TAGS-AT E JAVËS

Editorial10 Gusht 2025, 13:18

Pazari i Alaskës

Shkruar nga Gjergj Zefi

Takimi Trump–Putin ringjall fantazmat e Jaltës, mes paralajmërimeve të Kievit dhe frikës europiane për pazare mbi territorin ukrainas…

Pazari i Alaskës

Në gushtin e vitit 2025, bota po përgatitet për një skenë që të kujton errësirën e Luftës së Ftohtë dhe pazaret e tavolinës së Jaltës. Presidenti amerikan Donald Trump dhe presidenti rus Vladimir Putin do të takohen në Alaskë, një territor me ngarkesë të rëndë simbolike, i blerë nga SHBA prej Rusisë në vitin 1867, për bisedime që mund të përcaktojnë kufijtë e rinj të fuqisë globale. Dhe ndryshe nga ç’pohojnë diplomatët, ky nuk është thjesht një samit; është një provë force për të vendosur kush do të dominojë shekullin XXI.

Zyrtarisht, tema është Ukraina. Por burime të afërta me Shtëpinë e Bardhë flasin për plane që, nëse realizohen, do t’i japin Moskës të gjithë Donbasin dhe Krimenë, në këmbim të një “paqeje” që Zelensky e quan të vdekur që në lindje.

Për Kievin, çdo vendim pa praninë e tij është jo vetëm i pavlefshëm, por një akt armiqësor që shpërblen agresorin.

“Ne nuk do t’i japim Rusisë asnjë centimetër për atë që ka kryer,” ka thënë ai me tone të ashpra, duke paralajmëruar se “shkëmbimet territoriale” janë vetëm një ftesë për luftë të re.

Europa është alarmuar. Liderët e Britanisë, Francës, Italisë, Gjermanisë, Polonisë, Finlandës dhe Komisionit Europian kanë dalë në një front të përbashkët, duke kujtuar parimin themelor: kufijtë nuk ndryshohen me forcë. Macron e tha hapur se europianët nuk mund të lihen jashtë këtij pazari, sepse është siguria e tyre që po negociohet. Por frika e vërtetë është se një marrëveshje e shpejtë mes Uashingtonit dhe Moskës do të lërë anash kontinentin dhe do të rivendosë ndarjen e influencave, njësoj si në 1945.

Në sfond, zëvendëspresidenti amerikan JD Vance po luan rolin e “ambasadorit të heshtur”, duke zhvilluar takime me udhëheqës britanikë dhe këshilltarët më të afërt të Zelenskyt për të zbutur tensionet. Por mesazhi nga Kievi është i pandryshueshëm: paqe e qëndrueshme ka vetëm me Ukrainën në tryezë, dhe një armëpushim nuk është një kufi i ri.

Ky samit në Alaskë është shumë më tepër sesa një takim diplomatik. Është një shans për Putinin të rikthejë Rusinë si superfuqi në tavolinën botërore dhe një test për Trumpin për të treguar se mund të “zgjidhë” luftën më të madhe në Europë që prej 1945-ës. Por nëse historia e Jaltës na mëson diçka, është kjo: kur të mëdhenjtë ndajnë botën me laps mbi hartë, të vegjlit paguajnë çmimin. Dhe sot, Ukraina është në qendër të asaj harte./Pamfleti

pazari i alaskës trump putin jalta e re

Lini një Përgjigje

Editorial