FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Sot, ndodhemi pothuajse 24 orë larg takimit më të rëndësishëm të viteve të fundit. Një takim që mund të vendosë fatin e Ukrainës dhe më gjerë.
Vladimir Putin do të takohet me Donald Trump nesër, por ai ende nuk ka folur me Volodymyr Zelensky pavarësisht thirrjeve për një takim nga udhëheqësi ukrainas në maj të këtij viti.
Pra, kur u takuan Putin dhe Zelensky për herë të fundit?
Takimi i parë u zhvillua në vitin 2019, kur të dyja palët diskutuan për t’i dhënë fund luftimeve në rajonin lindor të Donbasit në Ukrainë, ku trupat ukrainase kanë luftuar separatistët e mbështetur nga Rusia që nga viti 2014.
Çfarë ndodhi gjatë takimit të vitit 2019?
Për të provuar t’i japin fund luftimeve në rajonin e Donbasit, Zelensky dhe Putin udhëtuan për në Paris në dhjetor 2019 për Samitin e Formatit të Normandisë, një forum joformal që u krijua nga diplomatë francezë, gjermanë, rusë dhe ukrainasë pas fillimit të konfliktit në Donbas.
Kjo ndodhi pasi Zelensky, i cili nuk kishte mbajtur kurrë poste politike, u bë president i Ukrainës në maj të të njëjtit vit.
Në zgjedhje, ai mundi Petro Poroshenkon, një miliarder manjat ëmbëlsirash dhe ish-ministër i jashtëm ukrainas, i cili ishte takuar dhe folur drejtpërdrejt me PutinIN në shumë raste, por nuk kishte arritur të zgjidhte konfliktin me Rusinë.
Krahas presidentit francez Emmanuel Macron dhe kancelares gjermane Angela Merkel, Putin dhe Zelensky u ulën përballë njëri-tjetrit në një tryezë të rrumbullakët për të diskutuar se si do t'i jepnin fund konfliktit që kishte çuar në mijëra vdekje.
Samiti çoi në disa marrëveshje midis dy kombeve. Kjo përfshinte zbatimin e "të gjitha masave të nevojshme mbështetëse të armëpushimit" para fundit të vitit 2019 dhe lirimin e të gjithë të burgosurve të luftës.
U arritën gjithashtu marrëveshje për të tërhequr trupat në tre zona të tjera të rajonit të Donbasit deri në fund të marsit 2020, si trupat ukrainase ashtu edhe rebelët e mbështetur nga Rusia ishin tërhequr tashmë nga tre vende në vijën e frontit në muajt para takimit.
Të dyja palët thanë gjithashtu se dëshironin të zbatonin dispozitat politike të marrëveshjeve të Minskut, të cilat u nënshkruan në vitet 2014 dhe 2015 si një përpjekje e parë për të siguruar një armëpushim midis qeverisë ukrainase dhe separatistëve të mbështetur nga Rusia.
Marrëveshjet përfshinin një plan veprimi për zgjedhjet në rajonet e pushtuara të Luhanskut dhe Donetskut dhe një plan për riintegrimin e territorit në pjesën tjetër të Ukrainës.
Çfarë ndodhi më pas?
Takimi i vitit 2019 u pa në atë kohë si një hap i rëndësishëm përpara në përfundimin e konfliktit dhe u zhvilluan disa shkëmbime të të burgosurve, por ai nuk arriti të provokonte ndonjë ndryshim të vërtetë afatgjatë.
Rusia dhe Ukraina vazhduan të mos pajtohen për çështje, duke përfshirë tërheqjen e trupave të mbështetura nga Rusia dhe zgjedhjet në zonat e Ukrainës të mbajtura nga rebelët separatistë.
Samiti u zhvillua përsëri në Paris në janar 2022, por në të morën pjesë përfaqësues të Rusisë, Ukrainës, Gjermanisë dhe Francës, jo katër udhëheqësit. Në shkurt 2022, diplomatë të lartë u takuan përsëri, këtë herë në Berlin, për të provuar të gjenin një rrugëdalje nga konflikti.
Javë më vonë, më 24 shkurt, Rusia nisi pushtimin e plotë të Ukrainës. Në një fjalim para parlamentit francez në mars 2022, Zelensky tha se pushtimi kishte “shkatërruar” përpjekjet e Formatit të Normandisë.
Ndryshe nga diskutimet e vitit 2019, Amerika ka qenë shumë e përfshirë në përpjekjet për të siguruar paqen midis vendeve fqinje.
Në maj të këtij viti, Trump e inkurajoi fuqimisht Zelensky-n që ta pranonte “menjëherë” ftesën për bisedimet në Turqi, duke shkuar aq larg sa tha se po “mendonte” të merrte pjesë edhe vetë.
Por mungesa e pjesëmarrjes së Putinit u pa si një përbuzje e qartë ndaj udhëheqësit amerikan. Që atëherë, marrëdhënia mes dy liderëve ka pasur ulje ngritjet e veta, mbushur me kërcënime, snaksione dhe afate. Ndërsa sot, ndodhemi pothuajse 24 orë larg takimit më të rëndësishëm të viteve të fundit që mund të vendosë fatin e Ukrainës, por jo vetëm./Përshtati "Pamfleti" nga "SkyNews"
Lini një Përgjigje