FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Bllokada e Ngushticës së Hormuzit po ushtron presion ekonomik mbi Iranin. Megjithatë, vendi nuk është i izoluar gjeografikisht: tre korridore tregojnë se si Irani po e riorganizon tregtinë e tij…
Ngushtica e Hormuzit konsiderohet një nga rrugët më të rëndësishme detare në botë. Përmes kësaj ngushtice mes Gjirit Persik dhe Detit Arab kalon një pjesë e konsiderueshme e tregtisë globale të naftës. Prej javësh, kalimi nëpër këtë rrugë është bllokuar në masë të madhe.
Për Iranin, kjo sjell pasoja të rënda ekonomike: eksportet e naftës janë ulur ndjeshëm, ndërsa shumë mallra importi arrijnë në vend vetëm në mënyrë të kufizuar. Shteti humbet çdo ditë të ardhura prej miliona dollarësh. Deri tani, rreth 90 për qind e tregtisë iraniane zhvillohej përmes Ngushticës së Hormuzit.
Megjithatë, Irani nuk është i shkëputur nga pjesa tjetër e Botës. Vendi kufizohet me 7 shtete dhe në veri ka dalje në Detin Kaspik. Tre korridore tregojnë se si Irani po krijon rrugë alternative për të anashkaluar bllokadën detare amerikane.
Korridori perëndimor përmes Turqisë dhe Irakut
Rruga e parë alternative kalon drejt perëndimit. Përmes Irakut dhe Turqisë, Irani lidhet me korridoret tregtare që çojnë drejt Evropës dhe Mesdheut. Që nga vendosja e bllokadës, këto lidhje kanë fituar rëndësi më të madhe.
Nëse trafiku tregtar është rritur që nga vendosja e bllokadës në mesin e muajit prill, kjo nuk mund të verifikohet aktualisht në mënyrë të pavarur me informacionet publike të disponueshme. Disa kompani amerikane nuk po publikojnë për momentin imazhe satelitore me rezolucion të lartë të rajonit. Pamjet publike nuk janë të mjaftueshme për të identifikuar automjete individuale.
Rruga veriore përmes Detit Kaspik
Korridori i dytë shkon drejt veriut, përmes Detit Kaspik. Ky det i mbyllur e lidh Iranin drejtpërdrejt me Rusinë. Prej vitesh, nëpërmjet kësaj rruge transportohen mallra dhe pajisje ushtarake. Për shkak të bllokadës, Irani po e orienton tani qëllimisht tregtinë drejt kësaj rruge.
Të dhënat e monitorimit të anijeve tregojnë sërish aktivitet në portet iraniane. Megjithatë, shumë anije mallrash janë të vështira për t’u gjurmuar, sepse ato çaktivizojnë rregullisht sistemet e tyre të lokalizimit.
Lidhjet lindore nga Pakistani deri në Kinë
Ndërsa rrugët detare në jug mbeten të bllokuara, Irani po e orienton gjithnjë e më shumë tregtinë drejt lindjes. Lidhje të reja tokësore dhe hekurudhore nga Pakistani deri në Kinë synojnë të mbajnë në funksion tregtinë pavarësisht bllokadës.
Kina është partneri më i rëndësishëm tregtar i Iranit dhe blerësi më i madh i naftës iraniane.
Këto lidhje të reja tregojnë se si Irani po e riorganizon tregtinë e tij. Megjithatë, një tren mallrash me 50 kontejnerë nuk mund të zëvendësojë një anije transporti. Kapacitetet e rrugëve alternative mbeten të kufizuara.
Kufijtë e rrugëve alternative
Tre korridoret përfaqësojnë vetëm një pjesë të strategjive iraniane për të shmangur bllokadën detare. Krahas tyre ekzistojnë edhe rrugë të tjera zyrtare dhe jozyrtare për të anashkaluar bllokadën: korridore tokësore rajonale, rrjete kontrabande përgjatë kufijve ose transport përmes rrugëve më të vogla detare.
Këto alternativa mbajnë gjallë një pjesë të tregtisë. Megjithatë, shumë prej tyre kanë kapacitete më të ulëta, sjellin kosto më të larta transporti ose janë të ndjeshme ndaj zhvillimeve politike.
Një gjë bëhet e qartë nga këta tre korridore: Irani nuk është i izoluar pavarësisht bllokadës detare amerikane. Pasojat mund të zbuten pjesërisht. Megjithatë, këto lidhje nuk janë në gjendje të zëvendësojnë aktualisht rëndësinë strategjike të Ngushticës së Hormuzit. /Përshtatur nga NZZ/
Lini një Përgjigje