FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Presidenti pretendoi se i arriti të gjitha, por realiteti është më i ndërlikuar.
Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, deklaroi këtë javë se sulmet amerikane dhe izraelite ndaj Iranit gjatë gjashtë javëve të fundit përbëjnë një “fitore totale dhe të plotë” për Shtetet e Bashkuara. Deklarata erdhi vetëm disa orë pasi u arrit një armëpushim dyjavor.
Gjatë luftës, objektivat e shpallura nga Trump dhe administrata e tij kanë ndryshuar në kohë. Në fillim të operacionit, të quajtur “Epic Fury”, ai deklaroi se synimi ishte të sigurohej që Irani të mos siguronte kurrë armë bërthamore, të shkatërrohej flota detare dhe të krijoheshin kushtet që populli iranian të rrëzonte qeverinë.
Megjithëse Trump pretendon se këto objektiva janë arritur, konflikti për momentin është vetëm i pezulluar. Ekspertët kanë vlerësuar se çfarë është realizuar konkretisht për secilin prej këtyre synimeve.
1. Industria e raketave
Në fillim të luftës, Trump deklaroi se SHBA do të shkatërronte programin raketor të Iranit dhe infrastrukturën përkatëse.
Zyrtarët amerikanë pretendojnë se programi është “shkatërruar funksionalisht”, përfshirë lëshuesit, fabrikat dhe rezervat ekzistuese. Sipas tyre, Irani ka humbur aftësinë për të koordinuar dhe prodhuar raketa në mënyrë efektive.
Megjithatë, ekspertët theksojnë se Irani vazhdon të lëshojë raketa dhe ka ende kapacitete prodhimi. Edhe pse sulmet janë reduktuar ndjeshëm, ato nuk janë ndalur plotësisht. Industria raketore iraniane, e ndërtuar prej dekadash, konsiderohet e vështirë për t’u zhdukur plotësisht.
2. Flota detare
Trump deklaroi në fillim se do të “asgjësonte” flotën detare iraniane. Zyrtarët amerikanë pretendojnë se mbi 90% e flotës është shkatërruar, duke përfshirë shumicën e anijeve luftarake dhe mjeteve detare.
Megjithatë, ekspertët vënë në dyshim nëse kjo përbën një asgjësim të plotë, pasi Irani vazhdon të ketë kapacitete për të kërcënuar trafikun detar, sidomos përmes raketave dhe dronëve, veçanërisht në Ngushticën e Hormuzit.
3. Aleatët rajonalë të Iranit
Trump kishte premtuar se do të ndalonte grupet e lidhura me Iranin nga sulmet ndaj forcave amerikane.
Megjithatë, operacionet janë përqendruar kryesisht në objektiva brenda Iranit dhe jo drejtpërdrejt ndaj këtyre grupeve. Ndërkohë, tensionet në rajon vazhdojnë dhe rrezikojnë të minojnë armëpushimin.
4. Programi bërthamor
Trump pretendoi se objektet bërthamore të Iranit janë shkatërruar plotësisht dhe se vendi nuk do të arrijë të zhvillojë armë bërthamore.
Megjithatë, uraniumi i pasuruar mbetet në territorin iranian dhe largimi i tij konsiderohet një operacion shumë kompleks dhe i rrezikshëm. Nuk ka konfirmim të qartë për mënyrën se si do të realizohet kjo.
5. Ndryshimi i regjimit
Trump kishte shprehur hapur dëshirën për ndryshim regjimi në Iran dhe kishte bërë thirrje që populli të rrëzonte qeverinë.
Edhe pse udhëheqësi suprem Ali Khamenei u vra në fillim të konfliktit, ai u pasua nga djali i tij. Ekspertët vlerësojnë se kjo përbën një ndryshim në udhëheqje, por jo në sistemin politik.
Regjimi mbetet funksional dhe i mbështetur nga strukturat kryesore të sigurisë, ndërsa gjasat për një ndryshim të menjëhershëm konsiderohen të ulëta.
Ndërsa SHBA ka arritur rezultate të dukshme ushtarake, shumë prej objektivave strategjike mbeten të papërmbushura. Situata mbetet e tensionuar dhe armëpushimi aktual shihet si i përkohshëm, me rrezik për përshkallëzim të mëtejshëm./ Përshtati "Pamfleti" nga "The Washington Post".
Lini një Përgjigje