FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Meqenëse negociatat nuk sollën marrëveshje, Presidenti amerikan Donald Trump po rrit presionin ndaj Teheranit me një bllokadë të plotë detare. Republika Islamike kërcënon se mund të mbyllë edhe hyrjen drejt Detit të Kuq. Pas luftës ajrore, konflikti po përshkallëzohet në planin ekonomik...
Uashingtoni për një kohë të gjatë ka vëzhguar se si Teherani e ka shndërruar ngushticën e Hormuzit në instrumentin e tij kryesor të fuqisë. Për të qetësuar tregjet gjatë luftës ajrore, qeveria amerikane madje hoqi përkohësisht sanksionet për naftën iraniane që ishte tashmë në transport, thuhet në një analizë të medias zvicerane Neue Zürcher Zeitung.
Si pasojë, Garda Revolucionare lejonte të kalonin vetëm anijet e vendeve mike nëpër ngushticë dhe, në varësi të nivelit të marrëdhënieve, vendoste tarifa kalimi deri në dy milionë dollarë.
Këtë bllokadë të njëanshme Donald Trump nuk dëshiron ta pranojë më. Meqenëse bisedimet me Iranin gjatë fundjavës në Islamabad nuk prodhuan rezultat, presidenti amerikan njoftoi një bllokadë të plotë të porteve iraniane duke filluar nga e hëna në orën 10:00 sipas kohës së Uashingtonit. Irani nuk po respekton armëpushimin dhe premtimin për të hapur ngushticën e Hormuzit, shkroi Trump të dielën në platformën Truth Social. Çdo anije që kalon ngushticën do të ndalohet. Qëllimi i bllokadës është: “Të gjithë duhet të kenë leje për të hyrë. Të gjithë duhet të kenë leje për të dalë.”
Kundër të gjitha porteve iraniane
Komanda ushtarake amerikane në Lindjen e Mesme, Centcom, e sqaroi embargon të dielën në platformën X: “Bllokada do të zbatohet ndaj të gjitha anijeve që hyjnë ose dalin nga portet iraniane. Kjo përfshin edhe portet iraniane në Gjirin e Omanit, në lindje të ngushticës së Hormuzit. Në këtë mënyrë bllokohen edhe eksportet iraniane të naftës përmes një tubacioni që shmang ngushticën. Anijet që nuk përdorin porte iraniane nuk do të ndalohen".
Trump njoftoi gjithashtu se SHBA do të fillojë operacione për pastrimin e minave në ngushticë. Të hënën ai paralajmëroi Teheranin të mos përdorë mjete të shpejta detare për të ruajtur kontrollin mbi Hormuzin. Nëse një nga këto mjete do të sulmonte bllokadën amerikane, ai do të “eliminohej menjëherë”.
Megjithatë, Irani në negociatat në Islamabad e ka vendosur kontrollin e përhershëm mbi ngushticën e Hormuzit si kusht për një marrëveshje paqeje. Regjimi e konsideron këtë korridor jetik për ekonominë globale të naftës si garanci për mbijetesë dhe mjet parandalimi ndaj sulmeve të ardhshme nga SHBA dhe Izraeli. Për këtë arsye, Teherani kërcënon me kundërmasa për të bllokuar edhe eksportet e naftës dhe gazit të shteteve arabe të Gjirit. Një opsion është aktivizimi i milicisë Huthi në Jemen për të bllokuar ngushticën Bab al-Mandab në hyrje të Detit të Kuq.
Arabia Saudite aktualisht eksporton një pjesë të naftës përmes tubacionit Lindje-Perëndim drejt Detit të Kuq. Por Ali Akbar Velayati, këshilltar i liderëve iranianë, deklaroi në X se komanda e përbashkët e “rezistencës” e konsideron Bab al-Mandab njësoj si ngushticën e Hormuzit. Nëse SHBA përsërit gabimet, tregtia globale e energjisë mund të ndërpritet me një veprim të vetëm.
Pjesë e “valëzimit diplomatik”
David Sanger, gazetar i New York Times dhe ekspert i sigurisë, shkroi se bllokada do të jetë një test për të parë se cila palë mund të përballojë më shumë presion. Nëse Irani nuk arrin të eksportojë lëndë të para për një periudhë të gjatë, pasojat do të jenë të rënda për regjimin. Sipas ekspertit të sanksioneve Miad Maleki, humbjet mund të arrijnë 435 milionë dollarë në ditë. Pas 13 ditësh pa eksporte, kapacitetet e depozitimit do të mbusheshin, duke detyruar ndalimin e prodhimit dhe duke rrezikuar dëmtime afatgjata të fushave të naftës.
Megjithatë, mbetet e paqartë nëse SHBA dhe ekonomia globale mund të përballojnë më gjatë pasojat sesa Irani, veçanërisht nëse Teherani arrin të godasë eksportet energjetike të vendeve të Gjirit. Negociatori iranian Mohammad Bagher Ghalibaf paralajmëroi rritje të ndjeshme të çmimeve të karburanteve.
Trump mund të llogarisë edhe në presionin e Kinës ndaj Iranit. Pekini blen më shumë se 80% të eksporteve iraniane të naftës dhe siguron rreth gjysmën e nevojave të tij nga Gjiri Persik. Megjithatë, Kina ka rezerva strategjike që mund ta ndihmojnë të përballojë një bllokadë për disa muaj. Sipas burimeve të inteligjencës amerikane, Pekini mund të furnizojë Iranin me raketa kundërajrore portative.
Aktualisht, SHBA këmbëngul në kërkesa maksimale ndaj Iranit: ndalimin e pasurimit të uraniumit, dorëzimin e rezervave të uraniumit të pasuruar, ndërprerjen e mbështetjes për milicitë e huaja dhe hapjen e ngushticës së Hormuzit. Teherani pritet t’i kundërshtojë këto kërkesa edhe nën presion të fortë.
Ish-diplomati amerikan Richard Haass e mbështet bllokadën, duke e konsideruar situatën aktuale të paqëndrueshme. Ai e sheh rritjen e presionit si pjesë të procesit negociues në vazhdim, duke shtuar se “vallëzimi diplomatik sapo ka filluar”. /Përshtati Pamfleti/
Kësaj i thonë një i marrë hedh gurin ne puse dhe 40 te mencur nuk e nxjerrin dote , lind pyetja kushe eshte i marri ?? Pergjigjia "PARAJA" KU po shkon kjo bote ?? MOS VALLE qellimi eshte qe te zvogëlohet popullata sidomos te varferit se teknologjia po zvendeson zvendeson krahun e punës me robotët!!!!