FLASH
Shkruar nga PamfletiMë shumë se 850 raketa Tomahawk janë përdorur në vetëm katër javë, duke ngritur shqetësime për furnizimin e kufizuar të armës. Versionet më të fundit mund të kushtojnë deri në 3.6 milionë dollarë për njësi dhe kërkojnë deri në dy vjet për t’u prodhuar, sipas dokumenteve të Marinës.
Ushtria amerikane ka lëshuar më shumë se 850 raketa lundruese Tomahawk gjatë katër javëve të luftës me Iranin, duke i përdorur këto armë precize me një ritëm që ka shqetësuar disa zyrtarë të Pentagonit dhe ka nxitur diskutime të brendshme mbi mënyrën se si të sigurohen më shumë, thanë persona të njohur me çështjen.
Këto raketa, të cilat mund të lëshohen nga anije luftarake sipërfaqësore të Marinës dhe nëndetëse, janë përdorur vazhdimisht nga ushtria amerikane që nga përdorimi i tyre i parë në luftë në vitin 1991 gjatë Luftës së Gjirit. Megjithatë, prodhimi i tyre është i kufizuar në vetëm disa qindra njësi në vit, çka e bën stokun global të kufizuar.
Pentagoni nuk publikon numrin e saktë të raketave që ka në inventar në çdo moment.
Raketat Tomahawk vlerësohen veçanërisht sepse mund të godasin objektiva në një distancë mbi 1 000 milje, duke reduktuar nevojën për të dërguar pilotë amerikanë në hapësira ajrore të mbrojtura fort. Varësia e madhe ndaj tyre në konfliktin me Iranin kërkon diskutime urgjente nëse duhet të zhvendosen disa nga rajone të tjera, përfshirë Indo-Paqësorin, si dhe përpjekje afatgjata për të rritur prodhimin, sipas disa zyrtarëve amerikanë që folën në kushte anonimiteti për shkak të natyrës së ndjeshme të planifikimit ushtarak.
Kjo situatë ka nxjerrë në pah shqetësime më të gjera si në Pentagon ashtu edhe në Kongres lidhur me luftën e administratës Trump në Iran, arsyet e ndryshueshme për domosdoshmërinë e konfliktit dhe rreziqet që një mungesë armësh mund të krijojë për Shtetet e Bashkuara, ndërsa ato përballen me mundësinë e konflikteve të tjera në rajone të ndryshme të botës. Kjo ndodh në një kohë kur Shtëpia e Bardhë po shqyrton një përshkallëzim të mundshëm të madh në Iran, që mund të përfshijë edhe përdorimin e trupave tokësore, ndërkohë që vazhdon përpjekjet për negociata për t’i dhënë fund armiqësive.
Pentagoni ka ndjekur përdorimin e raketave Tomahawk me një fokus në rritje mbi ndikimin që ritmi i konsumimit do të ketë jo vetëm për një fushatë të zgjatur kundër Iranit, por edhe për operacionet e ardhshme ushtarake. Një zyrtar e përshkroi numrin e raketave të mbetura në Lindjen e Mesme si “alarm”, ndërsa një tjetër tha se, pa ndërhyrje, Pentagoni po i afrohet “Winchester” një term ushtarak që do të thotë se municionet janë shteruar, për furnizimin me raketa Tomahawk në rajon.
Sean Parnell, zëdhënës i Pentagonit, nuk iu përgjigj drejtpërdrejt pyetjeve mbi numrin e raketave të përdorura apo të mbetura në Lindjen e Mesme dhe deklaroi se ushtria amerikane “ka gjithçka që i nevojitet për të kryer çdo mision në kohën dhe vendin e zgjedhur nga Presidenti dhe në çdo afat kohor.”
Ai shtoi se mediat janë “të njëanshme dhe të fiksuara pas paraqitjes së ushtrisë më të fortë në botë si të dobët” dhe se analizat mbi përdorimin e armëve japin një përshtypje të pasaktë sikur Departamenti i Mbrojtjes nuk u ka dhënë forcave amerikane “çdo avantazh për të pasur sukses”, duke u përpjekur njëkohësisht “të frikësojnë dhe të mbjellin dyshime te publiku amerikan.”
Financial Times kishte raportuar më herët se Pentagoni ka konsumuar raketa Tomahawk për vite të tëra në Iran, pa specifikuar numrin e saktë.
Versionet moderne të Tomahawk janë në përdorim që nga viti 2004 dhe lejojnë komunikim me raketën përmes satelitit. Ato mund të godasin objektiva të programuar paraprakisht ose të identifikojnë objektiva në kohë reale përmes GPS-it. Gjithashtu, mund të qëndrojnë mbi një zonë beteje dhe janë të pajisura me kamera që transmetojnë informacion mbi dëmet e shkaktuara.
Versionet më të fundit mund të kushtojnë deri në 3.6 milionë dollarë për njësi dhe kërkojnë deri në dy vjet për t’u prodhuar, sipas dokumenteve të Marinës. Vitet e fundit, ato janë blerë në sasi të kufizuara, me vetëm 57 të përfshira në buxhetin e mbrojtjes të vitit të kaluar.
Shumë nga më shumë se 850 raketat e përdorura janë lëshuar në ditët e para të Operacionit “Epic Fury”, emri që administrata Trump i ka dhënë luftës në Iran. Mes tyre përfshihet të paktën një raketë që goditi pranë një shkolle fillore në qytetin iranian Minab në fillim të operacionit. Zyrtarët amerikanë kanë hapur një hetim për këtë incident, ndërsa autoritetet iraniane kanë deklaruar se janë vrarë dhjetëra fëmijë.
Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth dhe admirali Charles “Brad” Cooper, i cili drejton operacionet amerikane në Lindjen e Mesme si kreu i Komandës Qendrore të SHBA-së, kanë deklaruar se, pasi forcat amerikane dhe izraelite shkatërruan mbrojtjen ajrore dhe kapacitetet e tjera ushtarake iraniane në fazat e para, pilotët amerikanë kanë qenë në gjendje të avancojnë më thellë dhe të kryejnë sulme ajrore me municione që Pentagoni i ka në sasi më të mëdha.
Ushtria amerikane ka lëshuar gjithashtu më shumë se 1 000 raketa mbrojtëse kundërajrore në përgjigje të kundërsulmeve iraniane në rajon, përfshirë nga sistemet Patriot dhe THAAD, të cilat konsiderohen ndër më të avancuarat në botë. Edhe rezervat e këtyre armëve janë të kufizuara dhe nuk bëhen publike.
Ritmi i lartë i përdorimit të Tomahawk ka detyruar Marinën të kryejë furnizime të reja në bord të disa anijeve të përfshira në operacionin kundër Iranit. Çdo shkatërrues detar mund të mbajë dhjetëra të tilla, të cilat janë rreth 6 metra të gjata dhe peshojnë afërsisht 1 600 kilogramë. Furnizimi zakonisht bëhet në port, por Marina ka zhvilluar aftësi për ta realizuar edhe në det.
Sipas MacKenzie Eaglen, eksperte në American Enterprise Institute, para nisjes së Operacionit “Epic Fury”, Marina kishte gjasa të dispononte mes 4 000 dhe 4 500 raketa Tomahawk. Analistë të tjerë mendojnë se numri mund të ketë qenë më i ulët, rreth 3 000, pas përdorimit të gjerë në operacione të fundit, përfshirë goditjet në Iran, Jemen dhe Nigeri.
Mark Cancian, këshilltar në Center for Strategic and International Studies, deklaroi se nëse janë përdorur më shumë se 800 raketa kundër Iranit, “kjo do të përbënte rreth një të katërtën e inventarit total dhe do të linte një boshllëk të madh për një konflikt në Paqësorin Perëndimor.” Ai shtoi se “do të duheshin disa vite për të rikuperuar rezervat.”
Sipas një vlerësimi të CSIS, Marina ka blerë afro 9 000 raketa Tomahawk gjatë gjithë programit, por mijëra prej tyre janë variante të vjetra që tashmë janë jashtë përdorimit. Raketat prodhohen nga kompania Raytheon me ndihmën e prodhuesve të tjerë, ndërsa industria ka kapacitet për të prodhuar rreth 600 njësi në vit.
Zyrtarët e administratës Trump kanë kundërshtuar fuqishëm shqetësimet se lufta në Iran do të shterojë rezervat kryesore të armëve amerikane. Zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Karoline Leavitt, deklaroi se ushtria amerikane “ka më shumë se mjaftueshëm municione, armë dhe rezerva për të arritur objektivat e Operacionit ‘Epic Fury’ të përcaktuara nga Presidenti Trump — dhe më tej.” Ndërsa Hegseth ka pohuar se “nuk kemi mungesë municionesh” dhe se rezervat do të lejojnë vazhdimin e fushatës “për aq kohë sa të jetë e nevojshme.”
Megjithatë, administrata ka zhvilluar takime për këtë çështje, duke ftuar drejtues të kompanive të mbrojtjes, përfshirë Raytheon, në Shtëpinë e Bardhë. Trump deklaroi në rrjetet sociale se kompanitë kanë rënë dakord të “katërfishojnë prodhimin e armëve të klasit ‘Exquisite’.” Një takim i ngjashëm pritet të mbahet sërish pas dy muajsh.
Hegseth ka kërkuar personalisht nga kompanitë e mbrojtjes të përshpejtojnë furnizimin me armë kyçe, sipas një burimi të njohur me bisedimet.
Siç raportoi më herët The Washington Post, Pentagoni po kërkon më shumë se 200 miliardë dollarë nga Kongresi për të financuar luftën në Iran, një kërkesë e madhe që ka hasur rezistencë nga ligjvënësit kundërshtarë të konfliktit. Hegseth ka deklaruar se kërkesa përfundimtare e buxhetit “mund të ndryshojë.”
“Duhet para për të eliminuar kundërshtarët,” u shpreh ai para gazetarëve në Pentagon më 19 mars, duke shtuar se kërkesa synon të sigurojë që “jemi të financuar siç duhet për atë që është bërë, për atë që mund të duhet të bëjmë në të ardhmen dhe të sigurojmë që municionet tona të jenë jo vetëm të rimbushura, por edhe përtej kësaj.”
Lini një Përgjigje