FLASH
Shkruar nga Gjergj Zefi
Xi Jinping hyn në samit me strategjinë e një superfuqie në ngritje, ndërsa Donald Trump negocion nën presionin e krizave globale dhe zemërimit të votuesve amerikanë...
Në samitin më të rëndësishëm SHBA-Kinë të viteve të fundit, diferenca reale mes Xi Jinping dhe Donald Trump nuk qëndron te fuqia ekonomike apo arsenalet ushtarake. Ajo që po përcakton ekuilibrin e këtij takimi është natyra krejt e ndryshme e prioriteteve që secili lider sjell në tavolinë.
Xi Jinping hyn në këtë samit me objektiva afatgjata shtetërore, ndërsa Donald Trump hyn me nevojën urgjente për mbijetesë politike. Pikërisht këtu nis avantazhi i heshtur i Pekinit.
Kina nuk po negocion për kryetituj gazetash. Nuk po negocion as për ciklin elektoral të radhës. Xi po mendon për dekadën e ardhshme, për pozicionin strategjik të Kinës në rendin global dhe për mënyrën se si Pekini mund të dalë nga kjo periudhë tranzicioni si superfuqia më e qëndrueshme e planetit.
Trump, përkundrazi, ka nevojë për rezultate të menjëhershme që mund t’u shiten votuesve amerikanë si fitore politike dhe ekonomike. Ai ka nevojë për tregje të qeta, inflacion më të ulët, çmime më të kontrolluara dhe një perceptim publik se Amerika po “fiton” ndaj Kinës. Në këtë duel, Xi negocion me kohën në favorin e tij, ndërsa Trump negocion kundër akrepave të orës.
Kjo është arsyeja pse Pekini po shfaqet jashtëzakonisht i qetë. Kina e kupton se SHBA ndodhet në një moment lodhjeje strategjike. Lufta në Lindjen e Mesme, tensionet me Iranin, presioni mbi ekonominë amerikane dhe polarizimi i brendshëm politik kanë kufizuar hapësirën manovruese të Uashingtonit.
Pekini e di se administrata ‘Trump’ nuk dëshiron një krizë të re në Azi, sidomos në çështjen e Tajvanit. Për Xi Jinping, ky është momenti ideal për të forcuar gradualisht pozicionin kinez pa pasur nevojë për përballje të drejtpërdrejtë.
Prioriteti kryesor i Xi është stabiliteti strategjik që i jep Kinës kohë për të vazhduar zgjerimin ekonomik, teknologjik dhe ushtarak. Ai kërkon të shmangë konfliktin e hapur me SHBA, por pa bërë lëshime thelbësore. Kina nuk dëshiron luftë tregtare të pakontrolluar, sepse ekonomia kineze sot po përballet me ngadalësim të brendshëm, krizë në sektorin e pasurive të paluajtshme dhe presion mbi eksportet. Megjithatë, Pekini beson se koha punon për Kinën. Çdo vit që kalon, Kina bëhet më pak e varur nga Perëndimi dhe SHBA bëhet më e varur nga prodhimi, mineralet dhe zinxhirët kinezë të furnizimit.
Xi gjithashtu ka një objektiv tjetër madhor: të paraqesë Kinën si fuqi stabiliteti në një botë ku Amerika duket gjithnjë e më e trazuar politikisht. Ky është një ndryshim historik në narrativën globale. Për dekada, SHBA projektonte imazhin e stabilitetit institucional, ndërsa Kina shihej si fuqi autoritare me pasiguri të brendshme. Sot, Pekini po përpiqet të shfrytëzojë kaosin politik amerikan për të ndërtuar një imazh të kundërt: një Kinë e disiplinuar, afatgjatë dhe e kontrolluar përballë një Amerike impulsive dhe të polarizuar.
Në këtë aspekt, Xi nuk ka nevojë të fitojë më zhurmë mediatike. Mjafton të shmangë humbjen dhe të vazhdojë konsumimin gradual të influencës amerikane. Strategjia kineze është durimi. Strategjia e Trump është urgjenca.
Pikërisht këtu shfaqet dobësia kryesore e presidentit amerikan. Trump nuk mund të shkojë në SHBA duke u patuar me Pekinin. Elektorati i tij është ndërtuar mbi zemërimin ekonomik ndaj Kinës. Miliona amerikanë besojnë se globalizimi dhe marrëdhëniet tregtare me Pekinin shkatërruan industrinë amerikane dhe klasën punëtore të saj. Për këtë arsye, Trump detyrohet të mbajë retorikë të ashpër edhe kur realiteti ekonomik e shtyn drejt kompromisit. Ai duhet të duket luftarak, por njëkohësisht ka nevojë për stabilitet ekonomik. Ky është paradoksi që Pekini po e lexon me shumë kujdes.
Kina e di se Trump ka nevojë për ulje të tensioneve më shumë sesa Xi. Dhe kur një palë ka nevojë më të madhe për marrëveshje, ekuilibri negociues anon automatikisht. Kjo nuk do të thotë se Kina është pa probleme. Përkundrazi, Pekini po përballet me sfida serioze ekonomike dhe demografike. Por sistemi politik kinez i jep Presidentit Xi luksin e kohës, ndërsa demokracia amerikane e detyron Trump të jetojë nën diktatin e sondazheve, tregjeve dhe zgjedhjeve.
Në sfondin e këtij samiti qëndron edhe beteja për rendin e ri botëror. Kina nuk po e sfidon më Amerikën vetëm ekonomikisht; ajo po sfidon modelin amerikan të dominimit global. Xi po ndërton gradualisht një arkitekturë alternative ku Pekini paraqitet si qendra e re ekonomike dhe diplomatike për shumë vende të botës. Nga BRICS te rrugët tregtare euroaziatike dhe investimet infrastrukturore, Kina po ndërton një rend paralel që synon të zvogëlojë influencën amerikane pa pasur nevojë për përballje direkte ushtarake.
Trump, nga ana tjetër, po përpiqet të ruajë epërsinë amerikane në një moment kur vetë Amerika po hyn në fazë të fortë fragmentimi të brendshëm. Dhe kjo është arsyeja pse ky samit ka rëndësi historike. Nuk është thjesht takim mes dy liderëve. Është përballje mes dy sistemeve, dy ritmeve politike dhe dy vizioneve për shekullin XXI.
Xi hyn në samit si një lider që kërkon të menaxhojë ngritjen e Kinës. Trump hyn si një president që kërkon të menaxhojë zemërimin e Amerikës. Dhe në diplomacinë globale, lideri që mendon më larg zakonisht hyn i avantazhuar./Pamfleti
Sa fallso qe eshte trampi
Trump nuk eshte politikan, thjesht eshte nje biznesmen qe ka perfituar nga politika,eshte larg te qenit strateg. Nje president amerikan ka qene gjithmone superior ndaj kujdo lideri tjeter global, Nuk e di ça kerkon ne Kine ky. Sot eshte dhene njoftimi qe do shkoje per vizite ne Kine edhe Putini. Kaq te dobet jane Trump dhe Putin.,perballe Xi Jinping.