TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 7 Korrik 2024, 12:10

Hija e Trump dhe Orban, 5 nëntori data që do të vendosë fatin e Ukrainës dhe Evropës

Shkruar nga Mattia Feltri
Hija e Trump dhe Orban, 5 nëntori data që do të vendosë
Donald Trump dhe Viktor Orban

Nëse skenari nuk është aq i pamundur, paqja bëhet e mundshme!

Prej kohësh kemi shkruar se e ardhmja, e botës në përgjithësi dhe e Europës në veçanti, do të vendoset më 5 nëntor, kur demokracia më e madhe në planet do të zgjedhë presidentin e saj, qoftë Joe Biden apo Donald Trump. Hamendjet tona u forcuan nga përshpejtimi i Semestrit Evropian të udhëhequr nga hungarezët: brenda pak ditësh Viktor Orbán shkoi fillimisht te Volodymyr Zelensky, pastaj te Vladimir Putin.

Ai u paraqiti të dyve një armëpushim paraprak për një negociatë paqeje, e cila u refuzua nga të dy.

Udhëheqësit e BE-së, nga Presidentja e Komisionit, Ursula von der Leyen, te Presidenti i Këshillit, Charles Michel, nxituan të theksojnë se Orbán veproi në një kapacitet personal dhe jo në emër të Evropës. Nuk mendoj se Orbán u mërzit nga kjo. Paqja nuk mund të arrihet duke u ulur në zyrat e Brukselit, tha ai. Dhe nuk mendoj se Orbán donte aq shumë të fluturonte për në Kiev dhe Moskë me kapelën e Unionit: ai është shumë më i lumtur ta bëjë këtë në emër të marrëdhënieve të tij personale me kreun e Kremlinit, të marrëdhënieve të tij personale me Trump prej të cilave disa muaj më parë ai ishte i ftuar në rezidencën Mar-a-Lago dhe ndoshta edhe për lidhjet e tij të mira me Kinën, e cila midis viteve 2012 dhe 2021 investoi 89 milionë euro në vit në Hungari, në vitin 2022 u rrit në 1.59 miliardë, në vitin 2023 arriti në 2.99 miliardë: gjysma e investimeve kineze në BE shkojnë në Budapest. Asnjë lider evropian nuk ka marrëdhënie kaq të ngushta, në të njëjtën kohë, me Putinin, me Trumpin dhe me Xi Jinping.

Ankesat e Michel dhe von der Leyen kanë arritur, kam frikë, dy rezultate më pak se të shkëlqyera. Së pari, ata nënvizuan paqartësinë e bujshme anakronike të strukturës institucionale evropiane, sipas së cilës një lider i keqpërputhur me luftën në Ukrainë, shpesh nën vëzhgim për shkak të natyrës autokratike dhe për rrjedhojë autoritare të qeverisë së tij, në konflikt të përhershëm me vlerat themeluese të BE.

Së dyti, ata forcuan përshtypjen, jo aq të largët, të një BE-je strukturore të pavendosur, gjithmonë në gjysmë të rrugës, bija e maktheve të saj, e varur nga presjet dhe thonjëzat dhe që u shfaq me qartësi të plotë pikërisht në dy vitet e gjysmë të pushtimi rus i Ukrainës.

Pas bisedës në Kremlin, disa vëzhgues vërejtën habinë e Orbanit për mos falënderimin e Putinit. Megjithatë, ne kryem një analizë perfekte nga Angela Mauro për mbjelljen që Orbán po bën për Trump, duke llogaritur që ai të rizgjedhur. Nëse kjo ndodh, ne do të kemi një njeri në Shtëpinë e Bardhë që ka premtuar se do ta mbyllë çështjen, nuk më kujtohet nëse për njëzet e katër apo dyzet e tetë orë. Nuk dihet se si ai synon ta bëjë këtë, por mund të dyshohet. Putin ia përsëriti Orbanit kushtet e tij: caktimin e zonave të pushtuara ushtarakisht Rusisë, fundin e sanksioneve, mos hyrjen e Kievit në NATO. Nuk dihet nëse Putin dhe Orbán më pas thanë diçka tjetër. Nuk dihet nëse Trump dhe Putin po ecin përpara. As nuk është e sigurt që Trump do të përfundojë duke kënaqur plotësisht Putinin, aleatin besnik të Xi, me të cilin Trump ka marrëdhënie të vështira, si të thuash. 

E përfundoj me një parashikim (kur bëhen parashikime në përgjithesi gabojnë dhe shpresoj ta arrij dhe është kolosal).

Le të imagjinojmë që Trump të rizgjidhet. Le të imagjinojmë se ai e konsideron më shumë të favorshme sesa të pafavorshme përfundimin e luftës në favor të Putinit. Ne imagjinojmë se ai tërhiqet nga ideja për t'u bërë kampion i paqes përballë ngacmimeve të kundërshtarëve të tij amerikanë dhe evropianë. Le të imagjinojmë se ai i komunikon Zelenskit edhe një reduktim të konsiderueshëm të armatimeve, dhe kjo do të thotë se i jep atij mundësinë që të mos jetë më në gjendje të mbrohet. A mendoni se ky është një skenar kaq i pamundur?

Në atë pikë, Zelensky do të llogariste vetëm në Bashkimin Evropian, ai i përshkruar më sipër, ai me grupin parlamentar të Patriotëve të udhëhequr nga Orbán, tashmë të forcuar nga Vox, Liga, austriakët e FPÖ, nga të gjithë pro evropianët. Partitë e krahut të djathtë putinez, të forcuara shpejt edhe nga Marine Le Pen, e cila, duke pasur parasysh sulmin e dështuar ndaj qeverisë franceze (do të shohim sonte nëse sondazhet do të na kenë marrë), u kthyen menjëherë në dërgimin e puthjeve në Kremlin. 

Nëse skenari nuk është aq i pamundur, paqja bëhet e mundshme. Do të ishte një paqe e padrejtë, e imponuar ndaj ukrainasve, një legjitimim i pushtimeve territoriale në pikën e bajonetës dhe në territorin evropian, një triumf për torturuesin rus.

Dhe gjithashtu për lehtësimin e shumë njerëzve që sot do të donin një paqe të drejtë, por nuk dinë si ta arrijnë atë. Do të ishte një humbje për Perëndimin, me të cilin përballemi duke thënë se jo, Orbán nuk është mes nesh. Në fakt nuk është dhe kjo është gjëja serioze./ Përshtatur nga Huffingtonpost.it

eu trump orban

Lini një Përgjigje