FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Pakistani ka intensifikuar përpjekjet diplomatike për të shmangur përshkallëzimin e konfliktit në Lindjen e Mesme, duke propozuar një armëpushim dyjavor dhe shtyrjen e ultimatumit të presidentit amerikan Donald Trump ndaj Iranit.
Kryeministri Shehbaz Sharif u bëri thirrje palëve ndërluftuese të pranojnë një ndalesë të përkohshme të armiqësive “për t’i dhënë mundësi diplomacisë të arrijë një përfundim përfundimtar të luftës”. Ai kërkoi gjithashtu që SHBA të shtyjë afatin me dy javë dhe që gjatë kësaj periudhe Irani të rihapë Ngushticën e Hormuzit.
Në një zhvillim që mund të ndryshojë rrjedhën e krizës, një burim rajonal i tha CNN se “priten lajme të mira nga të dyja palët shumë shpejt”, duke shtuar se diskutimet janë drejtuar drejtpërdrejt nga shefi i ushtrisë pakistaneze, Field Marshal Asim Munir. Sipas të njëjtit burim, një marrëveshje mund të mbyllet që sonte.
Shtëpia e Bardhë konfirmoi se presidenti Trump është informuar për propozimin e Pakistanit dhe se një përgjigje pritet, ndërsa vetë Trump deklaroi se SHBA është në “negociata intensive” për konfliktin me Iranin, pa dhënë detaje të mëtejshme.
“Jemi në negociata intensive,” tha ai, duke lënë të kuptohet se situata mbetet e hapur dhe në zhvillim të shpejtë.
Pakistani, së bashku me Egjiptin, Turqinë dhe Arabinë Saudite, ka luajtur rol kyç si ndërmjetës mes palëve në javët e fundit. Sipas Sharif, përpjekjet diplomatike “po avancojnë në mënyrë të qëndrueshme, të fortë dhe me potencial për rezultate konkrete në të ardhmen e afërt”.
Zhvillimet vijnë në një moment kritik, vetëm pak orë para skadimit të ultimatumit të SHBA, ndërsa rajoni mbetet në tension maksimal dhe çdo vendim mund të përcaktojë nëse kriza do të zgjidhet përmes diplomacisë apo do të kalojë në një përplasje të hapur ushtarake.
Do të godasë Trump apo do të kemi paqe?
Bota po hyn në orë vendimtare, ndërsa ultimatumi i presidentit amerikan Donald Trump ndaj Iranit po i afrohet skadimit dhe tensionet në Lindjen e Mesme kanë arritur një nivel kritik.
Afati i vendosur nga Trump, ora 20:00 sipas kohës lindore amerikane (02:00 në Shqipëri), kërkon që Irani të pranojë një marrëveshje dhe të hapë Ngushticën e Hormuzit, përndryshe do të përballet me goditje të rënda ushtarake.
Situata u përshkallëzua më tej pasi Teherani ndërpreu të gjitha kontaktet, direkte dhe indirekte, me Shtetet e Bashkuara, duke përfshirë edhe kanalet e ndërmjetësimit përmes Pakistanit.
Shkak u bë retorika e ashpër e presidentit amerikan, i cili në një postim në Truth Social paralajmëroi se “një qytetërim i tërë do të vdesë sonte”, një deklaratë që shkaktoi reagime të forta ndërkombëtare dhe debat edhe brenda SHBA-së.
Ish-drejtori i komunikimit në Shtëpinë e Bardhë, Anthony Scaramucci, e interpretoi këtë gjuhë si një sinjal të mundshëm për përdorimin e armëve bërthamore, duke kërkuar largimin e menjëhershëm të Trump nga detyra. Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë mohoi çdo skenar të tillë.
Ndërkohë, zhvillimet në terren tregojnë se përshkallëzimi mund të ketë nisur edhe para skadimit të ultimatumit. Sulme janë raportuar pranë objekteve strategjike në Iran, përfshirë ishullin Kharg, një nyje kyçe për eksportin e naftës. Zyrtarë amerikanë sqaruan se janë goditur objekte ushtarake, jo infrastruktura energjetike.
Në të njëjtën kohë, sulme kanë goditur rrugë, autostrada dhe linja hekurudhore në disa pjesë të Iranit, ndërsa një sulm ndaj një ure hekurudhore ka shkaktuar viktima. Burime izraelite konfirmojnë se objektiv janë bërë rrjetet e transportit në të gjithë vendin.
Pavarësisht kësaj, zëvendëspresidenti JD Vance deklaroi se këto goditje nuk përbëjnë ndryshim strategjie dhe nuk ndikojnë në afatin e vendosur nga Trump.
Rritja e tensioneve ka ngritur edhe shqetësime ligjore ndërkombëtare. Ekspertë dhe juristë paralajmërojnë se goditja e infrastrukturës civile, përfshirë termocentralet apo sistemet e ujit, mund të përbëjë krim lufte sipas Konventave të Gjenevës.
“Po shohim një kërcënim të drejtpërdrejtë që do të kishte pasoja katastrofike për civilët,” tha Margaret Donovan, ish-juriste e ushtrisë amerikane.
Ndërkohë, disa vende – përfshirë shtete të Gjirit – kanë paralajmëruar në mënyrë private administratën amerikane për pasojat e mundshme të një sulmi të tillë, nga frika e hakmarrjes iraniane ndaj infrastrukturës së tyre.
Pavarësisht këtyre shqetësimeve, Trump ka mbrojtur qëndrimin e tij, duke deklaruar se rreziku real është “lejimi i Iranit të ketë armë bërthamore”.
Në këtë klimë tensioni ekstrem, vendet e rajonit kanë nisur të marrin masa emergjente, ndërsa qytetarët paralajmërohen të qëndrojnë në ambiente të sigurta.
Me orët që po kalojnë drejt skadimit të ultimatumit, Lindja e Mesme mbetet “në teh të briskut”, ndërsa çdo vendim në momentet e ardhshme mund të përcaktojë nëse kriza do të kthehet në një konflikt të hapur me pasoja globale.
Presioni ushtarak rritet, por Hormuzi dhe balancat gjeopolitike e bëjnë rezultatin të pasigurt
Ndërsa ultimatumi i presidentit amerikan Donald Trump po i afrohet skadimit, lufta në Lindjen e Mesme hyn në një fazë vendimtare, me Shtetet e Bashkuara dhe Izraelin që intensifikojnë sulmet ndaj objektivave në Iran, por pa një rezultat të qartë strategjik.
Pas gjashtë javësh bombardimesh intensive, Teherani duket se ka arritur në përfundimin se nuk do të jetë pala e vetme humbëse në këtë konflikt. Në disa skenarë, situata mund të rezultojë edhe në forcimin e pozitës së tij rajonale.
Deklaratat e fundit të Trump, përfshirë paralajmërimin se “një qytetërim i tërë do të vdesë sonte”, kanë hapur interpretime të shumta. Megjithatë, analistët theksojnë se një pjesë e kësaj retorike duhet parë në kontekstin e stilit politik të presidentit amerikan, i njohur për deklarata maksimale dhe presion publik.
Nga pikëpamja ushtarake, aftësia e SHBA-së për të goditur rëndë Iranin është e padiskutueshme. Uashingtoni ka kapacitetin për të shkatërruar infrastrukturën energjetike dhe ushtarake të vendit. Por, siç theksohet në analizë, kjo nuk përkthehet në aftësinë për të “zhdukur një qytetërim”.
Irani përfaqëson një strukturë të thellë historike dhe shoqërore, ku edhe në rast goditjesh të rënda, sistemi dhe shoqëria kanë kapacitet të mbijetojnë dhe të rikuperohen në kohë. Po ashtu, çdo operacion ushtarak prek jo vetëm strukturat shtetërore, por edhe popullsinë civile, pa bërë dallime mes mbështetësve dhe kundërshtarëve të regjimit.
Në këtë kontekst, SHBA përballet me një dilemë të njohur historike: si të dalë nga një konflikt që vetë e ka zgjedhur. Shembuj si Vietnami apo Afganistani tregojnë se epërsia ushtarake nuk garanton një dalje të qartë politike apo strategjike.
Sipas analizës, veprimet e fundit të Uashingtonit kanë kufizuar hapësirat për një tërheqje të kontrolluar, ndërsa çdo goditje e re, përveç dëmit fizik, minon edhe narrativën politike të një “fitoreje të shpejtë”.
Në këtë sfond, deklaratat e Trump mund të interpretohen edhe si një përpjekje për të imponuar një rezultat të shpejtë – një “lëvizje me rrezik të lartë” që ai ka përdorur shpesh në karrierën e tij, por që në këtë rast ka pasoja gjeopolitike shumë më të gjera.
Një nga elementët kyç të kësaj krize mbetet Ngushtica e Hormuzit. Para nisjes së konfliktit, Irani nuk e përdori këtë kartë, edhe pse kishte kapacitetin për ta bërë. Sot, situata ka ndryshuar: ngushtica është kthyer në mjetin kryesor strategjik të Teheranit.
Kontrolli – qoftë edhe indirekt – mbi këtë pikë kyçe të tregtisë globale të energjisë i jep Iranit një peshë të re diplomatike. Edhe në rast se SHBA arrin të sigurojë kontroll ushtarak të përkohshëm, mbajtja afatgjatë dhe menaxhimi i kësaj zone mbetet sfidë e madhe.
Në praktikë, çdo zgjidhje afatgjatë për Hormuzin ka gjasa të përfshijë Iranin, pavarësisht se kush është në pushtet në Teheran. Kjo, sipas analizës, përbën një “dhuratë të papritur” për Iranin: njohjen de facto si aktor i domosdoshëm në arkitekturën e sigurisë rajonale.
Në këtë mënyrë, ndërsa presioni ushtarak ndaj Teheranit rritet dhe ora e ultimatumit po numëron minutat e fundit, realiteti në terren mbetet kompleks: një konflikt ku epërsia ushtarake nuk garanton rezultat politik dhe ku çdo zhvillim i mëtejshëm mund të riformësojë balancat në të gjithë rajonin. /Përshtatur nga "Protothema"
Presidenti amerikan Donald Trump deklaroi se Shtetet e Bashkuara janë në “negociata intensive” lidhur me konfliktin me Iranin, duke refuzuar të japë detaje konkrete për ecurinë e bisedimeve.
“Nuk mund t’ju them, sepse aktualisht jemi në negociata të nxehta”, tha Trump në një intervistë të shkurtër telefonike për Fox News, duke sinjalizuar se zhvillimet janë në një fazë kritike.
Ai shtoi se pritet të informohet plotësisht mbi propozimin e kryeministrit pakistanez Shehbaz Sharif për një armëpushim dyjavor, një iniciativë që mund të çojë në shtyrjen e ultimatumit të vendosur nga SHBA.
“E njoh shumë mirë. Është një njeri shumë i respektuar,” tha Trump për Sharif, pa konfirmuar nëse do ta pranojë propozimin.
Sipas burimeve të cituara nga mediat amerikane, administrata në Uashington mbetet shpresëplotë se negociatat përmes ndërmjetësve mund të prodhojnë një marrëveshje minimale me Teheranin. Një zhvillim i tillë mund ta shtyjë Trump të vonojë afatin për goditje ndaj termocentraleve dhe urave në Iran, ose të paktën të reduktojë intensitetin e operacionit ushtarak.
Megjithatë, situata mbetet e paqartë. Wall Street Journal raportoi se Irani ka ndërprerë kontaktet direkte diplomatike, ndërsa New York Times shkoi më tej duke theksuar se janë ndalur edhe kanalet indirekte. Pavarësisht kësaj, burime për CNN thanë se SHBA vijon të kërkojë një zgjidhje diplomatike dhe se zhvillimet mbeten shumë të lëvizshme.
Dy prej këtyre burimeve e përshkruajnë retorikën e ashpër të Trump – përfshirë paralajmërimin se “një qytetërim i tërë do të vdesë sonte” – si një strategji për të ushtruar presion maksimal ndaj Teheranit që të pranojë kushtet e Uashingtonit.
Megjithatë, e njëjta burime theksojnë se presidenti amerikan është i gatshëm të zbatojë kërcënimet e tij dhe të kalojë në operacione ushtarake të zgjeruara nëse negociatat dështojnë.
Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë ka bërë të qartë se vendimi final mbetet në duart e Trump.
“Regjimi iranian ka deri në orën 20:00 sipas kohës lindore për të bërë një marrëveshje me Shtetet e Bashkuara. Vetëm presidenti e di se ku qëndrojnë gjërat dhe çfarë do të bëjë”, deklaroi zëdhënësja Karoline Leavitt.
Ndërsa ora po afron drejt afatit të vendosur, skenarët mbeten të hapur – nga një shtyrje e mundshme e ultimatumit deri te një përshkallëzim i menjëhershëm ushtarak, me pasoja të gjera për të gjithë rajonin.
Irani po shqyrton në mënyrë pozitive propozimin e Pakistanit për shtyrjen e ultimatumit të vendosur nga presidenti amerikan Donald Trump, duke krijuar një hapësirë të re për negociata në momentet më kritike të krizës.
Lajmi u raportua nga Reuters, i cili citon një zyrtar të lartë iranian. Sipas këtij burimi, Teherani po vlerëson mundësinë e një shtyrjeje dyjavore të afatit, e lidhur me hapjen e përkohshme të Ngushticës së Hormuzit – një nga pikat më të ndjeshme të përplasjes aktuale.
Ky zhvillim vjen vetëm pak orë para skadimit të ultimatumit amerikan dhe pas ndërprerjes së kontakteve diplomatike nga ana e Iranit, duke e bërë propozimin e Pakistanit një nga përpjekjet e fundit për të shmangur përshkallëzimin.
Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë konfirmoi se është në dijeni të iniciativës së kryeministrit pakistanez Shehbaz Sharif.
“Jemi në dijeni të propozimit dhe do të përgjigjemi,” deklaruan burime nga administrata amerikane, pa dhënë detaje të mëtejshme mbi qëndrimin e Uashingtonit.
Reagimi i SHBA pritet të jetë vendimtar, pasi çdo vendim për shtyrje ose jo të ultimatumit mund të përcaktojë nëse kriza do të kalojë drejt një zgjidhjeje diplomatike apo një përshkallëzimi të menjëhershëm ushtarak.
Në këtë fazë, zhvillimet tregojnë një situatë shumë të lëvizshme, ku edhe një hap i vogël diplomatik mund të ndryshojë ndjeshëm rrjedhën e ngjarjeve në Lindjen e Mesme.
Thirrje urgjente për ndaljen e përshkallëzimit ndërsa bota pret skadimin e ultimatumit
Në një moment kritik për Lindjen e Mesme, ndërsa bota po numëron orët drejt skadimit të ultimatumit të presidentit amerikan Donald Trump, Papa Leoni XIV ka reaguar ashpër ndaj kërcënimeve të fundit, duke i cilësuar ato të papranueshme dhe me pasoja të rënda për civilët.
“Sot, siç e dimë të gjithë, kemi pasur këtë kërcënim ndaj të gjithë popullit të Iranit. Kjo është vërtet e papranueshme”, deklaroi Papa duke folur para gazetarëve, teksa largohej nga rezidenca e tij në Castel Gandolfo.
Ai theksoi se situata nuk është vetëm çështje politike apo ushtarake, por prek drejtpërdrejt parimet themelore të së drejtës ndërkombëtare dhe moralit.
“Këtu ka qartë një çështje të së drejtës ndërkombëtare, por edhe shumë më tepër se kaq. Është një çështje morale për të mirën e një populli të tërë,” u shpreh ai.
Në një apel të drejtpërdrejtë, Papa kërkoi që vendimmarrësit të reflektojnë mbi pasojat njerëzore të konfliktit, në një kohë kur retorika dhe veprimet ushtarake po përshkallëzohen.
“Dua t’i ftoj të gjithë të mendojnë për zemrat e kaq shumë njerëzve të pafajshëm, për kaq shumë fëmijë, për kaq shumë të moshuar. Janë njerëz plotësisht të pafajshëm, që mund të bëhen viktima të kulmit të një lufte që ka nisur prej ditësh”, shtoi ai.
Deklarata e Papës vjen ndërsa tensionet kanë arritur kulmin dhe frika për një përshkallëzim të menjëhershëm mbetet e lartë, me vendet e rajonit në gatishmëri dhe kanalet diplomatike pothuajse të ndërprera.
Në këtë klimë, thirrja e Vatikanit për kujdes dhe përgjegjësi thekson dimensionin human të krizës, në një moment kur vendimet politike mund të kenë pasoja të pakthyeshme për miliona civilë.
Propozimi i Pakistanit për Hormuzin në tryezë, Shtëpia e Bardhë: Do të përgjigjemi
Pak orë para skadimit të ultimatumit të presidentit amerikan Donald Trump, Pakistani ka ndërhyrë me një apel diplomatik për të shmangur përshkallëzimin e mëtejshëm të krizës.
Kryeministri pakistanez Shehbaz Sharif i ka kërkuar zyrtarisht Trump që të shtyjë afatin për arritjen e një marrëveshjeje me Iranin me dy javë, duke propozuar që gjatë kësaj periudhe Teherani të hapë Ngushticën e Hormuzit.
Në një reagim në platformën X, Sharif theksoi se përpjekjet diplomatike që janë aktualisht në zhvillim japin shenja pozitive dhe nuk duhet të ndërpriten në këtë fazë kritike.
“Këto përpjekje kanë gjasa të çojnë në rezultate konkrete në të ardhmen e afërt,” shkroi ai, duke shtuar: “Për t’i dhënë mundësi diplomacisë të ndjekë rrugën e saj, i kërkoj fuqimisht Presidentit Trump të zgjasë afatin me dy javë”.
Sharif i bëri thirrje gjithashtu Teheranit të hapë Ngushticën e Hormuzit për të njëjtën periudhë "si një gjest vullneti të mirë".
"Ne gjithashtu u bëjmë thirrje të gjitha palëve ndërluftuese të respektojnë një armëpushim kudo për dy javë për të lejuar diplomacinë të arrijë një fund përfundimtar të luftës, në dobi të paqes dhe stabilitetit afatgjatë në rajon", shtoi ai.
Pak më vonë reagoi Irani, i cili tha se po shqyrton në mënyrë pozitive propozimin e Pakistanit për shtyrjen e ultimatumit.
Lajmi u raportua nga Reuters, i cili citon një zyrtar të lartë iranian. Sipas këtij burimi, Teherani po vlerëson mundësinë e një shtyrjeje dyjavore të afatit, e lidhur me hapjen e përkohshme të Ngushticës së Hormuzit – një nga pikat më të ndjeshme të përplasjes aktuale.
Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë konfirmoi se është në dijeni të iniciativës së kryeministrit pakistanez Shehbaz Sharif.
“Jemi në dijeni të propozimit dhe do të përgjigjemi,” deklaruan burime nga administrata amerikane, pa dhënë detaje të mëtejshme mbi qëndrimin e Uashingtonit.
Pakistani ka luajtur një rol kyç si ndërmjetës mes Uashingtonit dhe Teheranit javët e fundit, në një përpjekje për të shmangur përplasjen direkte. Megjithatë, tensionet janë rritur ndjeshëm, sidomos pas ndërprerjes së kontakteve nga ana e Iranit dhe retorikës së ashpër nga SHBA.
Lëvizje të pazakonta janë raportuar në bazat ushtarake amerikane në Europë, duke shtuar spekulimet për një valë të re sulmesh ndaj Iranit, në një moment kur po afron afati i ultimatumit të presidentit Donald Trump.
Sipas raportimeve, bombardues strategjikë dhe avionë furnizimi janë parë duke u ngritur nga disa baza në kontinent, një zhvillim që zakonisht lidhet me përgatitje për operacione ajrore në distanca të gjata.
Ky mobilizim nuk vjen në izolim. Prej javësh, Shtetet e Bashkuara kanë forcuar praninë ajrore në Europë, veçanërisht në baza si RAF Fairford në Mbretërinë e Bashkuar, ku janë dislokuar bombardues B-1 dhe B-52 për operacione ndaj Iranit.
Këta avionë përdoren për goditje të thella strategjike, përfshirë objektiva nëntokësore dhe infrastrukturë ushtarake, dhe shpesh shoqërohen nga avionë cisternë për furnizim në ajër, duke mundësuar misione të gjata direkte drejt Lindjes së Mesme.
Zhvillimet e fundit përkojnë me rritjen e presionit nga Uashingtoni. Presidenti Trump ka paralajmëruar se SHBA mund të godasë infrastrukturën iraniane “brenda orësh” nëse nuk ka progres në negociata dhe nëse Ngushtica e Hormuzit nuk hapet.
Nga ana tjetër, qytetarëve gjermanë dhe holandezë në Emiratet e Bashkuara Arabe u është thënë të largohen nëse qëndrimet e tyre nuk janë më të nevojshme.
Ambasada holandeze u ka kujtuar qytetarëve të saj në vend se kishte lëshuar një alarm udhëtimi me kod portokalli – duke paralajmëruar kundër të gjitha udhëtimeve përveç atyre thelbësore – në fillim të luftës.
“Shqyrtoni nëse qëndrimi juaj në Emiratet e Bashkuara Arabe është ende i nevojshëm. Nëse kjo nuk është më rasti, largohuni nga vendi”, thuhej në njoftimin e publikuar.
Vendet e Lindjes së Mesme po rrisin nivelin e gatishmërisë dhe po lëshojnë paralajmërime për popullsinë, ndërsa po afrohet afati i vendosur nga presidenti amerikan Donald Trump për negociatat me Iranin.
Në Kuvajt, Ministria e Brendshme u ka kërkuar qytetarëve dhe banorëve të qëndrojnë në shtëpi nga mesnata deri në orën 06:00 të mëngjesit të së mërkurës. Autoritetet e përshkruajnë masën si “paraprake”, por ajo përkon drejtpërdrejt me afatin e shpallur nga Trump, i cili skadon në orën 20:00 sipas kohës lindore amerikane.
Deklaratat e presidentit amerikan kanë shtuar ndjeshëm tensionin në rajon, pasi ai paralajmëroi se pas këtij afati mund të ketë zhvillime dramatike, duke thënë se “një qytetërim i tërë do të vdesë”.
Paralelisht, edhe në Bahrein janë marrë masa të ngjashme sigurie. Ambasada e Shteteve të Bashkuara në Manama u ka kërkuar të gjithë punonjësve të qeverisë amerikane të strehohen në vend.
“Ne u rekomandojmë të gjithë amerikanëve në Bahrein të bëjnë të njëjtën gjë deri në njoftim të mëtejshëm”, thuhet në njoftimin zyrtar.
Ambasada këshillon qytetarët që të qëndrojnë në ambiente të sigurta dhe të shmangin qëndrimin pranë dritareve, duke reflektuar shqetësimin për një përshkallëzim të mundshëm ushtarak.
Masat e fundit tregojnë se vendet e rajonit po përgatiten për skenarë emergjentë, ndërsa situata mbetet e paqartë dhe çdo zhvillim pas skadimit të ultimatumit mund të ketë pasoja të menjëhershme për sigurinë rajonale.
Autoritetet shëndetësore në qytetin jugor iranian të Bushehrit, ku ndodhet i vetmi termocentral bërthamor i vendit, kanë shpërndarë 180,000 tableta jodi për banorët si pjesë e një plani përgatitor për kriza.
Tabletat mbrojnë popullsinë nga thithja e jodit radioaktiv, një nënprodukt i zakonshëm i një shpërthimi dhe rrjedhjeje të një centrali bërthamor, i cili grumbullohet në tiroide.
Përparësi iu dha zonave përreth centralit bërthamor, përpara se të zgjerohej për të mbuluar të gjithë qytetin.
Banorëve u këshillohet të marrin tabletat 24 orë para deri në katër orë pas ekspozimit të mundshëm, me një tabletë për person, megjithëse doza ndryshon në varësi të moshës.
Shumë ligjvënës demokratë në Kongresin amerikan kanë bërë thirrje për aktivizimin e Amendamentit të 25-të ndaj presidentit Donald Trump, pas deklaratave të tij të fundit lidhur me Iranin.
Trump deklaroi se “një qytetërim i tërë do të vdesë sonte”, ndërsa i referohej afatit të vendosur për Iranin që të hapë Ngushticën e Hormuzit. Këto komente kanë nxitur reagime të forta në radhët e demokratëve.
Amendamenti i 25-të i Kushtetutës së SHBA-së i jep zëvendëspresidentit dhe shumicës së kabinetit mundësinë për t’i hequr kompetencat presidentit, nëse vlerësohet se ai nuk është i aftë për të ushtruar detyrën. Në mungesë të kësaj, Kongresi mund të krijojë një organ të posaçëm për të shqyrtuar këtë çështje.
Disa prej reagimeve kryesore nga ligjvënësit demokratë përfshijnë:
Përfaqësuesja Yassamin Ansari deklaroi se retorika e Trump “ka kaluar çdo kufi” dhe njoftoi se po paraqet nisma për shkarkimin e Sekretarit të Mbrojtjes, Pete Hegseth.
Përfaqësuesja Ilhan Omar e përshkroi presidentin si “të paqëndrueshëm” dhe kërkoi largimin e tij nga detyra.
Përfaqësuesi Shri Thanedar tha se deklaratat e Trump përbëjnë kërcënim masiv dhe se Kongresi duhet të ndërhyjë për të parandaluar përshkallëzimin e situatës.
Përfaqësuesi Mark Pocan vlerësoi se presidenti është i papërshtatshëm për të mbajtur përgjegjësi të ndjeshme si kontrolli mbi armët bërthamore.
Përfaqësuesja Sarah McBride i cilësoi deklaratat e Trump si ndër më të rrezikshmet, duke theksuar se kërcënimet për krime lufte duhet të përballen me përgjegjësi ligjore.
Përfaqësuesja Melanie Stansbury kërkoi që të nisë procedura për Amendamentin e 25-të dhe u bëri thirrje republikanëve të mbështesin këtë hap.
Nga ana tjetër, Shtëpia e Bardhë ka minimizuar spekulimet se administrata po shqyrton përdorimin e armëve bërthamore ndaj Iranit.
Pezheskian thuhet se akuzoi shefin e Gardës Revolucionare dhe krerët e ushtrisë se kanë vepruar në mënyrë të njëanshme dhe kanë çuar në përshkallëzim…
Irani po përballet me një përçarje të thellë në nivelet më të larta të pushtetit, në një moment kritik kur po skadon ultimatumi i vendosur nga presidenti amerikan Donald Trump për hapjen e Ngushticës së Hormuzit.
Sipas Iran International, presidenti Masoud Pezeshkian ka akuzuar drejtues të lartë të Gardës Revolucionare për veprime të njëanshme që kanë dëmtuar përpjekjet për armëpushim dhe po e shtyjnë vendin drejt një përshkallëzimi të rrezikshëm.
Dy burime pranë presidencës thanë se më 4 prill u zhvillua një përplasje e fortë mes Pezeshkian dhe Hossein Taeb, një figurë me ndikim pranë udhëheqjes supreme. Të pranishmit e përshkruan takimin si “jashtëzakonisht të vështirë dhe shumë të tensionuar”.
Sipas të njëjtave burime, presidenti iranian ka drejtuar kritika të drejtpërdrejta ndaj komandantit të Gardës Revolucionare, Ahmad Vahidi, dhe Ali Abdollahit, drejtues i komandës qendrore Khatam al-Anbiya, duke i akuzuar se po veprojnë jashtë kontrollit politik.
Ai argumentoi se sulmet ndaj infrastrukturës në vendet e rajonit kanë minuar çdo mundësi për negociata dhe po e çojnë Iranin drejt izolimit dhe përplasjes së hapur.
Kjo përçarje vjen në një moment kur presioni nga jashtë po rritet ndjeshëm. Presidenti amerikan Donald Trump ka paralajmëruar se SHBA do të ndërmarrë goditje ndaj infrastrukturës iraniane “brenda orësh” nëse Teherani nuk lejon rihapjen e Ngushticës së Hormuzit.
Ndërkohë, kanalet diplomatike janë ndërprerë dhe tensionet në terren janë rritur, duke e bërë situatën veçanërisht të paqëndrueshme. /Pamfleti
Zëdhënësja e qeverisë së Iranit, Fatemeh Mohajerani, deklaroi se kërcënimet e presidentit amerikan Donald Trump nuk ndihmojnë hapjen e një dialogu të mundshëm mes Teheranit dhe Uashingtonit.
Në një intervistë për agjencinë shtetërore iraniane IRNA, Mohajerani e cilësoi si “shenjë injorance” kërcënimin e Trump për të shkatërruar qytetërimin iranian.
“Ruajtja e paqes dhe sigurisë së popullit është përparësia kryesore e qeverisë dhe kërcënimet nuk do të shqetësojnë qetësinë publike”, tha ajo. Sipas Mohajeranit, “dera e dialogut hapet me respekt”, ndërsa “rruga e ngushtë e kërcënimeve, vogëlsisë dhe poshtërimit” nuk krijon hapësirë për bisedime.
Ajo shtoi se kërcënimi ndaj një “qytetërimi” tregon mungesë njohjeje për historinë e një kombi që, sipas saj, ka përballuar vazhdimisht kriza dhe ka mbijetuar.
Më herët gjatë së martës, sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, la të kuptohej se mund të ketë zhvillime të reja më vonë gjatë ditës.
Presidenti Donald Trump konfirmoi se SHBA-të janë gati të nisin sulme të ashpra kundër Iranit nëse nuk arrihet armëpushimi brenda afatit të caktuar (Ora 2 e mëngjesit sipas kohës shqiptare të së mërkurës).
Trump i bëri këto komente gjatë një interviste telefonike me Bret Beyer të Fox News, duke premtuar se "ora 8 e mbrëmjes do të respektohet".
"Sapo fola në telefon me presidentin dhe ai më telefonoi dhe i thashë, dëgjo, nëse do të duhej të vije bast, cilat janë shanset që kjo të përfundojë në një marrëveshje të negociuar? Ai tha se nuk do të vinte bast. Por tha, 'në orën 8 të mbrëmjes do të ndodhë'. Kjo është ajo që tha ai", tha Beyer, duke përshkruar bisedën e tij telefonike me presidentin.
“Ai tha se nëse arrijmë në atë pikë, do të ketë një sulm që ata nuk e kanë parë kurrë më parë. Tani ai po këmbëngul në këtë pikë. Ai tha se nëse negociatat ecin përpara sot dhe ka diçka konkrete, kjo mund të ndryshojë. Por tani për tani, ai nuk donte të vinte baste. Por ai tha se ne po ecim përpara me planet që kemi. Kjo është shumë e rëndësishme”, shtoi ai.
Qytetarët iranianë janë mbledhur pranë objekteve të rëndësishme infrastrukturore, përfshirë ura dhe termocentrale, sipas pamjeve të publikuara nga media shtetërore iraniane, pas kërcënimit të presidentit Donald Trump.
Zhvillimi vjen pas deklaratave të një zyrtari iranian, i cili sugjeroi që të rinjtë të formojnë “zinxhirë njerëzorë” rreth pikave kyçe që mund të konsiderohen objektiva të mundshme të sulmeve nga SHBA-ja dhe Izraeli.
Një pamjet e shpërndara nga agjencia e lajmeve Fars tregon një grup njerëzish që mbajnë një flamur të madh iranian mbi urën Pol Sefid në qytetin Ahvaz, në jugperëndim të vendit. Pamje të tjera, po sipas Fars, paraqesin një “zinxhir studentësh” në Urën historike të Vjetër në Dezful.
Fotografitë e publikuara nga e njëjta media tregojnë gjithashtu qytetarë të mbledhur jashtë termocentralit Shahid Rajaee pranë Teheranit dhe një grup tjetër me pankarta jashtë një termocentrali në Tabriz, në veri të Iranit.
Megjithatë, mbetet e paqartë nëse këto tubime janë të koordinuara në nivel kombëtar apo nëse lidhen drejtpërdrejt me thirrjen e zyrtarit për krijimin e “zinxhirëve njerëzorë”.
Irani po lëviz në një situatë të brishtë në përpjekjet për të shmangur një përshkallëzim të madh në Lindjen e Mesme, ndërsa zhvillohen negociata të ndërmjetësuara nga Pakistani me Shtetet e Bashkuara, raportoi Reuters, duke cituar burime të sigurisë.
Sipas një zyrtari të lartë pakistanez të sigurisë, një sulm gjatë natës nga Irani ndaj objekteve industriale në Arabinë Saudite, të lidhura me kompani amerikane, ka rrezikuar seriozisht ecurinë e bisedimeve. Burimi paralajmëroi se çdo kundërpërgjigje nga Riadi mund të çojë në ndërprerjen e menjëhershme të dialogut.
I njëjti zyrtar shtoi se një përshkallëzim i tillë mund të përfshijë edhe Pakistanin në konflikt, për shkak të marrëveshjes së tij të mbrojtjes me Arabinë Saudite.
Një burim i dytë theksoi se Irani “po ecën mbi akull të hollë”, duke nënvizuar se tre deri në katër orët e ardhshme janë kritike për fatin e negociatave.
Sipas Reuters, Pakistani ka qenë në qendër të përpjekjeve diplomatike javët e fundit, duke vepruar si ndërmjetësi kryesor për propozimet që shkëmbejnë Uashingtoni dhe Teherani. Megjithatë, deri tani nuk ka shenja të një kompromisi të mundshëm.
“Jemi në kontakt me iranianët. Kohët e fundit kanë treguar fleksibilitet për pjesëmarrje në bisedime, por njëkohësisht mbajnë një qëndrim të ashpër si kusht për çdo negociatë,” tha burimi pakistanez, duke shtuar se Islamabadi po përpiqet të bindë Teheranin të hyjë në dialog pa kushte paraprake.
Zhvillimet e fundit tregojnë se procesi diplomatik mbetet i brishtë dhe i ndikuar drejtpërdrejt nga situata në terren, ndërsa rreziku i një përshkallëzimi më të gjerë vazhdon të jetë i lartë.
Zëvendëspresidenti i SHBA-së J.D. Vance ka paralajmëruar sot se SHBA-të kanë “mjete në dorë që ende nuk kemi vendosur t’i përdorim” kundër Iranit, ndërsa shprehu shpresën se negociatat do ta bëjnë aktivizimin e tyre të panevojshëm.
Shtetet e Bashkuara i kanë arritur kryesisht objektivat e tyre ushtarake në Iran, tha zëvendëspresidenti i SHBA-së J.D. Vance gjatë një vizite në Hungari.
Ai tha gjithashtu se SHBA- të besojnë se ende ekziston mundësia për të marrë një përgjigje ndaj propozimeve për armëpushim nga Irani para afatit të caktuar nga Trump për sonte.
“Nuk mendoj se lajmet nga Ishulli Kharg sinjalizojnë një ndryshim strategjie ose ndonjë ndryshim në qëndrimin e Presidentit të Shteteve të Bashkuara”, tha gjithashtu zëvendëspresidenti i SHBA-së për sulmet e sotme në qendrën e energjisë iraniane.
Vance, i pyetur nga gazetarët, shtoi se:
“Trump është një njeri që e njeh fuqinë e presionit; nëse iranianët duan të shkaktojnë pak dhimbje, Shtetet e Bashkuara kanë aftësinë të shkaktojnë shumë, shumë më tepër dhimbje. Topi tani është në fushën e Iranit”, tha ai.
“Ata duhet të dinë se ne kemi mjete që ende nuk kemi vendosur t’i përdorim. Presidenti i Shteteve të Bashkuara mund të vendosë t’i përdorë ato dhe do të vendosë t’i përdorë nëse iranianët nuk e ndryshojnë sjelljen e tyre”, shtoi Vance.
Lini një Përgjigje