FLASH
Shkruar nga Pamfleti
The Ministry of Finance and the Albanian Property Agency issue instructions for the implementation of the property revaluation law...
After a period of waiting and uncertainty over the implementation procedures, the joint instruction of the Ministry of Finance and the State Cadastre Agency has been published in the Official Gazette, regulating the process of revaluation of immovable property for individuals with a 5% tax rate. Its publication paves the way for the practical implementation of Law No. 85/2025 “On the revaluation of immovable property”.
This sub-legal act determines the method of calculating the tax base, the application procedures and the reflection of the revaluation in the cadastral registers. The revaluation remains voluntary and applies to assets registered or to be registered until December 31, 2026.
Two ways of reassessment: ASHK or licensed expert
-Individuals can choose between two alternatives:
-Reassessment at the local directorates of the Albanian Social Insurance Agency, with the minimum fiscal prices in force.
-Reevaluation by a licensed real estate appraisal expert.
In the first case, the ASHK uses reference prices according to joint instruction no. 34, dated 29.12.2023 “On the tax on the transfer of ownership of immovable property”. For buildings, 1% is deducted from the reference price for each full year of use, starting from the date of acquisition of the ownership title, up to a maximum limit of 30%. For land, the basis is based on the minimum fiscal price per square meter according to the value map in force at the time of revaluation.
In the second case, when the individual chooses a licensed expert, the taxable base is calculated as the difference between the value determined in the valuation act and the previously registered deductible value. However, the instruction sets a clear limit: the value determined by the expert cannot be lower than the minimum fiscal price.
How is the tax base calculated?
The 5% tax is applied to the tax base, which is defined as the difference between:
-new revalued value and
-deductible value of the property.
The deductible value is that which appears in the last deed registered with the competent authority, for which tax has been paid. This includes purchase, exchange, inheritance, gift contracts or previous revaluations.
In cases where the property is registered without value, or with a value expressed in old currencies, the instruction refers to alternative calculation methods. For buildings, the cost of use per square meter determined by the by-laws for the National Housing Authority in the relevant year is used. For land, price indexation is applied according to the value map and the average annual inflation of the year of acquisition of ownership, according to the relevant annex to instruction no. 34/2023.
Ky mekanizëm synon të shmangë boshllëqet ligjore dhe të krijojë një bazë minimale tatimore të unifikuar.
Procedura dhe afatet
Aplikimi kryhet online përmes portalit e-Albania. Individi duhet të plotësojë të dhënat identifikuese të pasurisë dhe, në rastin e rivlerësimit nga ekspert, të bashkëngjisë aktin e vlerësimit dhe licencën përkatëse.
Drejtoria vendore e ASHK-së verifikon legjitimitetin e aplikuesit dhe përllogarit tatimin brenda dy ditëve pune, duke gjeneruar faturën elektronike për arkëtim. Pas pagesës së tatimit dhe tarifës së shërbimit, ASHK pasqyron rivlerësimin në regjistrat e pasurive brenda pesë ditëve. Data e rivlerësimit konsiderohet data e pagesës së tatimit.
Aplikimet mund të paraqiten deri më 31 dhjetor 2026. Edhe nëse procedura nuk përfundon brenda kësaj date, ajo vijon pas 2026 nëse tatimi paguhet deri më 31 mars 2027.
Konteksti ekonomik dhe fiskal
Rivlerësimi me normë 5% krijon një stimul fiskal për formalizimin e vlerave reale të pasurive në regjistrat publikë. Në aspektin individual, ai ul barrën tatimore në rast të një shitjeje të ardhshme, pasi rrit vlerën e zbritshme mbi të cilën llogaritet tatimi mbi fitimin nga transferimi i pronësisë.
Nga këndvështrimi fiskal, shteti përfiton të ardhura të menjëhershme nga tatimi 5%, ndërsa në afatgjatë zgjeron bazën e saktë tatimore dhe redukton hapësirat për nënvlerësim në transaksione.
Megjithatë, efekti neto mbi të ardhurat buxhetore do të varet nga shkalla e pjesëmarrjes së individëve në këtë proces. Në mungesë të të dhënave zyrtare mbi pritshmëritë fiskale, mbetet për t’u parë nëse norma 5% do të gjenerojë volum të mjaftueshëm aplikimesh për të kompensuar diferencën me normën standarde 15%.
Publikimi i udhëzimit e kalon procesin nga faza ligjore në fazën operative. Zbatimi praktik dhe ritmi i aplikimeve do të përcaktojnë ndikimin real në tregun e pasurive të paluajtshme dhe në të ardhurat buxhetore gjatë viteve 2026–2027.
Pjesë nga udhëzimi
I. DISPOZITA TË PËRGJITHSHME PËR RIVLERËSIMIN E PASURISË SË PALUAJTSHME PËR INDIVIDËT
1. Të gjithë individët, të cilët kanë në pronësi, pasuri të paluajtshme (tokë dhe/ose ndërtesë) të regjistruar ose që fitojnë pronësinë dhe e regjistrojnë atë deri më 31 dhjetor 2026, kanë të drejtë që brenda afatit të përcaktuar në ligjin nr. 85/2025, “Për rivlerësimin e pasurisë së paluajtshme” (këtu e më poshtë “ligji”), të bëjnë rivlerësimin e kësaj pasurie me vlerën e tregut. Këtu përfshihen dhe rastet, kur për pasurinë e paluajtshme është bërë edhe më parë rivlerësimi, në zbatim të ligjeve të mëparshme të rivlerësimit.
2. Individi mund të zgjedhë vullnetarisht nëse rivlerësimin e pasurisë do ta bëjë pranë drejtorisë vendore të Agjencisë Shtetërore të Kadastrës (DVASHK), apo me një ekspert të licencuar nga institucionet përkatëse për vlerësimin e pasurive të paluajtshme. Për të përfituar nga rivlerësimi, nëpërmjet pasqyrimit të tij në regjistrin e pasurive të paluajtshme, individi duhet të paguajë më parë tatimin e rivlerësimit (5% e bazës së tatueshme) dhe tarifën e kryerjes së shërbimit, sipas ligjit dhe këtij udhëzimi.
3. Në rast se individi ka në pronësi më shumë se një pasuri të paluajtshme dhe do të bëjë rivlerësimin e secilës prej tyre, procedura e rivlerësimit është individuale për secilën prej këtyre pasurive.
II. LLOGARITJA E BAZËS SË TATUESHME PËR RIVLERËSIMIN E PASURISË PËR INDIVIDËT
1. Në rast se individi zgjedh që rivlerësimin e pasurisë ta bëjë ASHK-ja, ai bëhet me çmimet minimale fiskale, që janë në fuqi në momentin e kryerjes së procesit të rivlerësimit dhe në përputhje me përcaktimet e udhëzimit të përbashkët nr. 34, datë 29.12.2023, “Për tatimin e kalimit të së drejtës së pronësisë së pasurisë së paluajtshme”.
Në këtë rast, baza e tatueshme, llogaritet si diferencë ndërmjet vlerës së dalë nga rivlerësimi (sipas çmimeve minimale fiskale në fuqi) dhe vlerës së zbritshme të përcaktuar në pikën 3 të këtij kreu. 1.1 Çmimi minimal fiskal, bazuar në udhëzimin e përbashkët nr. 34/2023, “Për tatimin e kalimit të së drejtës së pronësisë së pasurisë së paluajtshme”, do të konsiderohet çmimi i referencës për pasurinë e paluajtshme ndërtesa dhe sipas hartës së vlerave për pasurinë e paluajtshme tokë.
a)Në rastin e ndërtesave, çmimeve të referencës do t’i zbritet 1% e vlerës për çdo vit të plotë shtesë përdorimi, duke filluar nga data e fitimit të titullit të pronësisë për herë të parë.
b) Zbritja prej 1% do të aplikohet për të gjitha llojet e pasurive të paluajtshme ndërtesa. Kjo zbritje nuk duhet të jetë më e madhe se 30% e çmimit të referencës të përcaktuar në VKM-në në zbatim të neneve 21, pika 2, 22, pika 5, 22/1, 22/3 dhe 22/4 të ligjit nr. 9632, datë 30.10.2006, “Për sistemin e taksave vendore”, të ndryshuar b) Në rastin e tokave çmimi minimal fiskal është çmimi për metër katror sipërfaqeje, të përcaktuar në hartën e vlerave, sipas aktit nënligjor në fuqi në datën e rivlerësimit.
2. Në rast se individi zgjedh rivlerësimin e pasurisë nga një ekspert i licencuar, baza e tatueshme, llogaritet si diferencë ndërmjet vlerës së pasqyruar në aktin e vlerësimit të pasurisë dhe vlerës së zbritshme. Në çdo rast, vlera e pasqyruar në aktin e vlerësimit të pasurisë nga eksperti i licencuar nuk mund të jetë më e vogël se çmimi minimal fiskal.
3. Vlera e zbritshme, si në rastin e pikës 1 dhe në atë të pikës 2 të këtij kreu, është vlera e pasurisë sipas aktit të fundit të regjistruar pranë organit kompetent për regjistrimin e pasurive të paluajtshme (qoftë kontratë blerje, shkëmbim, trashëgimi, dhuratë, heqje dorë, apo rivlerësim i pasurisë së paluajtshme), për të cilin është llogaritur dhe paguar tatimi.
3.1 Në rastet kur pasuria e paluajtshme rezulton e regjistruar pa vlerë, për të përcaktuar vlerën e zbritshme, si vlerë regjistrimi do të konsiderohet vlera sipas parashikimeve të paragrafit 3.2 të udhëzimit të përbashkët nr. 34/2023. Konkretisht, në rastet kur nuk mund të përcaktojmë një vlerë të zbritshme, sipas parashikimeve të pikës 3 të këtij kreu, atëherë vlera e zbritshme do të jetë si në vijim: a) Për ndërtesat e ndërtuara dhe të regjistruara në DVASHK, të cilat nuk kanë vlerë të regjistruar, ose vlera e regjistruar është e shprehur në monedha të tilla, si franga ari, apo napolona floriri, si dhe për ndërtesat e privatizuara me ligjin nr. 7652, datë 23.12.1992, “Për privatizimin e banesave shtetërore”, i ndryshuar, për efekt të përcaktimit të tatimit mbi rivlerësimin, si vlerë e zbritshme do të merret kostoja e shfrytëzimit për metër katrorë e përcaktuar nga akti nënligjor në fuqi për Entin Kombëtar të Banesave, në vitin e regjistrimit të pasurisë së paluajtshme. Për ndërtesat e përfituara në rastet e trashëgimisë, dhuratave apo heqjes dorë, për të cilat nuk ka qenë regjistruar vlerë e pronës, si vlerë e zbritshme do të merret kostoja e shfrytëzimit për metër katrorë, e përcaktuar nga akti nënligjor në fuqi për Entin Kombëtar të Banesave në datën e regjistrimit të aktit.
b) Për tokën, në të gjitha rastet, nëse nuk ka një vlerë në regjistrim, si vlerë e zbritshme do të merret vlera e llogaritur, duke përdorur indeksimin e çmimit të tokës sipas hartës së vlerave, me inflacionin mesatar vjetor të llogaritur për vitin në të cilin është fituar pronësia, sipas aneksit nr. 1 bashkëngjitur udhëzimit të përbashkët nr. 34/2023.
III. PARAQITJA DHE ADMINISTRIMI I KËRKESËS PËR RIVLERËSIM NGA INDIVIDËT
1. Individi ose përfaqësuesi i tij aplikon online për shërbimin e rivlerësimit të pasurisë, nëpërmjet portalit qeveritar e-Albania, me kërkesën sipas modelit të shtojcës nr.1, bashkëlidhur këtij udhëzimi. Në mënyrë që të pajiset me dokumentin zyrtar që pasqyron regjistrimin e shërbimit të rivlerësimit, ai duhet të aplikojë edhe për shërbimin e pajisjes me kopje të kartelës së pasurisë së paluajtshme ose kartelë jopërfundimtare (për pasuritë që ndodhen në zona që nuk i janë nënshtruar regjistrimit fillestar). Aplikimi për shërbimet i drejtohet drejtorisë/ zyrës vendore të ASHK-së, e cila është kompetente për territorin ku gjendet pasuria e paluajtshme.
1.1 Individi në aplikimin online për shërbimin për rivlerësimin e pasurisë duhet të plotësojë në rubrikat përkatëse të platformës e-Albania, të dhënat identifikuese të pasurisë që kërkohet të rivlerësohet. Nëse individi nuk plotëson rubrikat që identifikojnë pasurinë, ai duhet, detyrimisht, të ngarkojë në platformë kopje të skanuar të dokumentit të pronësisë që disponon për pasurinë.
1.2 Punonjësi i drejtorisë vendore të ASHK-së shqyrton aplikimin, duke verifikuar: a) identifikimin e pasurisë, sipas përcaktimeve të pikës
1.1 të këtij kreu; dhe b) legjitimimin e individit aplikues. Punonjësi verifikon nëse individi që ka paraqitur kërkesën për rivlerësim (ose i përfaqësuari) është pronar, apo një nga bashkëpronarët e pasurisë që kërkohet të rivlerësohet. Nëse nuk përmbushen kushtet e mësipërme, individi njoftohet nëpërmjet platformës, për të identifikuar pasurinë ose për mosvijimin e aplikimit (në rast moslegjitimimi).
1.3 Nëse aplikimi i përmbush kushtet e pikës 1.2 të këtij kreu, vijohet me llogaritjen e tatimit të rivlerësimit, sipas rregullave të kreut II të këtij udhëzimi, duke hartuar faturën për arkëtim brenda 2 (dy) ditëve pune, nga momenti i paraqitjes së kërkesës.
1.4 Fatura për arkëtim plotësohet sipas modelit të shtojcës nr. 3 bashkëlidhur, që është pjesë përbërëse e këtij udhëzimi. Fatura gjenerohet në mënyrë elektronike nga drejtoria vendore e ASHKsë dhe së bashku me tarifat e shërbimit, i dërgohet aplikuesit nëpërmjet portalit qeveritar e-Albania.
1.5 Në rastet kur individi kërkon rivlerësimin e pasurisë sipas aktit të ekspertit, individi nëpërmjet platformës e-Albania, në dokumentacionin shoqërues gjatë kërkesën për rivlerësimin e pasurisë së paluajtshme, bashkëlidh edhe aktin e vlerësimit të pasurisë, të nënshkruar dhe vulosur në mënyrë elektronike nga eksperti, si dhe fotokopje e njësuar e licencës së tij. Me përcjelljen e këtyre dy dokumenteve, si më sipër, drejtoria vendore e ASHK-së vijon procedurat për përllogaritjen e tatimit të rivlerësimit dhe i njofton subjektit vlerën e tatimit të rivlerësimit dhe tarifave të shërbimit.
IV. PAGESA E TATIMIT DHE E TARIFËS SË SHËRBIMIT TË RIVLERËSIMIT NGA INDIVIDËT 1. Pasi individi ose përfaqësuesi ligjor është pajisur me faturën për arkëtim (shtojca nr. 3 bashkëlidhur këtij udhëzimi), ai paguan faturën për arkëtim dhe drejtoria vendore e ASHK-së kryen konfirmimin e shlyerjes së pagesës së tatimit të rivlerësimit dhe të tarifave të shërbimit.
2. Pas verifikimit të shlyerjes së pagesës së tatimit të rivlerësimit dhe të tarifave të shërbimit, aplikimi i individit konsiderohet i plotësuar dhe ASHK-së i lind detyrimi për të pasqyruar rivlerësimin në regjistrin e pasurive të paluajtshme, sipas rregullave të parashikuara në kreun V të këtij udhëzimi.
V. RREGULLAT DHE PROCEDURAT PËR PASQYRIMIN E RIVLERËSIMIT TË PASURISË NË REGJISTRAT E PASURIVE TË PALUAJTSHME
1. The local directorate of the ASA, within 5 days from the verification of the payment of the property revaluation tax and service fees, must make the relevant entries in the immovable property registers, to reflect the revaluation, through the employee assigned to this task. The date of the revaluation of the property is the date of payment of the revaluation tax.
2. The ASHK employee makes the relevant entries in the real estate registers, based on the technical-legal documentation, according to the cases provided below:
2.1 When the immovable property, subject to revaluation, is registered in the cadastral registers and is located in an area that has undergone the initial registration process, the reflection of the revaluation of the property is carried out in section “A” of the property card. In this section, the date of the revaluation of the immovable property, the revaluation amount will be recorded and the documentation will be archived in the relevant reference.
2.2 When the immovable property, subject to revaluation, is located in an area that has been subject to initial registration, but this property is not registered in the cadastral register, the subject must initially apply through the unique government portal of Albania for the registration of this property, in accordance with the provisions of Law No. 111/2018, “On the Cadastre”, and of the Council of Ministers No. 389/2020, “On the approval of the list and tariffs of cadastral services”, as amended, by depositing the title of ownership and the supporting documentation for registration. Only after the registration of this property in the cadastral register, the subject has the right to apply for the revaluation of this property, according to the provisions and within the deadline provided for in this instruction.
2.3 When the immovable property, subject to revaluation, is located in a cadastral area that has not been subject to the initial registration process, the revaluation value shall be reflected in the relevant mortgage register or in the non-final cards, reflecting the date of the revaluation of the immovable property, the relevant revaluation amount and the relevant archival reference. At the end of the initial registration process, the above revaluation notes shall be reflected in the immovable property cards, the product of this process, in cases where the ownership title is found to be in accordance with the law. Exceptionally, in cases where the registration of the ownership title is refused, in accordance with the provisions of Law No. 111/2018, “On the Cadastre”, and Law No. 20/2020, "On the completion of the transitional ownership processes in the Republic of Albania", and the by-laws issued in their implementation, the revaluation value is not reflected in the real estate card and the corresponding amount is not returned to the subject. /Pamphlet
Faleminderit Ishit shum te sakt