FLASH
Shkruar nga PamfletiShtetet e Bashkuara, dikur model i demokracisë liberale, po shfaqen gjithnjë e më shumë si një shembull i brishtësisë së besimit publik në institucionet demokratike.
Sipas një parashikimi të revistës The Economist, Partia Republikane e Donald Trump pritet të pësojë humbje në zgjedhjet e ndërmjetme të nëntorit.
Demokratët konsiderohen pothuajse të sigurt për të rimarrë Dhomën e Përfaqësuesve dhe mund të fitojnë edhe Senatin, pavarësisht një harte elektorale që tradicionalisht favorizon republikanët.
Megjithatë, analiza thekson se, edhe pse perspektiva politike për demokratët paraqitet pozitive, situata për demokracinë amerikane është shqetësuese.
Të dyja partitë kanë filluar ta konsiderojnë njëra-tjetrën si manipuluese të procesit zgjedhor. Ndërhyrjet e përsëritura në administrimin e zgjedhjeve dhe pretendimet e pabazuara se rezultati i vitit 2020 u manipulua kanë dëmtuar besimin e votuesve. Po ashtu, praktikat agresive të rishpërndarjes së zonave zgjedhore (gerrymandering) kanë përforcuar perceptimin se politikanët synojnë të kontrollojnë rezultatin, jo të konkurrojnë.
Disa demokratë shprehin shqetësim se Trump mund të përpiqet të ndikojë në zgjedhjet e ardhshme. The Economist e konsideron të pamundur një manipulim të drejtpërdrejtë të rezultatit, por paralajmëron për një prirje më të thellë: rënien e besimit te legjitimiteti i zgjedhjeve.
Zgjedhjet, sipas analizës, nuk shërbejnë vetëm për të përcaktuar fituesin, por edhe për të bindur humbësin të pranojë rezultatin. Nëse kjo besueshmëri humbet, sistemi rrezikon të përballet me krizë.
Ekzistojnë edhe motive politike për tension. Humbja e mundshme e të dy dhomave të Kongresit do të ishte goditje për Trump, ndërsa gara e ngushtë për Senatin krijon hapësirë për ndërhyrje politike dhe ligjore. Analiza sugjeron se zgjedhjet e ndërmjetme mund të shërbejnë si provë për një sfidë më të madhe në zgjedhjet presidenciale të vitit 2028.
Sjellja e presidentit përforcon këto shqetësime. Ai ka ndërmarrë iniciativa për të transferuar disa kompetenca të administrimit të zgjedhjeve nga shtetet në nivel federal, me argumentin e rritjes së besueshmërisë. Sipas The Economist, kjo qasje ndjek një model të njohur: identifikon një problem real dhe propozon zgjidhje që rrisin kontrollin politik mbi procesin.
Edhe nëse këto përpjekje nuk materializohen, ekziston mundësia e ndërhyrjeve indirekte. Analiza përmend shqetësimet për praninë e individëve me bindje konspirative në administrimin lokal të votimit dhe propozime nga mbështetës të Trump për përdorimin e agjencive federale në qendrat e votimit—një veprim që do të ishte i paligjshëm.
Pas përfundimit të votimit, pritet një tjetër valë padish ligjore, si në vitin 2020. Edhe pse gjykatat i rrëzuan ato pretendime, ekziston rreziku që proceset e zgjatura gjyqësore të ushqejnë më tej mosbesimin publik.
Megjithatë, analiza nënvizon se sistemi zgjedhor amerikan vazhdon të funksionojë. Kushtetuta u jep shteteve përgjegjësinë për organizimin e zgjedhjeve, duke kufizuar ndërhyrjen e drejtpërdrejtë të qeverisë federale. Administrimi është i decentralizuar dhe mbështetet në zyrtarë lokalë dhe vullnetarë, të cilët në përgjithësi gëzojnë besim.
Rreziku kryesor, sipas The Economist, nuk është manipulimi i drejtpërdrejtë, por dëmtimi gradual i besimit. Vetëm 25% e votuesve shprehen të sigurt se zgjedhjet nuk do të ndikohen nga ndërhyrje. Një shumicë në të dy kampet politike e konsideron palën tjetër si ekstreme, ndërsa vetëm 10% besojnë se të dyja partitë janë të ndershme.
Kjo klimë mosbesimi reflekton një polarizim të thellë shoqëror. Më shumë se gjysma e amerikanëve e konsiderojnë bashkëqytetarët e tyre moralisht të gabuar, një nivel shumë më i lartë krahasuar me vende të tjera perëndimore.
Në këtë kontekst, Shtetet e Bashkuara, dikur model i demokracisë liberale, po shfaqen gjithnjë e më shumë si një shembull i brishtësisë së besimit publik në institucionet demokratike.
Aman mo ku i gjeni keto gazeta prestizhulce. Keni gjetur piçkerisht gazeten pronaret e te ciles po humbasin miliarda nga politika e drejte dhe nacionaliste e Trump. Koha tregoi dhe po tregon akoma qe "liberalizmi, globalizmi" i ketij modeli te felliqur po e fundos njerezimin. Per komunistet do te ishte nje lajm i mire, por prisni Nentorin qe te hidherohen te gjithe komunistet.
Po fiton bill kliton deri ne nentor 2026 ne viti 2027 zgjedhje asamblene ne viti 2028 zgjdhje per nato neviti 2029 zgjedhje parakonshme ne viti 2030 zgjedhje barazia gjinore ne viti 2031 zgjedhje primare ne viti 2032 zgjedhje testi ne viti 2033 zgjedhje komisjon zgjedhore ne viti 2034 zgjedhje kunvendi ne viti 2035 zgjedhje per te drejta zezakeve ne viti 2036 zgjedhje hetimore ne viti 2037 per emigrate ne viti 2038 zgjedhje popullore ne viti 2039 zgjedhje kombe bashkuar ne viti 240 zgjedhje kunder droges ne viti 2041 zgjedhje per depudete ne viti 2042 zgjedhje kunder largimi nga puna ne viti 2043 federativ ne viti 2044 zgjedhje kunder korupsjoni ne viti 2045 ne viti 2046 per zgjedhur kryemister ne viti 2046 kunder martese gay ne viti 2047 zgjedhje bordi paqes ne viti 2048 zgjedhje halle e populli ne viti 2049 zgjedhje pwr vote