FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Rapid developments on the global political scene have caused divisions within the European Union over foreign policy...
For almost a month, a major debate has returned to the spotlight over who has the authority to determine the EU's foreign policy and who, ultimately, speaks on behalf of Europe at the diplomatic level.
Former EU High Representative for Foreign Affairs and Security Policy Josep Borrell, in an interview with Politico magazine, openly criticized the European Commission. According to him, the European Commission, under President Ursula von der Leyen, has expanded its role in defense and diplomacy beyond what is agreed upon in the European treaties, creating uncertainty over who represents Europe on the international stage.
Borrell stated that the roles of the European Commission and the European External Action Service (EEAS), the EU's diplomatic arm, which he led from 2019 to the end of 2024, are increasingly overlapping and have created "a huge mess" in the Union's foreign policy machinery.
"The European Commission does not speak on behalf of the European Union. The Commission only represents itself ," declared Borrell.
Current and former Brussels officials have privately expressed their concerns about the fact that the Commission has been steadily expanding its diplomatic presence. However, Josep Borrell is the first former High Representative to state so directly and publicly that the European Commission, as guarantor of the EU treaties, has in fact exceeded the limits set by European law.
Borrell, like the current EEAS chief, Kaja Kallas, has clashed with Ursula von der Leyen before. The European Commission's approach to Israel continues to anger Borrell.
He cited as an example the Commissioner for the Mediterranean, Dubravka Suica, who last week met with Israeli officials, just days after Israeli Foreign Minister Gideon Saar severed relations with Kaja Kallas, due to reports that the latter had compared Israel's treatment of Palestinians to the apartheid regime in South Africa.
According to Borrell, this shows that the European Commission is exceeding its competences and interfering in the area of responsibility of the European External Action Service.
"With what authority does a commissioner go to Israel to declare that the EU and Israel love each other and to praise Israel's role in peace and stability, while the EU High Representative for Foreign Policy has been expelled from Israel?" Borrell said.
Ai iu referua Traktatit të Bashkimit Evropian, i cili përcakton se Komisioni "siguron përfaqësimin e jashtëm të Bashkimit", me përjashtim të Politikës së Përbashkët të Jashtme dhe të Sigurisë.
Për Borrellin ekziston një dallim i qartë midis dimensionit të jashtëm të politikave të BE-së, për të cilin është përgjegjës Komisioni, dhe politikës së jashtme të Bashkimit, e cila është në duart e shteteve anëtare.
"Sigurisht që Komisioni ka politika që kanë një dimension të jashtëm. Por kjo është një gjë, ndërsa një gjë krejt tjetër është të pretendosh se përcakton dhe formulon qëndrimin e Bashkimit për luftën kundër Iranit, për konfliktin mes Izraelit dhe Palestinës apo për konflikte të tjera në Lindjen e Mesme. Kjo nuk është marrëdhënie me jashtë. Kjo është politikë e jashtme... Nëse doni të përcaktoni një qëndrim të përbashkët të politikës së jashtme, atëherë drejtojuni Këshillit Evropian", theksoi Borrell, duke kujtuar se pikërisht aty shtetet anëtare ushtrojnë kompetencat e tyre në fushën e politikës së jashtme.
"Thumbat" e Borrellit edhe për politikën e mbrojtjes
Borrell identifikon të njëjtin problem edhe në politikën evropiane të mbrojtjes.
"Nëse sot do të isha Përfaqësuesi i Lartë dhe do të ndodhesha në një tryezë ku dikush do të thoshte: 'Do të krijoj Unionin Evropian të Mbrojtjes', atëherë do të ndihesha disi në siklet", deklaroi ai.
Sipas Borrellit, kjo ndodh sepse Komisioni Evropian po tejkalon gjithashtu rolin e tij edhe në fushën e mbrojtjes, e cila, ashtu si politika e jashtme, është kompetencë e shteteve anëtare.
Në vitin 2024, Ursula von der Leyen emëroi komisionerin e parë në historinë e BE-së për Mbrojtjen, ish-kryeministrin e Lituanisë, Andrius Kubilius. Në letrën e mandatit ajo i ngarkoi atij detyrën për të krijuar një Union Evropian të Mbrojtjes.
Sipas Borrellit, kjo është një tjetër dëshmi se Komisioni Evropian "e ka zgjeruar qartë ambicien e tij për të qenë autoriteti përgjegjës për politikën e jashtme dhe politikën e sigurisë".
Në teori, Kubilius është "thjesht komisioner për industrinë e mbrojtjes", gjë që është në përputhje me kompetencat e Komisionit në fusha si rregullimi i tregut. Megjithatë, "është e qartë se nuk bëhet fjalë vetëm për këtë", tha Borrell, duke argumentuar se misioni i Kubiliusit për të krijuar një Union Evropian të Mbrojtjes shkon shumë më tej.
"Ky është një funksion që Traktati ia ngarkon Përfaqësuesit të Lartë", tha ai, duke vënë në dukje ngjashmëritë midis një Unioni Evropian të Mbrojtjes dhe Politikës së Përbashkët të Sigurisë dhe Mbrojtjes, kuadrit ekzistues të BE-së për mbrojtjen dhe menaxhimin e krizave.
"If you start building this institutional framework, a clash is inevitable," Borrell declared, adding that the system "must be clarified."
According to him, the reality is that "defense policy is an intergovernmental policy. That is the reality. The Commission cannot behave as if it were a shadow Pentagon."
Kaja Kallas' position "shakes"
About three weeks ago, a Financial Times article highlighted the internal clashes in Brussels and the fact that member states have targeted the High Representative, Kaja Kallas, as well as the European External Action Service (EEAS), considering limiting its role.
According to the publication, France and Germany are discussing proposals for a radical restructuring of the European Union's diplomatic service, with the aim of improving the bloc's ability to respond to geopolitical crises.
Some countries argue informally that there is excessive overlap of competences and insufficient coordination between the EEAS, national Ministries of Foreign Affairs, and the services of the European Commission and the Council.
These concerns have also been heightened because Kaja Kallas has, from time to time, publicly expressed positions on issues such as EU-China relations, before they were fully approved by member states.
At the same time, a second front has opened, this time over Ukraine. During the EU Summit in June, Politico magazine revealed that French President Emmanuel Macron and German Chancellor Friedrich Merz harshly criticized European Council President Antonio Costa after he tried to informally open a channel of communication with Russian President Vladimir Putin.
According to the report, the summit was divided into two camps: on one side were those who opposed Antonio Costa's initiative, while on the other side were the heads of state who supported this initiative. /Adapted from Pamphlet /
Lini një Përgjigje