Volodymyr Zelensky said ironically that the Kremlin fears that “drones could buzz over Red Square,” as Moscow tightened security measures ahead of the May 9 parade. But an immediate departure of Putin could create more problems than solutions for Russia and the West…
Russian President Vladimir Putin has plenty of reason to be looking over his shoulder and above his head. A leaked document from European intelligence services, reported by the UK's Financial Times and Russian news outlet Important Stories, claims that Putin is spending more and more time isolated in bunkers, fearing an assassination or coup.
According to the report, security around Putin has been significantly tightened: more checks, fewer aides, restricted movement, and reduced communication. Many people in the West, especially in Ukraine, may welcome this news and fantasize about drone-brought “justice” against the Russian president.
But such a fantasy would be confronted with a grim reality. A leader who increasingly trusts rooms, phones, and associates does not run a smooth succession system. And therein lies the main problem. Russia's unusual system of power politics is built around one man: Putin. The most dangerous moment would be precisely his sudden disappearance.
The state that Putin built
For a quarter of a century, Putin has transformed himself into the arbiter, patron, and ultimate authority of the Russian system, pitting elite factions against each other to compete for his favor, the key to wealth and success in modern Russia. Few things of political importance happen without his direct or tacit approval.
He built this personal power by significantly weakening the institutions and figures who could balance him. Today, Putin is the center of the Russian political universe, and his collapse would create a vacuum that could swallow everything else.
Ukraine undoubtedly poses a serious threat to Putin and has shown that it can strike targets deep inside Russia, including Moscow, whether with drones or special operations to plant car bombs.
However, the greatest threat to Putin may come from within the very state he has created, an opportunistic and ambitious rival who sees an opportunity between the dire economic situation and the poor management of the war in Ukraine.
The signs are there. In June 2023, Wagner fighters led by Yevgeny Prigozhin seized control of the military headquarters in Rostov-on-Don and marched toward Moscow before suddenly retreating. The episode showed that loyalty to Putin’s system can quickly turn into armed force against him.
Prigozhin më vonë vdiq në një aksident të dyshimtë ajror. Putini fitoi këtë raund.
Fytyrat e reja të “putinizmit”
Sipas raportit të inteligjencës, tensionet mes shërbimeve ruse të sigurisë janë rritur ndjeshëm. Konfliktet përfshijnë FSB-në, udhëheqjen ushtarake, Rosgvardiyan dhe Shërbimin Federal të Mbrojtjes lidhur me mbrojtjen e zyrtarëve të lartë nga atentatet.
Raporti lidh gjithashtu shqetësimet për rrjetin e Sergei Shoigut dhe rrezikun e një grushti shteti kundër Putinit me arrestimin, në mars 2026, të ish-zëvendësministrit të Mbrojtjes Ruslan Tsalikov.
Shoigu, i cili u zhvendos nga posti i ministrit të Mbrojtjes në sekretar të Këshillit të Sigurisë së Rusisë në vitin 2024, kishte qenë një nga figurat më të dukshme të elitës së kohës së luftës para se të largohej nga posti mes vështirësive në frontin ukrainas.
Rusia nuk vuan për emra që mund të synojnë zëvendësimin e Putinit kur të vijë momenti, qoftë natyrshëm apo përmes komplotit. Mes tyre përmendet Aleksey Dyumin, ish-truproja dhe ndihmës presidencial i Putinit. Po ashtu Sergei Kiriyenko, zyrtari i Kremlinit që mbikëqyr politikën e brendshme, propagandën dhe zgjedhjet e kontrolluara.
Përmendet edhe Dmitry Patrushev, zëvendëskryeministër dhe djali i aleatit të ngushtë të Putinit, Nikolai Patrushev, i cili përfaqëson një vazhdimësi më të re të elitës së “silovikëve” të shërbimeve të sigurisë.
Figura më të vjetra dhe më të ashpra si Nikolai Patrushev apo drejtori aktual i FSB-së, Alexander Bortnikov, mund të kenë më shumë rol si bllokues të kandidatëve të caktuar sesa si pasardhës vetë.
Por asnjë nga këta emra nuk zgjidh problemin qendror të sistemit: rolin e pazëvendësueshëm të Putinit. Ai është figura që mban të bashkuara fraksionet përmes patronazhit dhe frikës, duke ruajtur konsensusin se vetëm ai është sundimtari legjitim. Vështirë të imagjinohet kush mund ta kopjojë ose reformojë këtë rol.
Sipas Kushtetutës ruse, kryeministri aktual Mikhail Mishustin do të bëhej president i përkohshëm në rast vdekjeje të Putinit. Por pas Mishustinit, aty ku ndodhet pushteti real, do të niste një përplasje brutale mes klaneve elitare për kontrollin e shtetit rus, një fuqi bërthamore e militarizuar dhe agresive.
Instinkti “kushdo përveç Putinit” është joshës, por tepër i thjeshtëzuar. Rusia nuk është një sistem parlamentar ku opozita mund të hyjë nga dera kryesore dhe të paraqesë një alternativë demokratike para zgjedhësve të lirë.
Rusia është një autokraci në kohë lufte, me shefa inteligjence, komandantë ushtarakë, roje presidenciale, oligarkë dhe aktorë rajonalë, interesat e të cilëve varen nga afërsia me pushtetin dhe shpesh përplasen mes tyre.
Pranimi i një presidenti të përkohshëm nga elitat mund të jetë i pasigurt, sepse institucionet ruse janë të dobëta dhe pushteti presidencial është jashtëzakonisht i përqendruar. Kandidati me më shumë gjasa për të mbijetuar do të ishte ai që arrin të frikësojë rivalët e tjerë.
Ekziston edhe një argument tjetër: largimi i menjëhershëm i Putinit mund të krijonte hapësirë për një pasardhës që kërkon lehtësim sanksionesh, pushim në fushëbetejë ose marrëdhënie më pak shkatërruese me Perëndimin. Mundësi të tilla ekzistojnë.
Por kjo do të vinte vetëm pasi dikush të mbijetonte përplasjen fillestare për pushtet. Edhe atëherë, do të kërkohej një ndryshim rrënjësor mendësie në një sistem që Putini e ka ndërtuar për më shumë se 25 vjet sipas imazhit të tij.
Dhe shumica e pasardhësve potencialë duket se ndajnë të njëjtën strategji gjeopolitike të ekspansionizmit imperial, antagonizmit ndaj Perëndimit dhe besimit te forca e ashpër.
Sfida e parë për pasardhësin e Putinit nuk do të ishte moderimi apo reflektimi. Do të ishte marrja nën kontroll e institucioneve të dhunës shtetërore, parave të elitës, komandës ushtarake dhe narrativës ultranacionaliste mbi “madhështinë ruse”.
Me pak fjalë: “putinizëm” me një fytyrë tjetër, ndoshta edhe më të zemëruar.
Fitili i paqëndrueshmërisë ruse
Dobësitë strukturore të Rusisë nuk do ta zbusnin një luftë për pasardhësin. Përkundrazi, ato mund ta kthenin krizën në një shpërthim edhe më të madh.
Projekti Russia Matters i Harvard Kennedy School thotë se vlerësimet për humbjet ruse ndryshojnë shumë, por një analizë perëndimore e fundit të shkurtit 2026 i vlerësonte rreth 1 milion të vrarë ose plagosur. Kjo do të thotë se shumë familje ruse janë prekur drejtpërdrejt nga lufta.
Zemërimi mund të drejtohet kundër Kremlinit. Por nëse shumica e rusëve fajësojnë NATO-n për luftën, atëherë mund të forcohet edhe më shumë armiqësia ndaj Perëndimit dhe një qasje edhe më agresive nga Moska.
Më pas vjen dhimbja ekonomike. Normat e interesit dhe inflacioni janë shumë të larta. Rezervat ruse janë dobësuar. Burimet shtetërore po shpenzohen për vazhdimin e luftës në Ukrainë. Sanksionet kanë goditur fort dhe rritja ekonomike mbetet e dobët. Historia tregon se shoqëritë autoritare me prirje nacionaliste dhe ekonomi në krizë shpesh përfundojnë në dhunë.
Demobilizimi do të sillte një tjetër faktor destabilizues. Instituti për Studimin e Luftës (ISW) argumenton se Kremlini i sheh veteranët e zhgënjyer si kërcënim për stabilitetin e regjimit.
Një raport tjetër i organizatës Global Initiative thotë se veteranët e kthyer nga lufta në Ukrainë, përfshirë ish-të dënuar penalë, po ushqejnë tashmë dhunën, krimin e organizuar dhe presionin mbi policinë dhe shërbimet sociale në Rusi.
Një Rusi e pasluftës nuk do të sillte thjesht ushtarët në shtëpi; ajo do të importonte në jetën civile qindra mijëra burra të trajnuar, të traumatizuar dhe të plagosur nga një luftë brutale, të cilët më pas mund të ndiheshin të tradhtuar nga një paqe e varfër dhe mosmirënjohëse.
A state under military pressure, elite distrust, criminality, and economic crisis may become less predictable, but not necessarily less aggressive. Putin himself would find it difficult to control these forces. Now imagine a contested leader or a factional struggle at the top of the state. That would be a recipe for chaos with repercussions that would be felt across Europe.
One solution, 12 problems
The West is already well aware of Putin's methods, even though it has often been slow to react to the threat he poses. Since the early 2000s, Western allies have understood that Putin respects only strength, because that is how he believes the world works, not weakness or softness.
NATO's European allies may have reacted late, but they are trying to strengthen defense and deterrence. Russian sabotage and espionage are increasingly costly for Moscow.
Would the Russia-NATO relationship be less confrontational without Putin? Would it be easier to reach a peace deal for Ukraine? Perhaps. But the West knows this “old devil.” And that might be more manageable than a new, untested figure emerging from a violent power struggle and seeking to prove his mettle as the new ruler.
None of this requires leniency toward Putin. The argument is more chilling: The West should not confuse the pleasure of his downfall with long-term strategy. Foreign powers have little direct influence over the succession in Russia, but they should prepare for such a scenario.
This preparation should include coordination among allies on nuclear signaling, sanctions continuity, the risk of military escalation, and the policy of diplomatic recognition if factions in Moscow compete to represent the state.
Putin's sudden death would end the rule of one man, but not the system he created. Americans can demand justice for Ukraine and at the same time understand that an uncontrolled collapse at the top of the Russian state would not be justice. It would be a crisis with nuclear weapons, armed factions, and a war already in progress.
Be careful what you wish for. Putin's death may solve one problem, but it could create a dozen more. /Adapted from Newsweek /
Ne qoftes vdes putini mere pushteti djal i tij jadhte martese me kokobina e karwtes e tij