më të fortë ndaj tij merren në konsideratë.
Megjithatë, mbështetja e fortë për Xi nuk garanton siguri në detyrë. Spastrime të drejtuesve ushtarakë dhe civilë që nga Kongresi i 20-të në vitin 2022 kanë qenë të dukshme për faktin se kanë goditur edhe të besuarit e tij. Sipas Qendrës për Studime Strategjike dhe Ndërkombëtare në Uashington, 37 nga 44 oficerët e emëruar në Komitetin Qendror prej 376 anëtarësh në atë kongres janë përjashtuar, janë zhdukur ose janë nën hetim. Kjo e bën më të vështirë përzgjedhjen e drejtuesve të rinj për komitetin që do të formohet në Kongresin e 21-të: ka pak kandidatë të paprekur.
Xi nuk duket se shqetësohet shumë për përgatitjen e një pasardhësi. Një tregues është Komisioni Qendror Ushtarak, organi më i lartë vendimmarrës në ushtri. Normalisht, të gjithë anëtarët e tij, përveç komandantit të përgjithshëm, janë ushtarakë. Kur emërohet një civil i dytë, ai zakonisht konsiderohet pasardhësi i ardhshëm: vetë Xi u bë nënkryetar në vitin 2010, dy vjet para se të merrte pushtetin. Fakti që ai mbetet i vetmi civil në këtë organ tregon se nuk planifikon të largohet në kongresin e ardhshëm. Edhe nëse i delegon disa tituj, pak kush pret që ai të heqë dorë nga pushteti në vitin 2032.
Ai nuk ka nevojë ta bëjë këtë. Në vitin 2018, Xi hoqi kufirin jozyrtar të mandateve kur eliminoi kufizimin me dy mandate për presidencën. Kjo i lejon të qëndrojë në krye të partisë për aq kohë sa dëshiron, pasi zakonisht të dy postet mbahen njëkohësisht. Po aq domethënëse është mungesa e figurave të reja në rrethin e tij që mund të shihen si pasardhës. Para Xi, një kandidat për sekretar të përgjithshëm pritej të hynte në Byronë Politike në fund të të 50-ave dhe të merrte drejtimin e partisë rreth moshës 62 vjeç.
Aktualisht, anëtari më i ri i Komitetit të Përhershëm të Byrosë Politike është 63 vjeç. Mosha mesatare e Byrosë Politike është 66 vjeç, më e larta këtë shekull. Nëse në kongresin e ardhshëm emërohen persona në fillim të të 50-ave, një prej tyre mund të bëhet sekretar i përgjithshëm në 2032, por kjo do të ishte një ngjitje shumë e shpejtë.
Mungesa e brezit të ri nuk kufizohet vetëm te posti i Xi. Sipas grupit kërkimor Gavekal Dragonomics, drejtimi po bëhet gjithnjë e më i moshuar në të gjitha nivelet. Dikur Komiteti Qendror kishte shumë anëtarë në të 40-at dhe fillim të të 50-ave; tani më i riu është rreth 56 vjeç. Edhe komitetet partiake provinciale po plaken, me shumicën e anëtarëve në mesin dhe fundin e të 50-ave.
Xi mund të sjellë figura më të reja në Byronë Politike, por kjo do të kërkonte të mbështetej më pak te bashkëpunëtorët e tij të afërt dhe më shumë te njerëz më pak të njohur për të. Gjithashtu, identifikimi i një pasardhësi mund të dobësojë pozicionin e tij, pasi rivalitetet për trashëgiminë kanë shkaktuar kriza në të kaluarën, përfshirë trazirat e vitit 1989. Për këtë arsye, ai duket se preferon të mbështetet te figura besnike dhe me përvojë. (Byroja Politike pas Kongresit të 20-të ishte e para në 25 vjet pa asnjë grua.)
Megjithatë, politika kineze mbetet e paqëndrueshme edhe me një drejtim të mbushur me figura besnike. Deri në një të pestën e anëtarëve të plotë të Komitetit Qendror janë spastruar që nga Kongresi i 20-të. Në shumicën e rasteve arsyeja zyrtare ka qenë korrupsioni, por eliminimi i rivalëve të mundshëm duket të ketë luajtur rol. Sipas Jonathan Czin, ish-analist i CIA-s, mandati i ardhshëm pesëvjeçar i Xi ka gjasa të shoqërohet me “manovra të brendshme gjithnjë e më të trazuara”. Edhe faza përmbyllëse e mandatit aktual është larg të qenit e qetë. /Përshtatur nga The Economist/
Lini një Përgjigje