FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Ky projektligj mori edhe votën e kryeministrit Benjamin Netanyahu, i cili mbërriti në Knesset (parlamenti izraelit), duke treguar hapur mbështetjen e tij...
Parlamenti i Izraelit ka mirtuar mbërmjen e sotme projektligjin e kontestuar nga ndërkombëtarët që i hap rrugë dënimit me vdekje ndaj palestinezëve të dënuar për terrorizëm. Ky projektligj mori edhe votën e kryeministrit Benjamin Netanyahu, i cili mbërriti në Knesset (parlamenti izraelit), duke treguar hapur mbështetjen e tij.
Legjislacioni, i iniciuar nga partia e ekstremit të djathtë Otzma Yehudit e udhëhequr nga ministri i sigurisë kombëtare, Itamar Ben-Gvir, ka marrë kritika të ashpra nga kundërshtarët të cilët paralajmërojnë se do të shënonte një përshkallëzim të ndjeshëm në politikën penale të Izraelit.
Ben-Gvir ka shtyrë përpara legjislacionin që nga fillimi i mandatit të tij si ministër i sigurisë kombëtare, duke deklaruar vazhdimisht se miratimi i tij ishte një kusht i marrëveshjes së koalicionit të Otzma Yehudit me Netanyahun. Diskutimet mbi projektligjin janë mbajtur në seancë plenare që nga mëngjesi, përpara leximit të dytë dhe të tretë të tij. Projektligji kaloi leximin e parë në janar dhe që atëherë është debatuar në Komitetin e Sigurisë Kombëtare të Knessetit.
Që në fillim, Ben-Gvir donte një dënim automatik me vdekje për dënimet për terrorizëm, dhe kjo ishte skica e miratuar në leximin e parë. Versioni i rishikuar përcakton që një gjyqtar do të vendosë midis dënimit me vdekje dhe burgimit të përjetshëm.
Legjislacioni ka pësuar disa ndryshime në javët e fundit për të zbutur disa nga aspektet e tij teknike, pas kritikave se disa dispozita ishin shumë të ashpra ose jorealiste. Projektligji fillimisht kishte propozuar gjithashtu kryerjen e ekzekutimeve me injeksion vdekjeprurës përpara se të kalonte në varje.
Pasi Komiteti i Sigurisë Kombëtare i Knessetit e çoi përpara projektligjin javën e kaluar për leximin përfundimtar, Ben-Gvir e quajti atë një "moment historik drejtësie" dhe u zotua të vazhdojë të udhëheqë një politikë të pakompromis kundër terrorizmit.
Komisioni i Knessetit ka zhvilluar diskutime maratonë mbi projektligjin për ta çuar atë përpara me shpejtësi, me diskutimet që vazhdojnë në mes të luftës. Ligjvënësit e opozitës e kanë kritikuar ashpër koalicionin për çuarjen përpara të legjislacionit kontrovers që nuk lidhet me luftën gjatë Operacionit Luani Zhurmëmor.
Kreu i Partisë Yisrael Beytenu, Avigdor Liberman, votoi në favor të projektligjit pasi qëndrimi i tij kishte qenë i paqartë. Të dielën, u raportua se partia e tij do të votonte në favor të projektligjit vetëm nëse Netanyahu dhe Arye Deri, kreu i Partisë Shas, do të vinin për të votuar. Udhëheqësi i opozitës, Yair Lapid (Yesh Atid), deklaroi se e kundërshtonte projektligjin gjatë fjalimeve në seancën plenare.
"Ajo që është në tryezën e Knessetit këtu nuk është ligj. Është një marifet i shtrembëruar i marrëdhënieve me publikun, duke përdorur në mënyrë cinike dhimbjen dhe zemërimin e justifikueshëm të qytetarëve izraelitë për përfitime politike", tha ai.
Lideri i Partisë Blu dhe Bardhë, Benny Gantz, gjithashtu votoi kundër projektligjit. Partia haredi Sefardike Shas deklaroi të hënën se do të votonte në favor të projektligjit për dënimin me vdekje me urdhër të Këshillit të të Diturve të Torës, pasi u bënë ndryshime të ndryshme në të.
Sipas propozimeve, të dënuarit me vdekje do të mbaheshin në një strukturë të veçantë pa vizita përveç personelit të autorizuar, me konsultime ligjore që do të zhvilloheshin vetëm nëpërmjet lidhjes video. Ekzekutimet do të kryheshin brenda 90 ditëve nga dhënia e dënimit.
Masa u lejon gjykatave të vendosin dënimin me vdekje pa një kërkesë nga prokurorët dhe pa kërkuar unanimitet, duke lejuar në vend të kësaj një vendim me shumicë të thjeshtë. Gjykatat ushtarake në Bregun Perëndimor të pushtuar do të kenë gjithashtu të drejtë të japin dënime me vdekje, me ministrin e mbrojtjes në gjendje të paraqesë një mendim.
Për palestinezët nën pushtim, projektligji do të mbyllte rrugët për apelim ose falje, ndërsa të burgosurit e gjykuar brenda Izraelit mund të shohin dënimet e tyre të ndryshohen në burgim të përjetshëm.
Zyrtarët ushtarakë dhe ministritë kanë paralajmëruar vazhdimisht se ligji i propozuar mund të shkelë ligjin ndërkombëtar dhe t'i ekspozojë komandantët izraelitë ndaj urdhër-arresteve jashtë vendit. Ministritë e drejtësisë dhe të jashtme i kanë përsëritur këto shqetësime në muajt e fundit, ndërsa projektligji vazhdoi të përparonte përmes diskutimeve të komisioneve. Pavarësisht shqetësimeve në rritje ligjore, projektligji ka ecur përpara, duke shkaktuar akuza nga kundërshtarët se qeveria po shtyn përpara një masë me implikime serioze morale dhe ligjore.
Ekspertët e OKB-së muajin e kaluar i kërkuan Izraelit të tërheqë projektligjin, duke thënë se ai do të shkelte të drejtën për jetë dhe do të diskriminonte palestinezët në territorin e pushtuar palestinez.
“Duke hequr diskrecionin gjyqësor dhe të prokurorisë, ato e pengojnë një gjykatë të marrë në konsideratë rrethanat individuale, duke përfshirë faktorët lehtësues, dhe të vendosë një dënim proporcional që i përshtatet krimit. Varja në burg përbën torturë ose dënim tjetër mizor, çnjerëzor ose degradues sipas ligjit ndërkombëtar”, thanë ekspertët.
Shërbimi diplomatik i Bashkimit Evropian gjithashtu e dënoi projektligjin, duke thënë: Dënimi me vdekje është shkelje e së drejtës për jetë dhe nuk mund të ekzekutohet pa shkelur të drejtën absolute për të qenë i lirë nga tortura dhe keqtrajtime të tjera.
Dënimi me vdekje në Izrael aktualisht është i rezervuar për rastet më të jashtëzakonshme dhe është përdorur vetëm dy herë kundër të burgosurve të dënuar. Herën e fundit ishte për të varur kriminelin famëkeq nazist të luftës Adolf Eichmann, një arkitekt kryesor i Holokaustit, në vitin 1962.
Të dielën, ministrat e jashtëm të Gjermanisë, Francës, Italisë dhe Mbretërisë së Bashkuar u bënë thirrje ligjvënësve izraelitë ta hedhin poshtë projektligjin. Ministrat evropianë thanë se kjo kishte një “karakter diskriminues de facto” dhe rrezikonte “të minonte angazhimet e Izraelit ndaj parimeve demokratike”. Por mesa duket Izraeli ka vendosur që t’i injorojë thirrjet e tyre./Pamfleti
Lini një Përgjigje