FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Kremlini po mbështetet në zgjatjen e luftës, ndërsa as Rusia dhe as Ukraina nuk duken në gjendje të arrijnë fitore të plotë në fushëbetejë
Presidenti rus Vladimir Putin po e zhvillon luftën në Ukrainë mbi bazën e asaj që në letërsinë e Charles Dickens njihet si “Parimi Micawber”, besimi se, pavarësisht vështirësive, “diçka do të ndodhë” dhe situata do të ndryshojë në favorin e tij. Kështu argumenton një analizë e publikuar nga Politico, e cila vlerëson se udhëheqësi rus po luan një lojë afatgjatë në një konflikt që, nga pikëpamja ushtarake, nuk po prodhon fitore vendimtare.
Katër vjet pas nisjes së pushtimit të plotë të Ukrainës, lufta duket e pamundur të fitohet qartë nga Rusia në fushëbetejë. Me një kosto shumë të lartë në jetë të humbura dhe të plagosur, forcat ruse nuk kanë arritur të marrin nën kontroll të plotë as rajonin e Donbasit. Para pushtimit, Rusia kontrollonte rreth 7% të territorit ukrainas. Një muaj pas fillimit të luftës, kjo përqindje arriti në rreth 27%. Megjithatë, sipas të dhënave të Qendrës Belfer në Universitetin e Harvardit, pas atij kulmi, territori i kontrolluar nga Rusia ka rënë dhe është stabilizuar në rreth 18–19%.
Gjatë vitit të fundit, forcat ruse kanë avancuar ngadalë dhe kanë marrë rreth 4.700 kilometra katrorë territory, afërsisht dy herë më shumë se sipërfaqja e Moskës. Por, sipas analistëve të Institutit për Studimin e Luftës (ISW) me bazë në SHBA, ato nuk kanë arritur të çajnë vijën e fortifikuar mbrojtëse që Ukraina ka ndërtuar në një brez prej rreth 50 kilometrash në pjesën perëndimore të rajonit të Donetskut. Në rajonin fqinj të Zaporizhias, trupat ruse janë detyruar të tërhiqen.
Edhe në rastet kur Rusia ka arritur përparime të kufizuara, si gjatë ofensivës verore pranë qytetit lindor Pokrovsk dhe në zonën e Kostyantynivkës, kur forcat ukrainase u përballën me disavantazh taktik, mungesa e personelit dhe pajisjeve ka penguar avancimin e mëtejshëm. Për më tepër, grumbullimi i forcave të mjaftueshme për sulme të mëdha është bërë i vështirë për shkak të rrezikut nga sulmet shkatërruese me dronë ukrainas. Në veri, forcat ruse kanë hasur vështirësi për të përparuar drejt Kupyanskut dhe për të shtyrë trupat ukrainase më larg nga rajoni rus i Belgorodit.
Sipas analizës, Putini vazhdon luftën sepse ka nevojë për një fitore të rëndësishme për të justifikuar kostot e mëdha përpara opinionit të brendshëm rus. Analistja ruse Ella Paneyakh paralajmëron se çmontimi i ekonomisë së luftës do të sillte rreziqe serioze politike për Kremlinin, pasi do të krijonte fitues dhe humbës të rinj dhe do të hapte çështjen e riintegrimit të mijëra veteranëve.
Gazetari rus në mërgim Dmitri Kuznets, në një analizë për Qendrën Carnegie Russia Eurasia, vlerëson se makineria ushtarake ruse, e rindërtuar pas disfatave të vitit 2022, aktualisht funksionon në mënyrë të qëndrueshme dhe arrin të zëvendësojë humbjet në njerëz dhe pajisje. Megjithatë, sipas tij, Rusia nuk ka kapacitete për të rritur ndjeshëm nivelin e burimeve që angazhon në luftë.
Ndërkohë, Ukraina përballet me sfida edhe më të mëdha në aspektin e personelit ushtarak. Ministri i ri i Mbrojtjes, Mykhailo Fedorov, deklaroi muajin e kaluar se rreth dy milionë ukrainas kërkohen për shkelje të rregullave të regjistrimit ushtarak. Në nëntor, Zyra e Prokurorit të Përgjithshëm njoftoi se ekzistojnë 310.000 raste penale për mungesë të paautorizuar dhe dezertim, shumica e tyre gjatë vitit 2025. Forcat e Armatosura të Ukrainës nuk po arrijnë të rekrutojnë mjaftueshëm për të kompensuar humbjet dhe dezertimet.
Një studim i Qendrës së Stokholmit për Studime të Evropës Lindore identifikon si faktorë kryesorë dobësitë institucionale, korrupsionin, lodhjen shoqërore dhe rraskapitjen psikologjike, mangësitë në trajnim dhe drejtim ushtarak, si dhe kufizimet demografike dhe ekonomike. Studimi përmend gjithashtu ndikimin e propagandës ruse.
Analiza thekson se, përtej debatit mbi mungesën e raketave dhe sistemeve të mbrojtjes ajrore, ekziston edhe një disavantazh në “aritmetikën e personelit”, që nuk favorizon Ukrainën nëse Rusia arrin ta zgjasë luftën e konsumimit pa u kufizuar nga konsiderata për humbjet njerëzore. Beteja për Pokrovskun tregoi se mungesa e trupave i lejoi Rusisë të përdorte taktika të infiltrimit me njësi të vogla këmbësorie pas vijave ukrainase, siç ka deklaruar komandanti i përgjithshëm ukrainas, Oleksandr Syrskiy.
Politikanë të opozitës në Ukrainë konstatojnë se hezitimi për të shërbyer në ushtri lidhet edhe me perceptimin në rritje se Perëndimi është i gatshëm ta mbështesë luftën “deri në ukrainasin e fundit”, pavarësisht se mbijetesa e Ukrainës si shtet i pavarur dhe pro-perëndimor konsiderohet thelbësore për sigurinë e Evropës. Kjo ndjesi është shoqëruar me pakënaqësi ndaj Shteteve të Bashkuara nën drejtimin e Donald Trump, për shkak të afrimit të perceptuar me narrativat e Moskës dhe ndërprerjes së donacioneve të drejtpërdrejta të pajisjeve ushtarake. Po ashtu, Hungaria kërkoi të bllokojë një kredi prej 90 miliardë eurosh të Bashkimit Evropian për stabilizimin financiar të Ukrainës.
Ish-presidenti Petro Poroshenko, në një intervistë për Politico gjatë Konferencës së Sigurisë në Mynih, e përshkroi situatën si të brishtë. Ai shprehu shqetësimin se presidenti Volodymyr Zelensky mund të ketë bërë një gabim taktik duke u larguar nga kërkesa për armëpushim të menjëhershëm dhe duke hyrë në negociata që mund të shtojnë tensionet e brendshme politike, në një kohë kur vendi përballet me skandale korrupsioni.
Sipas Poroshenkos, kërkesat territoriale të Putinit synojnë destabilizimin e situatës së brendshme politike në Ukrainë. Çdo marrëveshje që përfshin lëshime territoriale do të kërkonte referendum dhe do të përballej me kundërshtim të fortë. Deputetja e opozitës Oleksandra Ustinova deklaroi për Politico se parlamenti vështirë se do ta miratonte një marrëveshje të tillë, pasi do të perceptohej si kapitullim.
Analiza përfundon se Putini përballet me një dilemë: ai nuk ka forcën për ta pushtuar plotësisht Ukrainën, por po mbështetet në zgjatjen e konfliktit me shpresën se rrethanat do të ndryshojnë në favor të tij. Ndërkohë, Ukraina nuk ka kapacitetin për të rimarrë të gjitha territoret e humbura, por synon të mbijetojë dhe të ruajë mbështetjen ndërkombëtare, duke shpresuar se me kalimin e kohës Rusia do të detyrohet të angazhohet seriozisht në negociata. /Përshtati Pamfleti/
Lini një Përgjigje