TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota16 Prill 2024, 16:33

Irani, armiku i të gjithëve! Pse Arabia Saudite vendosi të dilte në krah të Izraelit?

Shkruar nga Pamfleti

Irani, armiku i të gjithëve! Pse Arabia Saudite vendosi të dilte

Qeveritë arabe sunite kanë bërë prej kohësh zgjedhjen e tyre: Irani është kërcënimi kryesor për ta, jo Izraeli...

Ekziston një komponent arab që neutralizoi sulmin iranian kundër Izraelit: një pikë në favor të diplomacisë amerikane në Lindjen e Mesme.

Suksesi i Izraelit dhe Amerikës në kapjen e shumicës së dronëve dhe raketave të lëshuara nga Teherani është edhe për shkak të bashkëpunimit të disa vendeve arabe. Jordania u ekspozua më shumë, me ndërhyrjen e mbrojtjes së saj kundërajrore. Por Arabia Saudite dhe vendet e tjera aleate kanë kontribuar gjithashtu: me informacione nga shërbimet e tyre sekrete për sulmin iranian, me spiunimin e qiellit nga sistemet e tyre të radarëve dhe dhënien me “koncesion” të hapësirës së tyre ajrore për fluturimin e avionëve amerikanë.

Ishte një bashkëpunim i çmuar, racional dhe i rrezikshëm. Nëse numri i dëmeve ishte kaq i kufizuar, kjo është edhe për shkak të ndërhyrjes së këtij "koalicioni të padukshëm" të pashpallur.

Qeveritë arabe sunite - të një orientimi të moderuar konservator - kanë bërë prej kohësh zgjedhjen e tyre: Irani është kërcënimi kryesor për ta, jo Izraeli. Profili i ulët që shumë prej tyre kanë adoptuar me këtë rast është i kuptueshëm.

Tragjedia e vazhdueshme humanitare në Gaza ka mobilizuar opinionin publik në botën arabe dhe islame. Ardhja në ndihmë të Izraelit në këtë fazë është një zgjedhje jopopullore. Sa më pak të flitet për këtë, aq më mirë... Por thelbi është i njëjtë, bota e moderuar arabe preferoi të keqen më të vogël, kontribuoi në mbrojtjen e Izraelit dhe pengoi sulmin iranian.

Arabia Saudite e Princit Mohammed bin Salman (MbS) është një lojtar kyç në kuptimin e këtij pozicionimi gjeopolitik. Mbretëria e Arabisë Saudite (KSA) ka jetuar nën kërcënimin ekzistencial të ekspansionizmit persian që nga viti 1979. Që në fillim, revolucioni islamik i Ajatollah Khomeinit nisi një sulm ndaj legjitimitetit të monarkisë saudite, rojtare të vendeve të shenjta të Mekës dhe Medinës. Shkatërrimi i shtetit të Izraelit, dëbimi i Shteteve të Bashkuara nga Lindja e Mesme, përmbysja përfundimisht e dinastisë saudite dhe pushtimi i qyteteve të shenjta të Profetit ishin objektivat e shpallura në predikimin mesianik të Khomeinit. Pasojat i vuajti Riadi jo vetëm në një sfidë ideologjike, por edhe në nivel ushtarak. Teherani ka mbështetur Houthis në Jemen për të thithur Arabinë Saudite në një konflikt rajonal dhe për ta dobësuar atë.

Në vitin 2019, një sulm i frikshëm me dron i drejtuar nga Irani goditi disa infrastruktura kyçe të naftës në Mbretëri, duke i paaftë për javë të tëra. Monarkia saudite ndihet e kërcënuar për interesat e saj jetike dhe mbijetesën e saj nga Irani, në një lloj ribotimi bashkëkohor të sfidës mijëvjeçare mes perandorive arabe dhe persiane.

Princi MbS nxori përfundimet. Në gjuhën e tij, çdo armiqësi ndaj Izraelit është zhdukur prej kohësh. Është zhdukur gjithashtu "kultura e viktimizimit" e së cilës bota arabe kishte qenë e burgosur për dekada: kërkimi i një koke turku (Perëndimi apo Sionizmi) për dështimet e veta. MbS e sheh Izraelin si një model - ekonomik, teknologjik, shkencor - për t'u studiuar për t'u imituar. Pas Marrëveshjeve të Abrahamit të vitit 2020, me të cilat Emiratet, Bahreini, Sudani dhe Maroku vendosën marrëdhënie diplomatike me Izraelin, faza tjetër ishte përfshirja e ASK-së.

Suksesi i Biden në bashkimin e këtij koalicioni arab kundër shiut të raketave dhe dronëve nga Irani kujton një precedent të shkëlqyer. Kur Sadam Huseini pushtoi Kuvajtin në vitin 1990, hapi i ardhshëm i diktatorit irakian duhej të ishte Arabia. Xhorxh Bush dërgoi ndihmë të menjëhershme ushtarake për të mbrojtur Mbretërinë.

MbS ka bërë që Arabia të luajë një rol më autonom: ka marrëdhënie të mira me Kinën dhe Rusinë, është një lojtar kryesor në Jugun global. Por në orën e emergjencës, aleanca ushtarake me Shtetet e Bashkuara mbizotëroi. /Përshtati “Pamfleti” nga “Corriere Della Sera”

Lini një Përgjigje