FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Negotiations are expected to continue throughout the week, despite the disruption caused by the US president's threats to bomb Iran and kidnap the negotiating team...
High-level talks between the United States and Iran are expected to continue throughout the week in Switzerland, after a tense start that saw Iranian negotiators walk out in protest at a series of threats posted by Donald Trump on social media.
The US president had threatened to bomb Iran and even kidnap the Iranian negotiating team if the Strait of Hormuz was not reopened, forcing mediators from Qatar and Pakistan to continue negotiations behind the scenes.
Iranian state media reported that the talks had entered a “difficult phase” and were suspended after “the publication of an insulting message by the US president.” It added that the Iranian delegation met with mediators from Qatar and then left the negotiating site.
However, high-level negotiations continued and concluded in the early hours of Monday, while Pakistan and Qatar stated that technical talks between the parties would continue throughout the week.
Iran's Foreign Minister Abbas Araghchi praised the mediation of Pakistan and Qatar in the early hours of Monday, saying they "have brought about significant progress."
A joint statement by Qatar and Pakistan announced that the US and Iran agreed to establish a "line of communication" to avoid incidents in the Strait of Hormuz and to establish a "de-escalation coordination center" with the Lebanese government to guarantee "respect for the cessation of military operations in Lebanon."
In his message, Araghchi said that the first real test of the agreements reached will be precisely this coordination mechanism, created due to the fighting between Israel and the Iranian-backed Hezbollah militia in Lebanon.
Last week, Iran and the US signed a memorandum of understanding aimed at lifting the blockade on the Strait of Hormuz, paving the way for 60 days of talks on Iran's civilian nuclear program.
However, Trump's series of aggressive threats on social media and in television interviews reached the negotiating table and angered the Iranian negotiating team, who said they posed an unacceptable threat to their personal security. They pointed out that the memorandum signed by Trump last week included a non-aggression pact.
Kërcënimet e Trumpit ishin në kontrast të fortë me tonin e përdorur nga nënpresidenti JD Vance, i cili tha se presidenti e kishte ngarkuar të përdorte bisedimet për të hapur një kapitull të ri në marrëdhëniet me Iranin.
Kryenegociatori iranian, Mohammad Bagher Ghalibaf, deklaroi: “vallë nuk mendojnë se po të kishin pasur ndonjë efekt kërcënimet e tyre, nuk do të kishin arritur në dëshpërimin me të cilin përballen sot? Ne nuk i marrim fare parasysh kërcënimet amerikane.”
Megjithatë, delegacioni iranian u ndje i detyruar të largohej përkohësisht në shenjë proteste, pjesërisht për shkak të presionit politik të brendshëm që kërkon nga negociatorët të tregojnë mosbesim ndaj ekipit negociator të Trumpit.
Vance dhe negociatorët amerikanë, përfshirë Steve Witkoff dhe Jared Kushner, dhëndrin e Trumpit, u takuan me Ghalibafin dhe Araghchin për rreth 80 minuta, sipas mediave shtetërore iraniane.
Irani deklaroi se kishte rivendosur bllokadën në Ngushticën e Hormuzit në shenjë proteste ndaj vazhdimit të sulmeve izraelite në Liban dhe akuzoi Trumpin se po lejonte Izraelin të shkelte memorandumin e mirëkuptimit të nënshkruar javën e kaluar nga presidenti amerikan dhe homologu i tij iranian, Masoud Pezeshkian.
Sipas Iranit, memorandumi kërkon qartë armëpushim në të gjitha frontet, por Izraeli vrau më shumë se 30 persona në sulmet e së shtunës në Libanin qendror dhe jugor.
“Irani duhet të ndalojë menjëherë përfaqësuesit e tij shumë të paguar në Liban që po shkaktojnë probleme,” shkroi Trump në rrjetet sociale, duke shtuar “nëse nuk e bëjnë, do ta godasim përsëri Iranin shumë fort.”
Në një bisedë telefonike 20-minutëshe me Fox News, Trump deklaroi: “mund ta marrim nën kontroll ngushticën, nëse është e nevojshme. Nëse nuk arrijnë marrëveshje, do të vendosim tarifa kalimi.”
Duke iu referuar Ngushticës së Hormuzit, ai dukej se kërcënoi negociatorët iranianë, duke thënë: “po e mbyllët atë, nuk do të keni më vend. Nuk do të arrini as të ktheheni në vendin tuaj.”
Kërcënimet e presidentit amerikan çuan në një protestë zyrtare të iranianëve ndaj ndërmjetësuesve dhe në kërkesën që ajo që ata e përshkruan si “bullizëm” të vihej nën kontroll. Në bisedimet në Zvicër, Vance minimizoi ndikimin e dhunës në Liban, duke thënë se ishte bërë përparim drejt përfundimit të armiqësive.
“Këto procese janë gjithmonë disi të ndërlikuara,” tha ai.
Duke përdorur një ton dukshëm më pajtues se Trumpi, Vance shtoi: “ajo që presidenti na ka kërkuar të bëjmë është të hapim një faqe të re, të transformojmë marrëdhëniet tona me popullin iranian dhe të shtrijmë dorën e bashkëpunimit. Nëse udhëheqja iraniane është e gatshme të heqë dorë nga roli i saj si faktor destabilizues në rajon dhe nga ambiciet afatgjata për armë bërthamore, atëherë Shtetet e Bashkuara janë të gatshme të transformojnë rrënjësisht marrëdhëniet me Iranin. Pyetja tani është: sa më shumë mund të arrijmë së bashku? A mund të hapim një kapitull të ri?”
Sekretari amerikan i Energjisë, Chris Wright, tha se bllokada e rinovuar iraniane nuk po kishte asnjë efekt dhe pretendoi se 67 anije kishin kaluar nëpër ngushticë të shtunën, ndërsa 55 të tjera të premten.
Ndikimi praktik i vendimit iranian për ta mbajtur të mbyllur ngushticën mbetet ende për t’u parë. Trump kishte deklaruar javën e kaluar se bota ishte vetëm katër javë larg mungesës së naftës së rafinuar dhe se do të kishte pasur një recesion global nëse ai nuk do të kishte siguruar rihapjen e ngushticës përmes heqjes së bllokadës amerikane ndaj porteve iraniane të naftës.
Senatori republikan Lindsey Graham, një aleat i afërt i Trumpit, tha: “kalova katër orë e gjysmë me presidentin Trump të premten. Ja çfarë mendoj se do të ndodhë më pas. Nëse kjo marrëveshje dështon, presidenti Trump do ta marrë me forcë Ngushticën e Hormuzit... Ne do të vendosim tarifa për të gjithë ata që e përdorin për të financuar operacionin... dhe nëse Irani kundërshton kontrollin amerikan mbi ngushticën, ne do ta shkatërrojmë.”
Trump po përballet me kritika të ashpra nga mbështetësit amerikanë të Izraelit, të cilët janë zemëruar nga sulmet personale që ai dhe JD Vance kanë drejtuar ndaj kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu.
Duke folur në një ceremoni përkujtimore për vëllain e tij të ndjerë Yonatan, Netanyahu tha se Izraeli do të “mbetet në zonën e sigurisë në jug të Libanit për aq kohë sa të jetë e nevojshme”, duke iu referuar një zone deri në rreth 10 kilometra nga kufiri që Izraeli e ka nën kontroll.
Ai përsëriti gjithashtu se “nuk do të lejojë Iranin të pajiset me armë bërthamore”. Irani këmbëngul se bisedimet duhet të përqendrohen te armëpushimi në Liban, kushtet për rihapjen e Ngushticës së Hormuzit, heqja e sanksioneve amerikane ndaj eksporteve iraniane të naftës dhe zhbllokimi i aseteve iraniane të ngrira jashtë vendit.
Kreu i delegacionit iranian, Mohammad Bagher Ghalibaf, ka marrë me vete drejtorin ekzekutiv të Kompanisë Kombëtare të Naftës së Iranit dhe kreun e Bankës Qendrore të Iranit, gjë që tregon se çështjet teknike të heqjes së sanksioneve dhe transferimit të fondeve të ngrira janë në qendër të prioriteteve iraniane.
The Iranian delegation refused to appear on camera alongside the US delegation led by JD Vance, Jared Kushner and US special envoy Steve Witkoff. However, both delegations were briefly filmed in the same room, while the afternoon talks took place in a quadrilateral format between Iran, the US, Pakistan and Qatar.
Qatar remains deeply involved in the process as a co-mediator along with Pakistan.
The director of the International Atomic Energy Agency (IAEA), Rafael Grossi, was also in Switzerland. However, the Iranian delegation wants to postpone discussions on future inspections of nuclear facilities until after the disputes over sanctions are resolved.
The aim is for nuclear issues, including the level of intervention and the frequency of IAEA inspections, to be resolved within 60 days, although the deadline can be extended by mutual agreement. /Adapted from The Guardian/
Lini një Përgjigje