FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Parlamenti ukrainas ka miratuar një ligj që kufizon pavarësinë e dy agjencive kryesore antikorrupsion: Byrosë Kombëtare të Ukrainës Kundër Korrupsionit (NABU) dhe Zyrës së Prokurorit të Specializuar Kundër Korrupsionit (SAPO).
Parlamenti ukrainas ka miratuar një ligj që kufizon pavarësinë e dy agjencive kryesore antikorrupsion: Byrosë Kombëtare të Ukrainës Kundër Korrupsionit (NABU) dhe Zyrës së Prokurorit të Specializuar Kundër Korrupsionit (SAPO). Ky vendim, i cili u mbështet nga Partia Shërbëtorët e Popullit e presidentit Volodymyr Zelensky, shihet nga kritikët si një goditje ndaj përpjekjeve për të çrrënjosur korrupsionin në vend dhe duke minuar besimin e partnerëve ndërkombëtarë.
Në seancën e Parlamentit me 450 ulëse, 263 deputetë votuan pro ligjit të propozuar, i cili sjell ndryshime të rëndësishme në funksionimin e NABU-së dhe SAPO-s.
Sipas ligjit të ri: Prokurori i Përgjithshëm bëhet de facto kreu i SAPO-s, duke ia hequr autoritetin drejtuesit aktual të agjencisë. Prokurori i Përgjithshëm merr kompetenca për të mbyllur në mënyrë të njëanshme rastet që përfshijnë zyrtarë të lartë.
Ligji lejon transferimin e rasteve të hetuara nga NABU-ja drejt agjencive të tjera, duke rrezikuar pavarësinë e saj operative. Ndryshime konsiderohen si një kufizim i rëndësishëm i autonomisë së këtyre institucioneve, të cilat janë krijuar për të luftuar korrupsionin e nivelit të lartë dhe për të promovuar transparencën në Ukrainë.
Vendimi për kufizimin e pavarësisë së NABU-së dhe SAPO-s vjen në një kohë kur NABU-ja po përballet me presione të tjera të rënda. Më 21 korrik, Shërbimi i Sigurisë i Ukrainës (SBU) arrestoi dy zyrtarë të NABU-së, njëri për akuzat e spiunazhit për Rusinë dhe tjetri për lidhje të dyshuara biznesore me entitete ruse.
Po ashtu, SBU-ja kreu bastisje ndaj punonjësve të NABU-së, duke pretenduar se disa zyrtarë kishin lidhje me grupe të ndaluara politike, përfshirë partinë e një deputeti ukrainas në arrati. NABU-ja reagoi duke i cilësuar këto veprime si një operacion që tejkalon shqetësimet legjitime të sigurisë. Sipas agjencisë, bastisjet përfshinë çështje të parëndësishme, si shkelje të trafikut të kryera vite më parë, duke sugjeruar se ato ishin një përpjekje për të penguar punën e saj.
Transparency International e përshkroi fushatën e SBU-së si një shembull të “presionit masiv” ndaj institucioneve antikorrupsion, duke ngritur alarmin për një model më të gjerë të sulmeve ndaj këtyre agjencive.
Ky zhvillim ringjall frikën se problemet e thella të korrupsionit në Ukrainë nuk po adresohen siç duhet. NABU-ja dhe SAPO-ja janë krijuar pas Revolucionit të Dinjitetit të vitit 2014 si institucione të pavarura për të luftuar korrupsionin e nivelit të lartë, një nga kërkesat kryesore të protestuesve dhe partnerëve ndërkombëtarë të Ukrainës.
Këto agjenci kanë udhëhequr hetime të profilit të lartë kundër zyrtarëve të korruptuar, duke fituar mbështetjen e donatorëve perëndimorë, të cilët e konsiderojnë luftën kundër korrupsionit si një kusht kyç për ndihmën financiare dhe integrimin e Ukrainës në strukturat euroatlantike. Miratimi i ligjit të ri dhe sulmet e fundit ndaj NABU-së mund të dëmtojnë besimin e partnerëve ndërkombëtarë, duke përfshirë Bashkimin Evropian dhe Fondin Monetar Ndërkombëtar, të cilët kanë lidhur mbështetjen e tyre me reforma antikorrupsion. Në një kohë kur Ukraina po përballet me sfida të mëdha ekonomike dhe ushtarake, për shkak të konfliktit të vazhdueshëm me Rusinë, këto zhvillime mund të komplikojnë marrëdhëniet me aleatët kryesorë.
Tani, vëmendja është kthyer te presidenti Zelensky, i cili ka mundësinë të vendosë veto ndaj ligjit. Një veto mund të shënojë një hap për të rifituar besimin e komunitetit ndërkombëtar dhe për të mbrojtur pavarësinë e institucioneve antikorrupsion.
Megjithatë, nëse ligji hyn në fuqi, analistët paralajmërojnë se Ukraina mund të përballet me pasoja të rënda, duke përfshirë humbjen e mbështetjes financiare dhe politike nga Perëndimi.
Në një deklaratë të mëparshme, Zelensky ka theksuar se lufta kundër korrupsionit është një prioritet për administratën e tij. Megjithatë, veprimet e fundit të Partisë Shërbëtorët e Popullit dhe presionet ndaj NABU-së dhe SAPO-së kanë ngritur dyshime për sinqeritetin e këtyre zotimeve.
Ndërsa vendi përpiqet të ruajë mbështetjen ndërkombëtare dhe të avancojë drejt integrimit evropian, aftësia për të mbrojtur institucionet e pavarura antikorrupsion do të jetë një provë kyçe për angazhimin e saj ndaj reformave demokratike.
Lini një Përgjigje