FLASH
Shkruar nga Dragan Sormaz
I vetmi vend në Evropë pa asnjë aleat...
Fillimi i trazuar i vitit 2026 ka zbuluar, në ekstrem, shkallën e kolapsit dhe rrugën pa krye strategjike në të cilën Serbia e gjen veten nën kontrollin e regjimit të Vuçiçit. Arrestimi i Nicolás Maduro dhe vënia në përdorim operativ të qasjes së re dhe të fuqishme të Trump për t'u përballur me boshtin global të së keqes të përbërë nga autokratë të korruptuar dhe krerë të karteleve të drogës të sponsorizuara nga shteti, ka shkaktuar një nivel të paparë nervozizmi tek vetë Vuçiç dhe qentë e tij besnikë të sulmit. Kështu, Trump, i cili pas fitores së tij zgjedhore u përshëndet prej tyre si "serb", pothuajse brenda natës u bë një bandit, pirat dhe shkatërrues global i së drejtës ndërkombëtare.
Ajo që është më hipokrite në zinë mbarë-regjimore për fatin e partnerit strategjik venezuelian të Vuçiçit është fakti se ata nuk thanë asnjë fjalë të vetme për shkeljet pakrahasueshëm më serioze të së drejtës ndërkombëtare dhe krimet masive të kryera në vitet e fundit nga regjimi i Putinit përmes agresionit të tij brutal kundër Ukrainës. Nga ky rast është e qartë se radikalët e Vuçiçit ëndërruan kolektivisht për ushtrinë ruse në Danub, rënien e NATO-s dhe shpërbërjen e partneritetit të Atlantikut të Veriut të vendeve demokratike dhe të civilizuara. Në vend të kësaj, Trump demonstroi qartë vendosmërinë e tij për t'u përballur me boshtin e së keqes në mbarë botën, duke shkatërruar ëndrrën e ish-mbështetësve të tij të zjarrtë në Serbi.
Megjithatë, ajo që është më shqetësuese në rastin e Serbisë është se, pas rënies së vizionit të rendit botëror në të cilin ai investoi të gjithë kapitalin e tij politik, vetë Aleksandar Vuçiç e ka humbur plotësisht busullën, së bashku me pak racionalitet politik dhe mendor që zotëronte dikur. Dhe kjo është ajo që rrezikon seriozisht fatin dhe të ardhmen e të gjithë vendit. Pse ndodh kjo? Pse Serbia ishte i vetmi vend evropian i pranishëm në inaugurimin e Maduros, i cili nuk njihet si president i Venezuelës nga shtetet demokratike? Ana Brnabiç, e cila mori pjesë, bëri një përpjekje - me atë histori të çuditshme për një ushtar venezuelian që përshëndeti Vuçiçin duke i rrahur gjoksin (jo)heroik - për të theksuar dashurinë e madhe midis Maduros dhe Serbisë.
Meqenëse në politikë dhe në marrëdhëniet ndërkombëtare gjithçka ka të bëjë me interesat, le të pyesim: çfarë interesi mund të lidhë Maduron dhe Vuçiçin, nëse e dimë se nuk është nafta?! Serbia nuk blen naftë nga Venezuela! Duke pasur parasysh se mezi ndodh një arrestim i vetëm i kriminelëve që trafikojnë kokainë nga Amerika e Jugut në Evropë pa qenë dikush nga Serbia midis të arrestuarve, ndoshta DEA amerikane e di përgjigjen e kësaj pyetjeje?! Koha do ta zbulojë të vërtetën.
Në fjalimin e tij drejt fundit të vitit të kaluar, Vuçiç njoftoi shpenzimin e miliarda të reja për riarmatim ushtarak (që përfshin edhe një të dhjetë korruptive për regjimin e tij), duke përfaqësuar një përdorim krejtësisht joefikas të fondeve. Për shkak të këmbënguljes në konceptin e vjetëruar të neutralitetit ushtarak, Serbia sot është i vetmi vend në Evropë pa asnjë aleat! Dhe është e qartë për të gjithë se një shtet i tillë dhe ushtria e tij nuk kanë asnjë forcë të vërtetë, as ndonjë kapacitet të vërtetë për të mbrojtur interesat kombëtare që u janë besuar atyre.
Ajo që ishte gjithashtu treguese në fjalimin e Vuçiçit ishte se ai nuk e përmendi BE-në as edhe një herë, as premtimin e tij se deri në fund të vitit 2026 do të përfundonte gjithçka të nevojshme për anëtarësimin e Serbisë në Bashkim. Ky është një sinjal i qartë se Vuçiç, në emër të Serbisë, ka zgjedhur vetëizolimin dhe ndërprerjen e përmbushjes së mëtejshme të kushteve për anëtarësim në BE. Për qytetarët e Serbisë, kjo do të thotë edhe më pak demokraci, më pak media të lira dhe një garë të drejtë demokratike, dhe më shumë varfëri, duke mbetur prapa botës së zhvilluar demokratike, dhe propagandë toksike ruse që synon ta kthejë Serbinë në një Venezuelë evropiane.
Vuçiç gjithashtu nuk përmendi se rritja ekonomike e Serbisë në vitin 2025 ishte mezi 2 përqind në vend të 4-4.5 përqind të parashikuar. Që Serbia të arrijë nivelin e zhvillimit të një vendi si Sllovakia, do të duhej të arrinte një rritje vjetore prej të paktën 7 përqind gjatë 20 viteve të ardhshme, dhe kjo pa inflacion, i cili sot e vendos Serbinë midis pesë vendeve më të këqija në Evropë për sa i përket fuqisë blerëse të qytetarëve, dhe duke supozuar se Sllovakia nuk do ta rriste rritjen e saj ekonomike gjatë atyre 20 viteve!
Prandaj, pa tregun evropian, pa fondet evropiane dhe pa investimet evropiane, Serbia do të bëjë regres, pa asnjë shans për të arritur zhvillimin ekonomik për të cilin flet Vuçiç. Megjithatë, për shumicën e njerëzve në Serbi është bërë e qartë se Vuçiç ose po gënjen ose po flet për gjëra për të cilat nuk di asgjë.
Mungesa e një vizioni strategjik për zhvillimin e vendit dhe ekzistenca e besimit të verbër në iluzione radikale nga vitet 1990 dëshmohen më tej nga njoftimet e reja për ndërtimin e një tubacioni nafte në Hungari për të vazhduar furnizimin me naftë ruse, edhe pse institucionet e BE-së kanë marrë një vendim të prerë që deri në fund të vitit 2027 shtetet anëtare do të ndalojnë plotësisht blerjen e naftës dhe gazit nga Rusia. Kjo tregohet edhe nga fakti se importet e gazit rus në BE në vitin 2025 ranë deri në 44 përqind, duke arritur një nivel më të ulët se importet e gazit nga Bashkimi Sovjetik gjatë Luftës së Ftohtë.
Çmimet e gazit në tregun evropian në dhjetor 2025 ishin rreth 10 përqind më të ulëta se sa ishin në dhjetor 2011. Blerja e gazit rus në Serbi nuk është transparente dhe ne nuk e dimë çmimin e vërtetë, por jam i sigurt se nuk është më i ulët se kur BE blen në tregun e hapur dhe të lirë.
Serbia nën regjimin e Aleksandar Vuçiç përfaqëson një vend pa asnjë perspektivë apo shans të vërtetë për të kapur ritmin me fqinjët e saj evropianë dhe të NATO-s. Kjo reflektohet jo vetëm në standardin e jetesës së popullsisë, por edhe në prapambetjen teknologjike dhe mungesën e kapacitetit të shtetit për t'u përballur me sfidat moderne të sigurisë. Një Serbi e tillë mund të vuajë vetëm të njëjtin fat që përjetoi në vitet 1990, të cilin e shpërdoroi në luftëra të humbura dhe vendime strategjike të gabuara.
Vetëm demokratizimi i plotë, refuzimi i lidhjeve toksike me Rusinë dhe Kinën, dhe anëtarësimi në BE dhe NATO mund ta shndërrojnë Serbinë në një shoqëri të shëndetshme dhe normale evropiane. Çdo gjë tjetër përbëhet nga iluzione që do t'i paguajmë shtrenjtë në të ardhmen e afërt që na pret./Përshtati "Pamfleti" nga "The Geopost"
Lini një Përgjigje