FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Si Viktor Orbán po ndërton një bllok të ri politik për të sfiduar Bashkimin Evropian dhe për të mbrojtur pushtetin e tij në Hungari...
Në një analizë të publikuar nga Al Jazeera më 6 qershor 2025, Zsuzsanna Szelényi, drejtoreshë e Programit në Institutin e Demokracisë të Universitetit të Evropës Qendrore, hedh dritë mbi strategjinë e fundit të kryeministrit hungarez Viktor Orbán për të mbijetuar politikisht: ndërtimin e një aleance të ekstremit të djathtë në nivel evropian për të bllokuar institucionet e BE-së dhe për të shmangur sanksionet ndaj qeverisë së tij autoritare. aljazeera.com
CPAC Budapest 2025: Platforma e re e ekstremit të djathtë evropian
Në maj 2025, Orbán organizoi në Budapest edicionin evropian të Konferencës së Veprimit Politik Konservator (CPAC), një forum që tradicionalisht ka shërbyer si platformë për politikanët dhe teoricienët e Partisë Republikane të SHBA-së, por që tani po shndërrohet në një arenë globale për forcat radikale të djathta. Në këtë konferencë, Orbán lavdëroi ish-presidentin amerikan Donald Trump dhe shpalli një "tornado Trump" që po përhapet globalisht, duke sjellë "shpresë" për një rikthim në "normalitet dhe paqe".
CPAC 2025 u shfrytëzua nga Orbán për të konsoliduar dhe zgjeruar një koalicion të liderëve të ekstremit të djathtë në Evropën Qendrore, veçanërisht atyre me shanse reale për të fituar ose ruajtur pushtetin. Qëllimi i tij është të krijojë një bllok të aftë për të penguar çdo përpjekje të BE-së për të sanksionuar qeverinë e tij, qoftë duke pezulluar të drejtat e votimit apo duke ndërprerë transferimet financiare.
Kriza e brendshme: Rënia e popullaritetit dhe shtypja e opozitës
Pas 15 vitesh në pushtet, Orbán përballet me një opozitë në rritje në vend. Pakënaqësia publike ndaj korrupsionit të rrënjosur, stagnimit ekonomik dhe marrëdhënieve gjithnjë e më armiqësore me aleatët e Hungarisë ka eroduar popullaritetin e tij. Një lëvizje e re opozitare, e udhëhequr nga ish-anëtari i Fidesz-it, Péter Magyar, po kryeson në sondazhe me 6-8 pikë përqindjeje më shumë se koalicioni Fidesz–KDNP, duke paraqitur një sfidë serioze përpara zgjedhjeve të përgjithshme të vitit 2026.
Si përgjigje, qeveria ka intensifikuar sulmet ndaj kundërshtarëve. Fidesz ka propozuar një sërë ligjesh që kërcënojnë politikanët opozitarë, median e pavarur, OJQ-të dhe bizneset private me shtypje në stilin rus. Marshi i Krenarisë LGBTQ+ në Budapest u ndalua me arsyetimin e "mbrojtjes së fëmijëve". Paralelisht, qeveria ka filluar të rishkruajë ligjet zgjedhore dhe të kanalizojë burimet shtetërore drejt votuesve potencialë të Fidesz-it.
Reagimi i BE-së: Presioni ndërkombëtar dhe mekanizmat e sundimit të ligjit
I alarmuar nga autoritarizmi në rritje i Orbán-it, 20 shtete anëtare të BE-së kanë lëshuar një deklaratë të përbashkët duke e nxitur atë të tërheqë masat e reja. Ata i bënë thirrje Komisionit Evropian të përdorë të gjitha mekanizmat e sundimit të ligjit nëse ligjet mbeten në fuqi. Sjellja e Orbán-it nuk është më vetëm një çështje e brendshme; qasja e tij konfrontuese dhe transaksionale po paralizon gjithnjë e më shumë vendimmarrjen e BE-së – një luks që kontinenti nuk mund ta përballojë mes sfidave në rritje nga Rusia, Kina dhe administrata e dytë e Trump-it.
Procesi i Nenit 7 – një mekanizëm i rrallë i BE-së që mund t'i heqë një shteti anëtar të drejtat e votimit për shkelje të vlerave themelore – u aktivizua nga Parlamenti Evropian në vitin 2018 për shkak të shqetësimeve mbi pavarësinë gjyqësore dhe lirinë e medias në Hungari. Ndërsa Këshilli Evropian e ka diskutuar çështjen tetë herë, ende nuk ka ndërmarrë një votim për sanksione. Kjo mund të ndryshojë së shpejti ndërsa tensionet vazhdojnë të rriten.
Aleanca "Patriotët për Evropën": Një bllok për të sfiduar Brukselin
Për të forcuar pozicionin e tij, Orbán ka krijuar aleancën "Patriotët për Evropën", një grupim në Parlamentin Evropian që përfshin parti të ekstremit të djathtë nga vende si Franca, Italia, Austria, Portugalia, Holanda, Danimarka, Belgjika, Spanja, Letonia dhe Greqia. Kjo aleancë synon të krijojë një kundërpeshë ndaj masave të BE-së dhe të mbrojë interesat e qeverive të tyre përkatëse.
Megjithatë, disa vende, si Italia nën udhëheqjen e Giorgia Melonit, kanë zgjedhur të distancohen nga Orbán, duke treguar kufizimet e ndikimit të tij në nivel evropian./ Përgatiti: Pamfleti
Lini një Përgjigje