TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota29 Dhjetor 2024, 21:01

Viti 2024 përmbledhur në një fjalë: Fashizëm!

Shkruar nga Gideon Rachman

Viti 2024 përmbledhur në një fjalë: Fashizëm!

Ultra-nacionalizmi, kulti i liderit dhe përbuzja për vlerat liberale janë kthyer në modë në mbarë botën – jo vetëm në Amerikë.

Zgjedhjet e vitit 2024 në SHBA ishin të pazakonta sepse shfaqën një debat të gjallë nëse njëri prej kandidatëve ishte fashist. Gjenerali John Kelly, i cili shërbeu si shef i shtabit të Trump gjatë mandatit të tij të parë, ndezi debatin duke u thënë gazetarëve se ish-shefi i tij përputhej me një përkufizim fjalori të fashizmit që ai kishte gjetur në internet: “një ideologji politike e ekstremit të djathtë, autoritare, ultranacionaliste . . . karakterizohet nga një lider diktatorial, autokracia e centralizuar, militarizmi, shtypja e dhunshme e opozitës, besimi në një hierarki natyrore shoqërore.

Fushata e Trump iu përgjigj kësaj akuze duke thënë se Kelly kishte “rënë në gropë me këmbët e veta” dhe kishte përsëritur akuza të rreme.

Disa nga mbrojtësit më të sofistikuar të Trump argumentuan se akuza është e gabuar sepse Trump nuk është një militarist. Në të vërtetë, presidenti i ardhshëm bëri fushatë si kandidati pro paqes dhe premtoi t'i jepte fund luftërave përgjithmonë.

Fushata e Harris megjithatë kapi akuzat e Kelly-t. Demokratët besonin qartë se amerikanët me siguri do të refuzonin çdo kandidat të ndotur nga fashizmi. Por ata mund të kenë mbivlerësuar thellësinë e njohurive historike të votuesve mesatarë.

Gazetarët në gjurmët e fushatës zbuluan se shumica e votuesve e lidhën fashizmin me Hitlerin – dhe Hitlerin me Holokaustin. Meqenëse askush nuk besonte se Trump po planifikonte të ndërtonte një Aushvic amerikan, ishte relativisht e lehtë për partinë republikane të hidhte poshtë akuzat për fashizëm si histeri liberale.

Historianët e viteve 1930, megjithatë, besojnë se Trump dhe disa liderë të tjerë botërorë – si Vladimir Putin dhe Xi Jinping – po ringjallin aspekte të traditës fashiste.

Ultra-nacionalizmi, kulti i liderit dhe përbuzja për vlerat liberale janë kthyer në modë në mbarë botën – jo vetëm në Amerikë./Përshtati "Pamfleti" nga "Financial Times"

Lini një Përgjigje