FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Franca ka dorëzuar zyrtarisht në Madagaskar tre kafka historike, përfshirë një që besohet se i përkiste mbretit Toera të shekullit XIX, i cili u ekzekutua me prerje koke nga trupat koloniale franceze në vitin 1897. Ky akt shënon rastin e parë kur Parisi zbaton ligjin e miratuar në vitin 2023 që lejon kthimin e mbetjeve njerëzore për qëllime funerale tek vendet e origjinës.
Kthimi i tyre konsiderohet një moment i rëndësishëm në përballjen e Francës me trashëgiminë koloniale dhe kërkesat e kahershme për drejtësi historike. Sipas Ministrisë franceze të Kulturës, kafka e mbretit Toera dhe dy të tjera të gjeneralëve që luftuan pranë tij ishin pjesë e koleksioneve të Muzeut Kombëtar të Historisë Natyrore në Paris. Ato u dorëzuan në një ceremoni solemne në Ministrinë franceze të Kulturës, në prani të përfaqësuesve malagazë.
Ministria e Kulturës dhe Komunikimit të Madagaskarit i cilësoi të kthyerit si “heronj kombëtarë”, ndërsa sekretari i përhershëm Fetra Rakotondrasoava, që bashkëdrejtoi Komitetin franko-malagaz për identifikimin e mbetjeve, u shpreh: “Përshëndes kthimin e këtyre tre kafkave, përfshirë atë të mbretit Toera të popullit sakalava, një origjinë që ndahet nga gati një e treta e popullsisë malagaze.”
Sakalavat, një prej mbretërive më të fuqishme në perëndim të Madagaskarit, u pushtuan në fund të shekullit XIX, duke u përfshirë më pas në koloninë franceze. Madagaskari fitoi pavarësinë në vitin 1960, por plagët e kolonializmit dhe kujtesa e dhunës mbeten të hapura. Kthimi i kafkave shihet si një gjest simbolik, por i rëndësishëm, në marrëdhëniet mes dy vendeve dhe në procesin më të gjerë të rivlerësimit të historisë koloniale të Francës.
Në Madagaskar, kafka e mbretit Toera dhe e gjeneralëve pritet të varrosen me nderime tradicionale, duke i rikthyer dinjitetin figurave të rezistencës ndaj pushtimit kolonial.
Lini një Përgjigje