Presidenti i Ukrainës Volodymyr Zelensky, do njoftojë më 24 shkurt planet për mbajtjen e zgjedhjeve presidenciale dhe organizimin e një referendumi mbi një marrëveshje të mundshme paqeje me Rusinë. Data përkon me përvjetorin e katërt të pushtimit rus dhe nisjes së luftës.
Lajmin e publikon Financial Times, duke cituar zyrtarë ukrainas dhe evropianë. Sipas gazetës britanike, autoritetet në Kiev kanë nisur përgatitjet për zgjedhjet presidenciale dhe referendumin pasi administrata e ish-presidentit amerikan Donald Trump ka ushtruar presion që ato të zhvillohen deri më 15 maj. Në të kundërtën, sipas burimeve të cituara, Ukraina rrezikon të humbasë garancitë e sigurisë të ofruara nga Shtetet e Bashkuara.
Zyrtarë ukrainas dhe perëndimorë, si dhe persona të informuar për çështjen, deklarojnë për Financial Times se ky zhvillim ndodh në një periudhë presioni të shtuar nga Shtëpia e Bardhë për përmbylljen e negociatave të paqes mes Ukrainës dhe Rusisë gjatë pranverës.
Zyra e presidentit ukrainas nuk e mohoi informacionin e publikuar, por theksoi se vendimi për zgjedhjet dhe referendumin lidhet me çështjen e sigurisë. “Për sa kohë që nuk ka siguri, nuk do të ketë njoftime për zgjedhjet”, deklaroi zyra e presidentit, sipas medias ukrainase RBC Ukraina.
Debati për zgjedhjet
Çështja e zgjedhjeve në Ukrainë lidhet me debatet e hapura që nga viti 2024 për legjitimitetin institucional në kushtet e ligjit ushtarak. Mandati pesëvjeçar i presidentit Volodymyr Zelensky përfundoi në maj 2024, por autoritetet ukrainase nuk zhvilluan zgjedhje presidenciale për shkak të gjendjes së luftës dhe zbatimit të ligjit ushtarak, i cili sipas Kushtetutës dhe legjislacionit në fuqi nuk lejon organizimin e zgjedhjeve në kohë konflikti të armatosur.
Zelensky ka deklaruar më herët se mbajtja e zgjedhjeve gjatë luftës paraqet rreziqe serioze sigurie, vështirësi logjistike dhe pengesa për pjesëmarrjen e ushtarëve në front si dhe të miliona qytetarëve të zhvendosur brenda dhe jashtë vendit. Ai ka theksuar se prioritet mbetet mbrojtja e territorit dhe ruajtja e stabilitetit institucional.
Nga ana tjetër, Donald Trump ka deklaruar publikisht se Ukraina duhet të zhvillojë zgjedhje, duke argumentuar se procesi demokratik forcon legjitimitetin e udhëheqjes në kohë lufte dhe gjatë negociatave për paqe. Sipas raportimit të Financial Times, administrata e tij ka ushtruar presion që zgjedhjet presidenciale dhe një referendum për marrëveshjen e mundshme me Rusinë të mbahen brenda një afati të caktuar, duke e lidhur këtë me vazhdimësinë e garancive amerikane të sigurisë.
Debati mbi shtyrjen e zgjedhjeve ka nxitur reagime të ndryshme edhe në arenën ndërkombëtare. Zyrtarë perëndimorë kanë theksuar se korniza ligjore ukrainase e parashikon pezullimin e proceseve zgjedhore në kohë lufte, ndërsa Rusia e ka përdorur çështjen e mandatit të Zelenskyt në retorikën e saj politike për të vënë në dyshim legjitimitetin e udhëheqjes në Kiev.
Lini një Përgjigje