Të harrosh gjakun e të rënëve, kontributin e martirëve është më shumë se një mallkim i zakonshëm...
Në autobuzin e linjës Prishtinë-Tiranë u njoha këto ditë me nënën e njërit nga dëshmorët e UÇK-së nga Bujani i Tropojës. Në bisedë e sipër më shpjegoi se kishte udhëtuar për tu interesuar te qeveria e Kosovës për proçedurën e statusit të dëshmorit të të birit dhe aty për aty u shpreh se ishte munduar kot. Kam qënë disa herë, shtoi pastaj dhe në të gjitha rastet më kthejnë të njëjtën përgjigje, shko në Tiranë aty do të marrësh përgjigjen zyrtare. Ndoshta kështu duhet bërë, u mundova ta qetësoj, teksa e shikoja që i dridheshin duart. Po more bir po, po dhe në Tiranë i njëjti avaz, mu kthye ajo dhe një çast hodhi vështrimin nga dritarja si për ta mbyllur bisedën. Pa dashur ta çonte më tej bregën e vet, shqiptoi mundishëm se kjo nuk ndodhte vetëm me të, po me të gjithë familiarët e dëshmorëve nga Shqipëria që u vranë në radhët e UÇK-së. Shkojmë në Prishtinë, u shpreh ajo dhe na adresojnë te Rama. Shkojmë më Tiranë dhe na drejtojnë te Kurti.
U bë shkas kjo bisedë për të rëmuar më tej mbi fatin e statusit të dëshmorëve të UÇK-së nga Shqipëria. Janë 69 të tillë nga të gjitha krahinat e vendit, duke filluar nga Kavaja, Hasi, Tropoja, Berati, Shkodra e deri nga Skrapari i largët. Me moshën mesatare 25 vjeç. Reagimet e para nga autoritetet e Tiranës dhe Prishtinës ishin nga më të ndryshmet. Tërhiqte vëmendjen një lloj mosbesimi për numrin jo të vogël të martirëve. Kishte që pyesnin qortueshëm për nderimet e munguara për ta. Duhet theksuar që në krye të herës se pas kaq vitesh, si shteti Kosovës dhe ai i Shqipërisë nuk kanë ende listën e plotë të dëshmorëve të UÇK-së nga vendi ynë. Emrat e të rënëve në luftën kundër okupatorit serb rezultojnë vetëm në arkivat e zonave operative dhe në kujtesën brilante të bashkëluftëtarëve. Një harresë e dhimbshme kjo për një çështje kaq të rëndësishme. Ndodh kësisoj kur qeveria e Shqipërisë, por dhe ajo e Kosovës kanë zyra të veçanta për statusin e dëshmorëve dhe veteranëve të luftës, ku shërbejnë zyrtarë të paguar goxha mirë. Mirëpo, deri tani nuk ka qenë fare në axhendën e tyre fati i dëshmorëve të UÇK-së. Nuk është konstatuar as përpjekja më e vogël së paku për të krijuar dosjen përkatëse. Pa fol këtu për kujdesin ndaj familjeve të tyre, të cilat jetojnë në skajet më të largëta të qendrave urbane, shumica në kushte mjerimi të thellë.
Nuk është vendi për të sjellë këtu vlerat e jashtëzakonshme të aktit heroik të këtij brezi të rinjsh që u vetëflijuan në ballin e luftës për lirinë e Kosovës. Në fund të fundit, ata bënë atë që menduan se ishte më e mira dhe më e dobishmja për kombin. Heshtja jonë, harresa e dy shteteve që flasin shqip ndaj veprës së tyre është tejet e dhimbshme. Janë bërë mbi dhjetëra herë mbledhje të përbashkëta të dy qeverive përkatëse. Janë bërë séance të përbashkëta të Parlamentit të Shqipërisë dhe atij të. Për çfarë nuk është fol e debatuar në to, po për martirët, të rënët nuk është përmendur asnjë. Thua se kemi zyrtarët pa kujtesë dhe institucione dritëshkurtra?! Të harrosh gjakun e të rënëve, kontributin e martirëve është më shumë se një mallkim i zakonshëm. Kur do kujtohen institucionet e shtetit këtej dhe matanë kufirit së paku të përmendin shifrën e plotë të tyre. Kur do kujtohen të fillojnë nga nderimi për veprën e tyre. Kur do kujtohen t’u shkojnë te porta familjarëve të dëshmorëve e t’u japin një dorë për t’i nxjerrë nga skamja. Sa më shumë vonojnë, aq më turp për to./Pamfleti
LISTA E DËSHMORËVE TË UÇK-së NGA SHQIPËRIA
1.Adem Uk Mazreku-Has-Vranisht
2.Adem Xhelal Shehu-Kukës
3.Adem Bajram Selmani-Tropojë
4.Agim Ismail Muja-Has-Krumë
5.Arben Rexh Kraja-Has-Vlanë
6.Arian Qamil Brahimi-Shkodër
7.Arif Shpend Dautaj-Tropojë
8.Artan Xhem Kovaçi-Has-Vlanë☺
9.Astrit Hekuran Suli-Berat
10.Astrit Selman Rrushi-Has-Letaj
11.Besmir Azem Brati-Has-Golaj
12.Bilbil Halil Muja-Tropojë
13.Bylbyl Hazir Breçani-Tropojë-Bujan
14.Behar Adem Ademaj-Bardhoc-Kukës
15.Din Alush Koleci-Has-Kishaj
16.Etem Tot Syla-Bardhoc -Kukës
17.Fatmir Rexhep Hasandoçi-Tropojë-Bujan
18.Halim Zenun Bardhoshi-Has-Letaj
19.Halit Riza Coka-Kukës
20.Hamdi Muharrem Mulaj-Has –Dobrunë
21.Hysen Asllan Syla-Morinë-Kukës
22.Hazir Abdyl Malaj-Tropojë
23.Hyre Mehmet Demiri-Tropojë
24.Hysni Adem Hajdarmataj-Tropojë-Bytyç
25.Hysen Ismail Mella- Tropojë
26.Kujtim Hasan Hajdarmataj-Tropojë
27.Lavdie Ramadan Lushi-Has-Golaj
28.Lefter Lyfti Koxha-Berat-Nishorë
29.Luan Riza Cahani-Has-Krumë
30.Lulzim Hasan Muhametaj-Tropojë-Bytyç
31.Lulzim Sadik Morina-Has-Pogaj
32.Man Arif Sallahi-Tropojë
33.Mehriman Uk Dauti-Has
34.Mehmet Ramë Dizdari-Tropojë
35.Merita Mus Cahani-Has-Cahan
36.Mus Sadik Cahani-Has-Cahan
37.Muharrem Halil Tafa-Tropojë
38.Mensur Skënder Syla-Kukës-Bardhoc
39.Naim Hajdar Qema-Has-Kishaj
40.Ndriçim Sherif Koxha-Librazhd
41.Nesim Hysni Syla-Kukës-Morin
42.Indrit Lulzim Cara-Kavajë
43.Isa Peshk Malaj-Has
44.Isa Dervish Thaçi-Has-Domaj
45.Isa Rexhep Hajdarmataj-Tropojë
46.Orion Adem Qelia-Tropojë
47.Osman Dem Selimaj-Tropojë
48.Osman Ibish Lleshi-Has-Kishaj
49.Pajtim Ahmet Roci-Has-Krumë
50.Qazim Hazir Dautaj-Tropojë
51.Ram Mus Gecaj-Has
52.Ramiz Ramë Mëmia-Tropojë
53.Ram Rexhep Sallahi-Tropojë-Kamenicë
54.Rendti Ismail Geci-Tropojë
55.Sadri Beslim Ahmati-Has-Vlanë
56.Selim Tahir Kraja-Has-Vlanë
57.Skënder Rasim Morina-Has-Pogaj
58.Skerdilajd Bardhyl Llagami-Tiranë
59.Shpend Rexh Hajdarmataj-Tropojë
60.Tahir Mal Sinani-Tropojë-Gri
61.Tahir Ram Mëmia-Tropojë
62.Tahir Shaban Hoxha-Tropojë
63.Xheladin Qazim Dauti-Has
64.Xhem Ali Kovaçi-Has-Vlanë
65.Xhem Sadri Bardhoshi-Has-Letaj
66.Xhemile Makel Sallahi-Tropojë-Kamenicë
67.Xhevat Ajet Lleshi-Has-Kishaj
68.Xhevit Ibish Lleshi-Has-Kishaj
69.Xhevahir Bajram Selmani-Tropojë
Lini një Përgjigje