FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Lëvizja studentore që drejton protestat në Serbi akuzon udhëheqjen e vendit për korrupsion dhe bën thirrje për zgjedhje të parakohshme…
Demonstratat e thirrura nga lëvizja studentore kundër korrupsionit dhe regjimit serb u shndërruan në kaos, duke rezultuar në incidente dhe përplasje midis demonstruesve, policisë dhe besnikëve të qeverisë. Rreth 90 civilë, 27 oficerë të zbatimit të ligjit dhe shtatë personel ushtarak u plagosën, disa në gjendje të rëndë. Ky është përshkallëzimi më serioz që nga fillimi i protestave që kanë tronditur vendin për nëntë muaj.
Fitili u ndez nga shembja e një platforme në stacionin e trenit të Novi Sadit nëntorin e kaluar, e cila vrau 16 persona. Ky incident u bë simbol i korrupsionit sistemik të regjimit të Aleksandar Vuçiçit, i cili kishte qenë në pushtet për 13 vjet. Lëvizja studentore, duke udhëhequr protestat, po kërkon fundin e "kapjes së shtetit" nga udhëheqja serbe dhe zgjedhje të parakohshme.
Të mërkurën, lëvizja nisi një apel në mediat sociale, "Zgjohu Serbi", duke u bërë thirrje qytetarëve të mblidhen në qytete të ndryshme anembanë vendit. Demonstratat u zhvilluan në rreth 90 qytete e qyteza, sipas Ministrisë së Brendshme Serbe. Klima ishte tashmë e tensionuar: përleshjet midis aktivistëve dhe mbështetësve të qeverisë kishin ndodhur në ditët e mëparshme, kryesisht në Vrbas dhe Bačka Palanka, por edhe në qytete të tjera serbe. Protestat e thirrura nga studentët të mërkurën ishin gjithashtu një përgjigje ndaj kësaj vale dhune, e cila sinjalizon nervozizëm në rritje midis udhëheqjes serbe, e cila po dobësohet gjithnjë e më shumë nga sfida që paraqet lëvizja.
Fronti pro-qeveritar
Situata u përshkallëzua. Disa demonstrata u zhvilluan përpara zyrave të Partisë Progresive Serbe (SNS) të Vuçiçit. Përleshjet më të dhunshme ndodhën në Novi Sad, një qytet në Vojvodinë, një provincë autonome e Serbisë e banuar nga pakica hungareze. Në epiqendër të protestave, mbështetësit e SNS-së, disa të maskuar, hodhën fishekzjarrë, gurë, shishe dhe madje edhe fishekzjarre ndaj protestuesve, të cilët u përgjigjën me një kulminacion dhune që rezultoi në 64 të plagosur vetëm në Novi Sad, përfshirë 16 efektisë të policies, që ndërhynë për të shpërndarë turmën.
Ky veprim i fundit u kundërshtua nga aktivistët të cilët pretenduan se policia i la mbështetësit e qeverisë, disa prej të cilëve ishin të armatosur, të pashqetësuar ndërsa sulmonin protestuesit. Sipas rrjetit partner të CNN, N1, dy gazetarë, Nikola Bilic i portalit të lajmeve 192 dhe Zarko Bogosavljevic i portalit të lajmeve Razglas, u plagosën gjithashtu gjatë përleshjeve në Novi Sad. i pari u rrah, i dyti u godit në kokë me shkop gome.
Përleshjet kanë shpërthyer në disa qytete serbe, duke filluar me Beogradin. Ndër vendet më të nxehta është Parku Pionirski, përpara Parlamentit serb, ku kanë ngritur kampe grupe studentësh që kundërshtojnë lëvizjen protestuese. Studentët 2.0, siç quhen ata, dolën vetëm disa ditë pas protestës së 15 marsit në Serbi, më e madhja në historinë e vendit. Një hetim nga N1 më vonë zbuloi se ata ishin kryesisht figurantë. Një video që qarkulloi në mediat sociale mbrëmë tregon vëllain e presidentit serb, Andrej Vuçiç, një nga anëtarët më me ndikim të SNS-së, duke udhëhequr një grup mbështetësish të qeverisë ndërsa policia e shoqëron atë në kamp.
Roli i Rusisë
"Një sulm ndaj shtetit", e quajti atë Ministri i Brendshëm serb Ivica Daçiç, duke premtuar një goditje ndaj protestuesve.
"Ne do të punojmë për të identifikuar të gjithë, dhe brenda 48 orëve të ardhshme", paralajmëroi ai, "ata që shkelën ligjin dhe u shkaktuan dëm qytetarëve dhe oficerëve të policisë do të ndëshkohen". Vuçiç gjithashtu sulmoi aktivistët, duke i quajtur ata "terroristë".
"Dua t'u them të gjithë qytetarëve serbë sonte se shteti është mjaft i fortë dhe i aftë të parandalojë çdo përpjekje për të ndezur një luftë civile, duke rrezikuar paqen dhe sigurinë në vend". Kjo akuzë u kundërshtua nga lëvizja studentore, e cila nga ana tjetër drejtoi gishtin nga presidenti serb, të cilin ata thonë se është fajtor për dëshirën për të ndezur një luftë civile në vend. Kremlini ka heshtur për momentin.
Qershorin e kaluar, Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov, duke folur për protestat antiqeveritare, e paralajmëroi Perëndimin të mos ndërhynte në Serbi me revolucione me ngjyra, të cilat, sipas Moskës, do të përmbysnin qeveritë në Ukrainë dhe Gjeorgji, nën drejtimin e Evropës dhe Shteteve të Bashkuara. Kjo shprehje e vjetër është ringjallur gjithashtu në muajt e fundit nga propaganda e regjimit në Serbi.
Nga ana e saj, Evropa ka shprehur "shqetësim të thellë" për lajmet që vijnë nga Beogradi. "Për të përparuar në rrugën evropiane, qytetarët duhet të jenë në gjendje të shprehin lirisht mendimet e tyre dhe gazetarët duhet të jenë në gjendje të raportojnë pa frikësim apo sulme", komentoi Komisionerja Evropiane për Zgjerimin, Marta Kos. Fjalët e sllovenes janë përsëritur vazhdimisht në muajt e fundit, por nuk janë ndjekur me masa konkrete, siç ka ndodhur, për shembull, në Gjeorgji.
Në vitet e fundit, Serbia, kandidate për anëtarësim në BE që nga viti 2012, ka bërë pak ose aspak përparim në procesin e integrimit evropian. Midis 27 vendeve, pikëpamja mbizotëruese është se zgjerimi drejt Ballkanit Perëndimor pa Beogradin, pikën qendrore të Moskës (dhe Pekinit) në rajon, do të ishte pa peshë të vërtetë politike. /Përshtatur nga Il Domani/
Lini një Përgjigje