Mbyllja e Ngushticës së Hormuzit ka përmbysur tregun global të naftës, duke rritur ndjeshëm çmimet e llojeve të Gjirit mbi Brent-in dhe WTI-në. Edhe pse Evropa aktualisht përfiton nga çmime relativisht më të ulëta, ky avantazh pritet të jetë i përkohshëm, pasi kërkesa nga Azia mund të rrisë konkurrencën për furnizim dhe të çojë në një rritje të re të çmimeve në tregun evropian.
Deri pak para kësaj lufte në Gjirin Persik, nafta e llojit Brent, një tregues referencë i lidhur kryesisht me naftën bruto të Atlantikut të Veriut, tregtohej me çmime pak më të ulëta se llojet e naftës së Gjirit: Oman dhe Dubai, dy tregues që pasqyrojnë kuotimet e fuçive nga vende si Emiratet e Bashkuara Arabe dhe pjesa më e madhe e Lindjes së Mesme.
Sot ky raport jo vetëm që është përmbysur, por është deformuar ndjeshëm. Sipas kuotimeve të mëngjesit, Brent vlen 114 dollarë për fuçi, Dubai 136 dollarë dhe Oman 153 dollarë.
Në pamje të parë, kjo është një zhvillim relativisht pozitiv për konsumatorët evropianë. Nafta që përdoret në Evropë është bërë më e shtrenjtë pas mbylljes së Ngushticës së Hormuzit, por shumë më pak se llojet e naftës së Gjirit që blihen kryesisht në Azi.
Në letër, kjo diferencë e menjëhershme dhe shumë e madhe i jep një avantazh Evropës dhe Shteteve të Bashkuara, ku treguesi referencë WTI qëndron madje në 97 dollarë për fuçi.
Megjithatë, pyetja kryesore është sa mund të zgjasë kjo gjendje. Nëse kriza dhe mbyllja e Hormuzit vazhdojnë, rreziku në treg është që “spread”-i mes Brent-it të përdorur në Evropë dhe Oman-it të konsumuar në Kinë apo Korenë e Jugut të fillojë të ngushtohet. Nafta është një lëndë e parë që transportohet lehtësisht: ajo mund të arrijë me anije në çdo rafineri në botë, duke u nisur nga çdo port. Për këtë arsye, është e vështirë që çmimi në një kontinent të mbetet për shumë kohë dukshëm më i ulët se në një tjetër.
Rritja e fortë e treguesve Dubai dhe Oman shpjegohet me faktin se këto lloje janë bërë shumë më të pakta pas mbylljes së Hormuzit. Si pasojë, ato janë shtrenjtuar ndjeshëm. Por rafineritë aziatike, pasi të kenë përdorur një pjesë të rezervave të tyre, mund të hyjnë shpejt në konkurrencë me rafineritë evropiane dhe amerikane për naftën perëndimore që shitet me çmimet e Brent-it dhe WTI-së. Një rritje e kërkesës në këto tregje do t’i shtynte çmimet e naftës së konsumuar në Evropë të afrohen, në rritje, me ato të naftës së konsumuar në Azi.
Me fjalë të tjera, tregu mund të përballet me një tjetër valë rritjeje të Brent-it, lëvizje që sipas sinjaleve të mëngjesit duket se ka nisur tashmë.
Ndërkohë, po shtohen dyshimet rreth stabilitetit relativ të çmimit të WTI-së amerikane, e cila edhe sot mbetet pothuajse e pandryshuar në 97 dollarë, pavarësisht lajmeve negative që vijnë nga konflikti në Gjirin Persik.
Disa operatorë të tregut po pyesin nëse Thesari amerikan, drejtpërdrejt ose përmes operatorëve të afërt, po përpiqet të ndikojë mbi çmimin.
Sipas këtij vlerësimi, një mënyrë për ta bërë këtë do të ishte shitja “short” e kontratave futures mbi WTI-në, duke ushtruar presion në ulje mbi çmimin. Një veprim i tillë do të konsiderohej manipulim tregu dhe do të shihej si shumë i rrezikshëm. Megjithatë, në afat shumë të shkurtër, do të mund të ishte edhe efektiv. /Përshtatur nga "Corriere Della Sera"
Lini një Përgjigje