FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Studentët në Serbi do të organizojnë nesër protestën e parë të madhe të këtij viti, ku kërkojnë largimin e presidentit Aleksandër Vuçiç dhe qeverisë së tij. Mijëra qytetarë nga e gjithë Serbia pritet të mblidhen në Beograd, në një manifestim që organizatorët e shohin si nisjen e një beteje të re politike për largimin e pushtetit aktual.
Tubimi do të mbahet në sheshin “Slavija”, ku edhe në mars të vitit të kaluar u zhvillua një nga protestat më të mëdha antiqeveritare në vend. Protesta e atëhershme u shoqërua me tensione dhe ndërprerje të papritura, ndërsa ekspertë dhe aktivistë pretenduan se ndaj turmës ishte përdorur armë zanore, akuzë e mohuar nga autoritetet serbe.
Lëvizja studentore mori hov pas tragjedisë në stacionin hekurudhor të Novi Sadit në nëntor 2024, ku humbën jetën 16 persona pas shembjes së një strehe betoni. Ngjarja shkaktoi reagim të fortë publik, ndërsa shumë qytetarë akuzuan institucionet për korrupsion dhe neglizhencë në projektet shtetërore.
Pas muajsh protestash dhe bllokimi të universiteteve gjatë vitit 2025, qeveria serbe u përball me një krizë të thellë politike. Kryeministri i atëhershëm Millosh Vuçeviç dha dorëheqjen së bashku me kabinetin e tij, por studentët deklarojnë se dorëheqja nuk është e mjaftueshme dhe kërkojnë zgjedhje të parakohshme parlamentare.
Presidenti Vuçiç ka deklaruar se zgjedhjet mund të mbahen mes shtatorit dhe nëntorit të këtij viti, pa shpallur ende një datë zyrtare. Organizatorët e protestës besojnë se mobilizimi i së shtunës do të tregojë forcën reale të lëvizjes studentore dhe mbështetjen qytetare ndaj saj.
“Shpresojmë që shumë njerëz të vijnë dhe të vazhdojnë të mbështesin studentët sepse po përgatitemi për zgjedhjet. Serbia ka nevojë për ndryshim dhe studentët do ta sjellin atë ndryshim”, deklaroi për Associated Press përfaqësuesja e studentëve, Isidora Jovanoviç.
Tensionet politike në Serbi janë rritur ndjeshëm muajt e fundit. Vetëm pak ditë më parë, një i moshuar mbeti i plagosur pasi një automjet përplasi një bllokadë protestuesish në qendër të Beogradit. Gjithashtu janë raportuar incidente të tjera dhune gjatë protestave dhe proceseve zgjedhore lokale.
Policia ka ndërhyrë disa herë për të ndarë mbështetësit e Vuçiç nga protestuesit studentë. Ndërkohë, pranë presidencës serbe është ngritur një kamp i mbështetësve të presidentit, që sipas mediave lokale shërben si barrierë ndaj demonstruesve antiqeveritarë.
Vuçiç vazhdon t’i cilësojë protestat si “të paligjshme” dhe “kriminale”, duke akuzuar protestuesit për dhunë dhe bllokim të jetës publike. Mediat pranë qeverisë kanë përdorur etiketime si “terroristë” dhe “agjentë të huaj” për kritikët e presidentit, duke thelluar më tej polarizimin politik në vend.
Analistë dhe profesorë universitarë në Serbi vlerësojnë se lëvizja studentore është shndërruar tashmë në një forcë reale politike. Profesori i Shkencave Politike, Dushan Vuçiçeviç, deklaroi se për herë të parë pas shumë vitesh ekziston një grup që mund të sfidojë seriozisht Partinë Progresive Serbe dhe vetë presidentin Vuçiç.
Një brez i ri studentësh po i bashkohet protestave, duke e konsideruar pjesëmarrjen si “detyrim moral” dhe duke shprehur bindjen se Serbia ndodhet pranë një ndryshimi politik dhe shoqëror.
Raportimet për përdorim të tepruar të forcës nga policia dhe ndalime arbitrare të protestuesve kanë sjellë reagime edhe nga Bashkimi Europian. Zyrtarë europianë kanë paralajmëruar se regresi demokratik në Serbi mund t’i kushtojë vendit deri në 1.5 miliardë euro fonde për vendet kandidate.
Tani sebet do thone qe, Sali Vuchich komandon demonstratat kunder Aleksander Berisha.