FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Sulmet e paprecedentë terroriste të Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor ndezën një fitil nën të gjithë Lindjen e Mesme. Tani megabomba e tmerrshme, figurative, së cilës i është bashkangjitur ajo fitil - një konflikt i drejtpërdrejtë midis SHBA-së dhe Iranit - mund të shpërthejë, me pasoja shkatërruese...
Presidenti i SHBA, Joe Biden tha dje se ai kishte marrë një vendim se si t'i përgjigjej një sulmi me dron që vrau ushtarët amerikanë në Jordani, ndërsa ai konsideronte ndëshkimin e milicive të mbështetur nga Irani pa provokuar një luftë më të gjerë.
Ai nuk dha detaje mbi vendimin e tij, të cilin e mori pas konsultimit me këshilltarët në Shtëpinë e Bardhë.
Duke folur para gazetarëve, Biden tha se Shtetet e Bashkuara nuk kanë nevojë për një luftë më të gjerë në Lindjen e Mesme, në përputhje me komentet e djeshme të zyrtarëve të tjerë se SHBA nuk duan një luftë me Iranin, raportoi Reuters.
Biden po shqyrton opsionet dhe pritet të ketë sulme hakmarrëse, por koha e përgjigjes nuk dihet.
I pyetur nëse Irani ishte përgjegjës, Biden tha: "Unë i konsideroj ata përgjegjës në lidhje me furnizimin me armë" për ata që kryen sulmet.
Zëdhënësi i Shtëpisë së Bardhë John Kirby tha se përgjigja e SHBA mund të jetë shumështresore dhe të përfshijë veprime të shumta në vend të vetëm një.
Pas sulmit vdekjeprurës ndaj trupave amerikane, Biden është nën presion për të goditur drejtpërdrejt Iranin. Republikanët akuzojnë presidentin demokrat se ka lejuar ushtarët amerikanë të bëhen pëllumba balte. Ata thanë se Irani është një provë e forcës së Bidenit përpara zgjedhjeve.
Konflikti do t'i ndajë demokracitë perëndimore në ato, si Britania, që do të mbështesin Uashingtonin dhe ato, si Gjermania, Franca dhe Italia, që mund të favorizojnë diplomacinë me Teheranin. Ai do të ndihmonte Kinën të avanconte ambiciet e saj gjeopolitike antidemokratike dhe Rusinë të justifikonte agresionin e saj kundër Ukrainës.
Tre ushtarë amerikanë u vranë dhe 34 u plagosën në një sulm nga milicitë e mbështetur nga Irani në një bazë amerikane në Jordani pranë kufirit me Sirinë. Irani pretendon se nuk është përgjegjës, por pak në Uashington e besojnë këtë, duke pasur parasysh historinë e gjatë të Iranit për mbështetjen, trajnimin dhe armatosjen e milicive përfaqësuese, një politikë e ndjekur nga gjenerali Qasem Soleimani i Forcës Quds të Gardës Revolucionare të Iranit derisa SHBA e vranë atë në janar 2020.
“Sulmet e paprecedentë terroriste të Hamasit ndaj Izraelit më 7 tetor ndezën një fitil nën të gjithë Lindjen e Mesme. Tani megabomba e tmerrshme, figurative, së cilës i është bashkangjitur ajo fitil - një konflikt i drejtpërdrejtë midis SHBA-së dhe Iranit - mund të shpërthejë, me pasoja shkatërruese", tha kolumnisti i "Guardian" Simon Tisdall.
Me çdo ditë të re të bombardimeve të paligjshme izraelite të Gazës, me çdo vlerësim të ri të dhjetëra mijëra viktimave palestineze, shpërthimi masiv po afrohet, thotë Tisdal, duke pyetur veten nëse sulmi jordanez ka arritur në një pikë pa kthim.
Qëllimi strategjik i Iranit është të dëbojë trupat amerikane nga bazat e tyre në Irak, Siri dhe Gjirin Persik dhe përfundimisht t'i japë fund pranisë së SHBA në një rajon që Teherani dëshiron të dominojë. Sulmi i Hamasit dhe përgjigja e Izraelit me mbështetjen e SHBA-së i dhanë atij një mundësi të pashuar për ta çuar përpara këtë qëllim, shkruan Tisdal.
Megjithatë, nuk është e qartë nëse sulmi në Jordani ishte një përshkallëzim i qëllimshëm nga Irani dhe aleati i tij lokal, milicia e Rezistencës Islamike irakiane, dhe është e mundur që Teherani dhe/ose aleatët e tij të kenë gjykuar gabim dhe pa dashje kanë shkuar shumë larg. Tisdall thotë se kjo është thelbësore sepse do të përcaktojë shtrirjen e përgjigjes së Biden.
"Siç tregohet nga drejtimi i luftës në Gaza nga koalicioni izraelit ultra-djathtas i udhëhequr nga Benjamin Netanyahu, llogaritjet politike do të luajnë të paktën një rol të madh në këtë vendim sa imperativët ushtarakë," beson Tisdal.
Deri më tani, këshilltarët e Bidenit kanë pohuar se Irani, megjithë retorikën e tij luftarake, nuk dëshiron një luftë me SHBA-në - një luftë që ai e di se do t'i kushtonte shtrenjtë, thotë Tisdall, duke theksuar se kjo ka kuptim.
“Në një farë mënyre, Netanyahu dhe miqtë e tij ekstremistë po bëjnë punën për Teheranin, duke i kthyer qeveritë më të moderuara arabe dhe opinionin publik kundër SHBA-së, duke vënë në siklet aleatët evropianë si Britania”, thuhet në analizë.
Kolumnisti i “Guardian” shkruan se Biden bëri një gjykim të gabuar pas 7 tetorit duke i lënë dorë të lirë Netanyahut. Tani, ai mund të gjykojë sërish gabim, me pasoja edhe më të rënda, vlerëson Tisdal.
“Hakmarrja e drejtpërdrejtë ushtarake amerikane kundër Iranit do të ishte një katastrofë në vetvete. Kjo do të shtonte konfliktin në Gaza, pothuajse me siguri që do të shkaktonte një sulm gjithëpërfshirës të Hezbollahut ndaj Izraelit. Mund të ndezë zjarre lokale në Irak dhe Siri dhe të destabilizojë regjimet në Egjipt, Jordani dhe Gjirin Persik”.
Biden bëri një gjykim të gabuar kur mbështeti pa kushte Izraelin pas 7 tetorit
Tisdal parashikon se një konflikt i drejtpërdrejtë midis SHBA-së dhe Iranit do t'i ndajë demokracitë perëndimore në ato, si Britania, që do të mbështesin Uashingtonin dhe ato, si Gjermania, Franca dhe Italia, që mund të mbrojnë diplomacinë me Teheranin. Ai do ta ndihmonte Kinën të avanconte ambiciet e saj gjeopolitike antidemokratike dhe Rusinë të justifikonte agresionin e saj kundër Ukrainës, shton Tisdal.
Përveç kësaj, do të ishte një dhuratë për Netanyahun, i cili prej kohësh ka bërë thirrje për veprime ndëshkuese ushtarake kundër Iranit dhe politika e të cilit pas tetorit është reduktuar në luftë të pafund.
Arsyeja kryesore që Biden do të duhej të përmbahej është se një sulm ndaj Iranit nuk do të arrinte qëllimet themelore të mbrojtjes së sigurisë perëndimore dhe ndryshimit të sjelljes së mullahëve, por vetëm do të përshpejtonte përshkallëzimin e konfliktit.
Tisdal beson se mënyra më e sigurt dhe më e mençur e veprimit, për të cilën bota dhe shumë votues amerikanë do të ishin mirënjohës, është të adresohen menjëherë shkaqet rrënjësore.
"Ai duhet të kërkojë fundin e bombardimeve izraelite të Gazës, të zbatojë një armëpushim që do të çlironte pengjet izraelitë dhe të udhëheqë një përpjekje të besueshme ndërkombëtare për të krijuar përfundimisht një zgjidhje me dy shtete në Palestinë," thotë Tisdal dhe përfundon se është në interesin e askujt që një megabombë të shpërthejë në Lindjen e Mesme.
Lini një Përgjigje