TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota12 Tetor 2023, 22:33

Historia e Gazës dhe si ra në duart e ekstremistëve: nga bashkëjetesa me Izraelin, te regjimi i Hamasit

Shkruar nga Pamfleti

Historia e Gazës dhe si ra në duart e ekstremistëve: nga

Në vitin 2006 Hamasi fitoi zgjedhjet e para demokratike në historinë palestineze. Një vit më pas, militantë të armatosur islamikë dëbuan dhe vranë aktivistët...

Nuk ka qenë gjithmonë kështu. Njëherë e një kohë, rreth katër dekada më parë, izraelitët që banonin në kibuci dhe fshatrat tani të shkatërruar nga Hamasi, shkoni në bregdetin e Gazës për të blerë peshk, hanin drekë në restorantet në port, blinin domate dhe fruta në tregjet lokale.

Banorët e rreth pesëmbëdhjetë kolonive hebreje të ndërtuara në Rripin e Gazës, pas pushtimit të tij në 1967, u përzien pa shumë probleme me vendasit. Nuk kishte mure apo barriera në perimetrin e Rripit, përveç disa telave me gjemba të ndryshkura të vendosura nga egjiptianët dhe izraelitët në vitin 1948 .

Në pikat e kontrollit, ushtarët kontrollonin të hutuar kartat e identitetit të rreth gjysmë milioni udhëtarëve që po shkonin në kantieret dhe plantacionet izraelite të ndërtimit . Në të vërtetë, shumë prej tyre nuk u kthyen në shtëpi: ata flinin në vendet e tyre të punës. Kur thuhet sot duket sikur po flasim për një planet absolutisht të ndryshëm dhe në fakt është.

Historia e Gazës dhe si ra në duart e ekstremistëve: nga

Zyrtarisht, Gaza dhe Bregu Perëndimor ishin territore të pushtuara (por jo Jeruzalemi Lindor, i cili do të ishte aneksuar pothuajse menjëherë) për t'u kthyer në këmbim të paqes me arabët. Në fakt, megjithatë, shpejt filloi një formë e aneksimit zvarritës bazuar në përdorimin e punës arabe në sistemin ekonomik izraelit. Në ato vite të para thuajse nuk pati asnjë rezistencë nga pala arabe, populli ishte si i asgjësuar nga fuqia dërrmuese e shtetit hebre. Dhe në fakt beteja kundër Izraelit u udhëhoq për një kohë të gjatë nga PLO e Jaser Arafatit, e cila vepronte nga jashtë dhe i referohej lëvizjeve socialiste të dekolonizimit të lidhura me Bashkimin Sovjetik.

Por në dhjetor 1987 ishte shpërthimi i intifadës , kryengritja popullore e palestinezëve në territoret e pushtuara, ajo që shkatërroi iluzionin izraelit të "urave të hapura" pa asnjë kosto. Disa muaj më parë, David Grossman kishte paralajmëruar: “Okupimi korrupton palestinezët dhe na korrupton ne izraelitët. Por nuk mund të zgjasë, pakënaqësia arabe do të shpërthejë”.

Palestinezët për herë të parë morën fatin e tyre në duart e tyre me një lëvizje protestuese indigjene që nuk varej nga PLO. Një vit më pas, Shejh Ahmed Yassin njoftoi lindjen e Hamasit nga shtëpia e tij në zemër të Gazës, i cili mohoi çdo mundësi kompromisi me "jehudin", (hebrenjtë) dhe hodhi poshtë qasjen nacionaliste laike të PLO dhe në emër të Allahu thirri të drejtën e shenjtë të popullit të tij për të kontrolluar të gjithë Palestinën. Që atëherë, konflikti i hapur midis Hamasit, i rrënjosur më shumë në Gaza, dhe PLO, gjithnjë e më pak i fortë në Bregun Perëndimor, shkon paralel me atë kundër Izraelit.

Intifada bllokoi bashkëjetesën paqësore mes dy popullsive. Disa vite më parë, pronari i një restoranti të njohur në Gaza ende shikonte me nostalgji fotot e dhomës së tij të mbushur me klientë nga Ashkelon dhe psherëtiu teksa fliste për të dashurën e tij hebreje nga Tel Avivi.

Historia e Gazës dhe si ra në duart e ekstremistëve: nga

Tërheqja e vitit 2005

Vitet 1990 çojnë drejtpërdrejt në situatën e sotme. Fillon sezoni i terrorizmit kamikaz islamik. Sulmuesit hedhin veten në erë mes njerëzve në restorante, autobusë dhe klube nate në zemër të Izraelit: çdo palestinez është i dyshuar. Gaza bëhet një burg i hapur 48 kilometra i gjatë dhe 9 kilometra i gjerë mesatarisht, i banuar nga pak më pak se dy milionë e gjysmë njerëz (rreth 40% janë nën 14 vjeç, rreth 22% janë midis 15 dhe 24 vjeç).

Gjërat përkeqësohen pasi një ekstremist hebre vret kryeministrin Ytzhak Rabin i akuzuar se "tradhtoi" Izraelin duke shtrënguar duart me Arafatin. Në vitin 2005, Izraeli evakuoi afërsisht 15,000 kolonët hebrenj nga Gaza. Islamistët përfituan nga kjo dhe akuzuan PLO për korrupsion dhe marrëveshje të fshehtë me armikun. Në vitin 2006 Hamasi fitoi zgjedhjet e para demokratike në historinë palestineze. Një vit më pas, militantë të armatosur islamikë dëbuan dhe vranë aktivistët e PLO. Më pas vijojnë shkrepjet e dhunës së viteve të fundit, çdo herë më të rënda dhe më të përgjakshme se të mëparshmet. Në vitin 1987 palestinezët hodhën gurë dhe flisnin hebraisht, ndërsa izraelitët u përpoqën të përdornin gaz lotsjellës dhe plumba gome: sot islamistët përdorin metodat e Kalifatit dhe raketat izraelite shkatërrojnë lagje të tëra. /Corriere Della Sera

Lini një Përgjigje