TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota16 Dhjetor 2025, 22:18

Qëndrimi i ri i NATO-s ndaj Rusisë: Jo kërcënim lufte, por vetë lufta!

Shkruar nga Ettore Sequi

Qëndrimi i ri i NATO-s ndaj Rusisë: Jo kërcënim lufte, por

Paralajmërimi i NATO-s sinjalizon një ndryshim në mënyrën se si Evropa duhet të përballet me sulmet kibernetike ruse, sabotimin dhe presionin mbi infrastrukturën kritike, ndërsa Moska e shndërron konfliktin nën pragun e kufirit në një armë strategjike...

Ishte një intervistë me kreun e Komitetit Ushtarak të NATO-s, Giuseppe Cavo Dragone, e botuar në The Financial Times, që sinjalizoi një ndryshim themelor në sigurinë evropiane. Me pak fjalë, admirali me origjinë italiane argumenton se Aleanca nuk mund të kufizohet më vetëm në reagimin ndaj sulmeve kibernetike dhe hibride, por duhet të marrë në konsideratë edhe opsione më efektive. Këto mund të përfshijnë veprime parandaluese në sektorë ku një sulm do të ishte në gjendje të paralizonte shtete të tëra, duke ripërcaktuar në mënyrë efektive kufijtë e mbrojtjes.

Nuk bëhet fjalë për një ndryshim toni, por për një ndryshim logjike. Ajo që dikur shihej si luftë nën pragun e konfliktit është shndërruar në strategjinë operacionale të Moskës.

Intervista, e dhënë në fund të tetorit, u publikua pikërisht në një moment kur Rusia po intensifikonte prerjen e kabllove në Baltik, sulmet me dronë ndaj infrastrukturës kritike, ndërprerjet në aeroporte në mbarë Evropën, sulmet kibernetike dhe vendosjen e asaj që quhet “flota fantazmë” në ujërat ndërkombëtare. Këto nuk janë incidente të izoluara, por pjesë e një strategjie me kosto të ulët dhe rendiment të lartë, e cila synon vetë “metabolizmin” e Evropës: energjinë, të dhënat dhe infrastrukturën e saj.

Cavo Dragone thekson se ky presion nuk lidhet vetëm me Ukrainën, por me cenueshmërinë sistemike të vetë Evropës.

-Tre urdhra strategjikë

E gjithë kjo po ndodh ndërsa Shtetet e Bashkuara, Ukraina dhe Rusia hyjnë në një fazë vendimtare të negociatave të tyre. Në këtë kuptim, intervista shërben, ndoshta pa qëllim, si një sinjal për Moskën se dobësia e Evropës nuk është objekt negociate; për Kievin se mbështetja perëndimore vazhdon; dhe për Uashingtonin se infrastruktura kritike është arena reale e konkurrencës.

Në qendër të vëmendjes është përplasja mes tre urdhrave strategjikë. Rendi amerikan, gjithnjë e më i përqendruar te arritja e marrëveshjeve, tenton ta trajtojë sigurinë si diçka të negociueshme, që menaxhohet përmes shkëmbimeve dhe kompromiseve. Rendi evropian, normativ dhe mbrojtës, vazhdon të besojë se stabiliteti buron nga rregullat, parashikueshmëria dhe e drejta ndërkombëtare. Rendi rus, revizionist dhe asimetrik, e sheh konkurrencën si një hapësirë fërkimi, ku lufta hibride, sabotimi dhe presioni psikologjik janë mjete të zakonshme. Papajtueshmëria mes këtyre urdhrave imponon zgjedhje të vështira.

Frenimi klasik, i bazuar në vija të kuqe dhe në supozimin e një racionaliteti të përbashkët, nuk funksionon më.

-Parandalimi, ligji dhe qeverisja

Së pari, parandalimi duhet të rimendohet. Në luftën hibride, hakmarrja vjen vetëm pasi dëmi është bërë tashmë. Rusia godet pikërisht aty ku përgjigjja perëndimore është ligjërisht e paqartë, politikisht e kushtueshme dhe ushtarakisht e rrezikshme. Cavo Dragone vë në dukje hendekun midis horizontit etik dhe ligjor evropian dhe pamëshirshmërisë ruse, duke argumentuar se parandalimi duhet të bëhet strukturor: mbikëqyrje e vazhdueshme e kabllove, rrjeteve dhe nyjeve kritike, në mënyrë që çdo akt sabotimi të ketë një kosto të menjëhershme dhe të dukshme.

Së dyti, ligjshmëria duhet të shndërrohet në instrument force. Evropa vepron brenda kufijve ligjorë dhe demokratikë që Moska nuk i njeh. Kjo është njëkohësisht një forcë dhe një dobësi. Për këtë arsye, Evropa duhet të përditësojë të drejtën detare, përgjegjësitë e anijeve me flamur, atribuimin e veprimeve nën pragun e konfliktit dhe vijat e kuqe mbi infrastrukturën kritike, në mënyrë që ligji të shërbejë si bazë legjitime për veprim dhe jo si një frenim i njëanshëm.

Së treti, qeverisja politike e sigurisë duhet të rindërtohet. Lufta hibride nuk synon pushtimin e territorit, por minimin e besimit publik, ndërprerjen e energjisë dhe shërbimeve, si dhe tronditjen e vazhdimësisë institucionale. Është një konflikt që i lodh shoqëritë nga brenda. Përgjigjja duhet të jetë e integruar: një qendër politike që bashkon inteligjencën, kibernetikën, mbrojtjen, sigurinë e brendshme dhe aktorët privatë, duke i shndërruar dobësitë në rezistencë të organizuar.

Lufta e padukshme është bërë forma standarde e konkurrencës globale. Evropa duhet të vendosë nëse do ta durojë apo do ta qeverisë atë. Rreth këtij kuadri, një entropi strategjike në rritje po përhapet në të gjithë hapësirën euroatlantike dhe indo-paqësore. Franca po eksploron forma të reja ndikimi. Gjermania po përgatit plane mbrojtjeje për një sulm konvencional, ndërsa në prapaskenë debati mbi parandalimin bërthamor po intensifikohet.

-Një çështje identiteti

Në mbarë Evropën dhe Azinë, dyshimet mbi ombrellën amerikane të sigurisë po shtohen dhe tundimi për t’i konsideruar armët bërthamore si një garanci të pavarur po rishfaqet, duke ushqyer pasiguri dhe paqëndrueshmëri në sistemin ndërkombëtar.

Vështirësia nuk është vetëm teknike, por edhe identitare. Evropa është ndërtuar mbi ligjin dhe transparencën; Rusia mbi gërryerjen e të dyjave. NATO duhet të mbrojë parimet e saj pa lejuar që ato të shndërrohen në dobësi, duke gjetur një mënyrë për të pajtuar një aleat amerikan që negocion sipas logjikës së transaksionit me një kundërshtar rus që vepron përmes destabilizimit.

Për këtë arsye, lufta e padukshme nuk është preludi i luftës. Ajo është vetë lufta: një konflikt që zhvillohet jo përgjatë kufijve, por përgjatë infrastrukturës që mban kontinentin në funksionim. Mbijetesa strategjike e Evropës do të varet nga aftësia e saj për t’u paraqitur në tryezën e negociatave si një aktor që mbron jo vetëm territorin, por edhe sistemet, vazhdimësinë, qëndrueshmërinë dhe të drejtat si dhe nga aftësia për të ndërtuar një pengesë të besueshme, të aftë për të vepruar në “zonën gri” pa u mbingarkuar./Përshtati “Pamfleti” nga “LaStampa”

rusia luftë nato

2 Komente

  1. T
    Tony

    Edhe Hitleri beri Traktat Paqe me Stalinin por e sulmoi befasisht. Mos besoni asgje nga tallagjeret politikane e midiatike.

    1. P
      Premti Dhalla

      O la Stampa! Ky prononcim i Cavo Dragone u sqarua nga vetë gjenerali që ishte keqkuptim

      Lini një Përgjigje