TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 8 Nëntor 2025, 12:42

Nga Rumania në Sllovaki/ Zvogëlimi i ushtrisë amerikane alarmon lindjen e NATO-s

Shkruar nga Pamfleti

Nga Rumania në Sllovaki/ Zvogëlimi i ushtrisë amerikane alarmon

Tranzicioni nga Biden në Trump në politikën e jashtme të SHBA-së ka hyrë në një fazë të re dhe të pasigurt. Javën e kaluar, Uashingtoni njoftoi pezullimin e rotacionit të një brigade të Ushtrisë Amerikane në Rumani - një veprim që shihet gjerësisht përtej Atlantikut si hapi i parë i prekshëm në "tërheqjen" e premtuar prej kohësh nga Donald Trump nga Evropa.

Ndërsa Pentagoni këmbëngul se masa është thjesht një “ribalancim” i prioriteteve globale, mesazhi ka qenë i vështirë për t’u anashkaluar. “Shumica e amerikanëve nuk do ta vënë re nëse SHBA-të tërheqin një brigadë nga Rumania, por Vladimir Putin me siguri do ta bëjë”, shkroi The Wall Street Journal në një editorial që përshkroi atmosferën e shqetësimit.

Vendimi konfirmon muaj të tërë spekulimesh se administrata Trump po përgatitet të zvogëlojë ndikimin e saj ushtarak në Evropën Lindore, duke ndikuar potencialisht në vendosjet e SHBA-së në Bullgari, Sllovaki dhe Hungari. Për momentin, vetëm tërheqja e Rumanisë është konfirmuar zyrtarisht.

Nga siguria në tërheqje

Prania e SHBA-së në Evropë është zvogëluar prej vitesh. Sekretari i Mbrojtjes Pete Hegseth u tha homologëve të NATO-s në shkurt se Uashingtoni duhej të përqendrohej më shumë në Indo-Paqësor dhe "nuk duhet të presë që vendosja e tij evropiane të zgjasë përgjithmonë".

Megjithatë, niveli actual, afërsisht 80,000 trupa amerikane, është tashmë në nivelin më të ulët pas Luftës së Ftohtë. Gjenerali Christopher Cavoli, kreu i Komandës Evropiane të SHBA-së, paralajmëroi Kongresin në prill kundër shkurtimeve të mëtejshme, duke u kujtuar ligjvënësve se forcat amerikane të stacionuara në Evropë dikur numëronin mbi 300,000 gjatë Luftës së Ftohtë.

Rumania, e vendosur në kufirin më të gjatë të NATO-s me Ukrainën, ka qenë një nga qendrat kryesore për vendosjet e avancuara të SHBA-së. Që nga viti 1999, Uashingtoni ka derdhur burime në baza të tilla si Mihail Kogălniceanu, një strukturë kyçe në Detin e Zi që strehon trupa nga Divizioni i 101-të Ajror i elitës. Pentagoni tani konfirmon se këta ushtarë do të kthehen në Kentucky "pa zëvendësim".

Ministria e Mbrojtjes e Bukureshtit e cilësoi këtë veprim si rezultat të "prioriteteve të reja në administratën presidenciale". Ministri i Mbrojtjes Ionuț Moșteanu tha se Rumania ishte njoftuar paraprakisht, duke e përshkruar ndryshimin si një pauzë në rotacion, jo një tërheqje të plotë. Megjithatë, numri i trupave amerikane në vend do të bjerë nga rreth 1,700 në afërsisht 1,000.

Zyrtarët e NATO-s nxituan ta minimizojnë ndikimin. “Edhe me këtë përshtatje, forcat amerikane në Evropë mbeten më të mëdha se në çdo moment të viteve të fundit”, u tha gazetarëve një zyrtar i Aleancës. Ndërkohë, Franca ofroi të rrisë kontingjentin e saj në Rumani për të kompensuar ndryshimin.

“Sinjali i gabuar në kohën e gabuar”

Njoftimi shkaktoi reagime të ashpra nga të dyja partitë në Uashington. Disa anëtarë të Kongresit - demokratë dhe republikanë njësoj, thanë se e mësuan vendimin jo nga Pentagoni, por nga zyrtarët rumunë dhe raportet e medias.

Senatorja Jeanne Shaheen, një demokrate e lartë në Komitetin e Senatit për Marrëdhënie me Jashtë, e quajti këtë veprim “thellësisht të gabuar”, duke paralajmëruar se “i dërgon sinjal absolutisht të gabuar Vladimir Putinit, i cili vazhdon fushatën e tij të përgjakshme në Ukrainë”.

Ligjvënësit republikanë ishin po aq kritikë. Kryetari i Komitetit të Shërbimeve të Armatosura të Dhomës së Përfaqësuesve, Mike Rogers, dhe homologu i tij në Senat, Roger Wicker, lëshuan një deklaratë të rrallë të përbashkët kundër tërheqjes, duke thënë se ajo "duket e pakoordinuar dhe bie në kundërshtim të drejtpërdrejtë me strategjinë e deklaruar të presidentit". Ata gjithashtu paralajmëruan se mund të pasojnë reduktime të mëtejshme në Bullgari, Hungari dhe Sllovaki.

Përfaqësuesi Mike Turner, kreu i delegacionit amerikan në Asamblenë Parlamentare të NATO-s, tha se ishte “i shqetësuar nga raportet për një tërheqje” dhe i kërkoi administratës të mbajë një qëndrim “të fortë dhe të vendosur” në Evropë mes provokimeve në rritje ruse, duke përfshirë ndërhyrjet në hapësirën ajrore përgjatë krahut lindor.

Shqetësimi evropian

Në të gjithë Evropën, reagimet kanë variuar nga zhgënjimi në alarm. Ish-zëdhënësja e NATO-s, Oana Lungescu, shkroi se vendimi "mund të mos e ndryshojë sigurinë e Evropës brenda natës, por dërgon sinjalin e gabuar në kohën e gabuar, në vendin e gabuar". Ajo argumentoi se tërheqja e forcave nga Rumania - i vetmi shtet i NATO-s që kufizohet me Ukrainën përgjatë Detit të Zi, minon frenimin kur uniteti është thelbësor.

Udhëheqësit e opozitës rumune e quajtën këtë veprim një “goditje ndaj sigurisë kombëtare”, ndërsa anëtarët e koalicionit qeverisës kërkuan qetësi, duke theksuar se partneriteti me Shtetet e Bashkuara mbetet “më i fortë se kurrë”.

Megjithatë, mediat lokale kanë raportuar se ligjvënësit në Bukuresht po përgatisin një rezolutë dypartiake duke i kërkuar Uashingtonit të rishqyrtojë vendimin, ndërsa disa senatorë amerikanë po hartojnë legjislacion për të bllokuar reduktimin e mëtejshëm të trupave në Evropë.

Për momentin, Pentagoni pohon se përshtatja pasqyron rritjen e aftësive evropiane, jo tërheqjen amerikane. Megjithatë, optika është e vështirë të injorohet: tkurrja e parë e prekshme e forcave amerikane në Evropën Lindore në dekada, që vjen mes përpjekjeve të administratës Trump për të ushtruar presion mbi Moskën që t'i japë fund luftës së saj në Ukrainë.

Pasojat politike si në Uashington ashtu edhe në Evropë sugjerojnë se kostoja e një “pauze të përkohshme” në Rumani do të matet më pak në numrin e trupave sesa në besim - dhe në mesazhet që u dërgon aleatëve dhe kundërshtarëve njësoj. /Përshtatur nga EUalive/

Lini një Përgjigje