TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 6 Maj 2025, 08:38

Lidhja franceze e Friedrich Merz, si po i kthen shpinën ‘xhaxha Samit’

Shkruar nga Pamfleti

Lidhja franceze e Friedrich Merz, si po i kthen shpinën ‘xhaxha

Ndërsa Merz kurorëzohet kancelar, Evropa duhet të përgatitet për udhëheqësin e saj gjerman me stilin francez... 

Vetëm pak orë pasi lundroi drejt fitores në zgjedhjet kombëtare të Gjermanisë në shkurt, Friedrich Merz mori një pozicion që mund të përcaktojë fare mirë mandatin e tij të ardhshëm si kancelar.

Gjatë debatit tradicional televiziv pas zgjedhjeve, demokristiani mbajti një monolog 2-minutësh mbi sigurinë, duke deklaruar se Evropa duhet - si një "prioritet absolut" - të bëhet e pavarur nga Shtetet e Bashkuara sa më shpejt të jetë e mundur.

Ai vazhdoi të vinte në pikëpyetje nëse NATO do të ekzistonte ende deri në kohën e samitit të ardhshëm të qershorit dhe paralajmëroi se BE-së mund t'i duhet "të krijojë aftësi të pavarura mbrojtëse shumë më shpejt".

I vetëshpalluri "transatlanticist" dhe udhëheqësi i partisë më pro-amerikane të Gjermanisë dukej se po i kthente shpinën “xhaxha Samit”.

Që nga zgjedhjet, është bërë e qartë se Merz preku zemrën e Parisit, ku zyrtarët kanë qenë “shumë entuziastë për pikëpamjet që ai ka shprehur mbi çështjet gjeostrategjike”, tha një diplomat evropian.

Lidhja e Merz me Macron shkon përtej gjeopolitikës dhe marrëdhënies së tij personale me Francën, duke filluar që nga një shkëmbim studentësh në Auvergne. Ajo përfshin stilin e tij qeverisës, eurofilinë pasionante dhe madje edhe politikën ekonomike të koalicionit të tij.

Ndërsa ai do të kurorëzohet kancelar gjerman nga Bundestagu të martën, Macron paralajmëron gjithashtu një BE me më shumë shije franceze.

Shteti, kjo është e gjitha

Shtytja e Merz si lidership evropian dhe një centralizim të fuqive të politikës së jashtme si ai i presidentit është me të vërtetë shumë franceze.

Ndërsa të gjitha vendimet evropiane në Francë merren përmes zyrës së presidentit, Macron mund të veprojë me shumë më vendosmëri në çështjet e jashtme. Ndarja e përgjegjësive të BE-së midis ministrive dhe partnerëve të koalicionit e bëri këtë të vështirë për Gjermaninë. Ministria e Jashtme - që zakonisht mbahet nga një partner i vogël i koalicionit - shpesh e kishte pozicionuar veten kundër kancelarit "si një lloj organi korrigjues", tha Johann Wadephul, ministri i ardhshëm i jashtëm i CDU-së.

Kjo tani mund të ndryshojë, shtoi ai. CDU e Merz është partia e parë në gati 60 vjet që kontrollon të tre ministritë që koordinojnë politikën e Gjermanisë për BE-në - Kancelari, Ministria e Ekonomisë dhe Ministria e Jashtme (e cila përfshin ministrin e Evropës).

Kjo mund të ndihmojë në përmirësimin e politikës së jashtme dhe të BE-së dhe në uljen e abstenimeve gjermane nga votimet në nivel BE-je për shkak të mosmarrëveshjeve të brendshme. Treshja e CDU-së, Merz, Wadephul dhe ministrja e Ekonomisë Katherina Reiche, gjithashtu mund të predikojë në mënyrë kohezive ungjillin e Merz jashtë vendit në të njëjtën mënyrë që Macron, Le Drian dhe Le Maire përhapën mesazhin e presidentit në kulmin e tij.

Edhe pse Merz nuk do të ketë fjalën e fundit për të gjitha dosjet e kontestuara, kancelari do të fitojë fuqi koordinimi. Ministri i Shtetit, Thorsten Frei, do të mbajë seanca javore me ministrat e rinj për të shqyrtuar legjislacionin e ardhshëm të BE-së dhe për të zbutur konfliktet.

Megjithatë, SPD mbështetet në ndikimin e çështjeve evropiane në ato takime dhe përmes fuqive të vetos së ministrive të saj, mbi të gjitha, Ministrisë së fuqishme të Financave, tha Johannes Schraps, një deputet kryesor i SPD-së për politikat e BE-së.

Vëllazëri, barazi

Ajo që i ka impresionuar vërtet aleatët e Gjermanisë është rritja e iniciativave evropiane në stilin e Macronit që tani vjen nga Berlini, e drejtuar drejt Parisit, Brukselit dhe Varshavës, të cilat Merz dëshiron t’i trajtojë “në të njëjtin nivel”.

Macron, një evropian i apasionuar, prezantoi një “partneritet të ri” midis anëtarëve më të mëdhenj të BE-së në fjalimin e tij në Sorbonë 7 vjet më parë. Dora e tij e shtrirë ka mbetur pa përgjigje që atëherë, pasi kancelarët pasues treguan pak oreks për të - deri në Merz.

“Ka shumë shpresë dhe entuziazëm bazuar në komunikimin e deritanishëm”, tha diplomati evropian.

Një ditë pas inaugurimit të tij, Merz do të udhëtojë për në Paris për vizitën e tij të parë tradicionale si kancelar - por do të jetë tashmë një takim pune, thanë zyrtarët. Ai dhe Macron, të cilët thuhet se kanë qenë në kontakt më të ngushtë nga sa është pranuar publikisht, po përgatisin një axhendë të gjerë të përbashkët që përfshin fusha të shumta politikash. Pjesa e parë do të prezantohet të mërkurën, duke u përqendruar në konkurrueshmëri dhe energji.

Por për diplomatin, lajmi i vërtetë është kthimi në koordinimin proaktiv: “Ideja është që marrëdhënia franko-gjermane të vendoset përsëri në zemër të politikës së BE-së, për të sjellë më pas ndryshime në Bruksel.”

Ndërsa kjo pasqyron preferencën e Merz për të hartuar kursin e Evropës me udhëheqësit e tjerë të qeverisë, ai gjithashtu koordinohet ngushtë me Presidenten e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, një tjetër anëtare e CDU-së.

Të dy kanë folur pothuajse çdo fundjavë "gjatë dy viteve të fundit", tha një zyrtar nga familja e partive të qendrës së djathtë të Evropës, Partia Popullore Evropiane (PPE).

Françallemagne

Dallimet tradicionale të politikave midis Gjermanisë dhe aleatëve të saj nuk ka gjasa të zhduken përmes kësaj. Por politikat e saj nën Merz duken më afër se kurrë atyre të Macron.

Përveç përputhjes në gjeostrategji, duke përfshirë hapjen ndaj zgjerimit të ombrellës bërthamore të Francës në Evropë, koalicioni i tij miratoi një paketë mbrojtjeje dhe infrastrukture prej 1 trilion eurosh në fillim të këtij viti, duke hedhur poshtë dekada të konservatorizmit fiskal gjerman.

Rezultati është një kombinim i habitshëm francez i gjeostrategjisë gaulliste dhe politikës industriale muskulore, që tashmë ka ndikuar në politikën e BE-së, pasi Gjermania shtyu për rregulla më të lehta evropiane të borxhit.

“Ndoshta të gjithë jemi bërë pak më francezë”, tha Johannes Lindner, drejtor i Qendrës Jacques Delors. Kjo mund të pasqyrojë thjesht faktin që Macron vendosi “axhendën e duhur” mbi sovranitetin evropian në aspektin ekonomik dhe të sigurisë, shtoi ai.

Është e paqartë se çfarë politike do të sjellë kjo. Në një punim të kohëve të fundit , Lindner dhe bashkautorët e tij vërejnë se marrëveshja e koalicionit të Gjermanisë mban qëllimisht një qëndrim të paqartë ndaj shumë politikave evropiane, përfshirë temën e preferuar franceze të borxhit të përbashkët.

 “Mungon një impuls politik evropian që shikon përpara”, tha Chantal Kopf, deputetja kryesore e të Gjelbërve për çështjet evropiane. Megjithatë, von Ondarza e sheh gatishmërinë e Merz për t'u koordinuar vetëm me partnerët si “një shenjë të rëndësishme”.

Në fakt, shumë gjëra do të varen nga veprimet e vetë Merz.

Në fjalimin e tij në kongresin e PPE-së javën e kaluar në Valencia, ai e vendosi lart standardin duke premtuar: "Ne do të jemi gati të formojmë një qeveri, e cila do të jetë një nga mbështetësit më të fortë evropianë që keni parë ndonjëherë nga vendi im." /Përshtati Pamfleti nga EurActive/

Lini një Përgjigje