FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Luftimet e ripërtërira përfshijnë një bllokadë detare amerikane ndaj anijeve iraniane dhe nisjen e një sërë sulmesh nga Teherani kundër aleatëve të SHBA-së...
Ndërsa lufta mes SHBA-së dhe Iranit rifillon, ka pak shenja se diplomacia mund ta ndalojë atë. Përpjekjet e ndërmjetësve arabë, pakistanezë dhe të tjerë për të ringjallur negociatat ose për të rivendosur një armëpushim nuk kanë dhënë asnjë shenjë publike përparimi. Sipas dy analistëve dhe një personi të njohur me situatën, ndjesia e përgjithshme në Lindjen e Mesme dhe më gjerë është se luftimet do të vazhdojnë, të paktën për momentin.
Shtëpia e Bardhë nuk është plotësisht e sigurt se si do të zhvillohet situata, tha një ish-zyrtar amerikan, i cili është në kontakt me stafin e administratës Trump. Ai, ashtu si të tjerët e cituar në këtë artikull, foli në kushte anonimiteti për shkak të ndjeshmërisë së bisedave.
“Kjo mund të zgjasë për njëfarë kohe. Nuk ka besim mes Iranit dhe SHBA-së, dhe kjo është, në njëfarë mënyre, baza e çdo përpjekjeje diplomatike”, tha zyrtari.
Luftimet e ripërtërira përfshijnë një bllokadë detare amerikane ndaj anijeve iraniane dhe nisjen e një sërë sulmesh nga Teherani kundër aleatëve të SHBA-së. Presidenti Donald Trump e ka bërë të qartë se Teherani duhet të heqë dorë nga kontrolli mbi korridoret jetësore të transportit detar të energjisë në Ngushticën e Hormuzit.
Por Irani i ka përballuar edhe më parë sulme të ngjashme dhe, pavarësisht tyre, ka ruajtur aftësinë për të kërcënuar transportin detar të naftës me dronë dhe raketa. Nuk është ende e qartë se si kjo fushatë e fundit do ta eliminojë këtë kërcënim.
“Mendoj se presidenti do të përpiqet të shkatërrojë aftësitë e Iranit që kërcënojnë ngushticën. Mendoj se do të duhet të ndjekim të ashtuquajturën strategji të ‘kositjes së barit’, ku SHBA-ja dhe Izraeli do t’u përgjigjen ushtarakisht provokimeve dhe më pas, ndoshta, do të duhet të presim derisa populli iranian ta rimarrë vendin e tij”, tha Fred Fleitz, ish-shef i stafit të Këshillit të Sigurisë Kombëtare gjatë presidencës së Trump dhe nënkryetar për Sigurinë Amerikane në Institutin America First Policy.
Trump ofroi një lloj lëshimi të martën, kur u tërhoq nga plani për të vendosur një tarifë prej 20 për qind ndaj vendeve që transportonin mallra përmes ngushticës. Në vend të kësaj, ai tha se Marina amerikane do të ndihmonte anijet të kalonin nëpër rrugën ujore në këmbim të marrëveshjeve për investime me Shtetet e Bashkuara.
“Irani bëri një marrëveshje dhe e shkeli atë. Ndërsa preferenca e Presidentit Trump është gjithmonë paqja dhe diplomacia, çdo marrëveshje bazohet te zbatimi i saj, dhe veprimet e Iranit përbëjnë dështim në përmbushjen e angazhimeve të marra”, tha zëdhënësja e Shtëpisë së Bardhë, Olivia Wales.
Ky ndryshim i fundit i qëndrimit është karakteristikë e procesit të vendimmarrjes së presidentit dhe e mënyrës së tij të qeverisjes, e cila ndryshon nga minuta në minutë. Megjithatë, aleatët e Shtëpisë së Bardhë e konsiderojnë përgjigjen amerikane të domosdoshme.
“Trump duhet të përgjigjet kur iranianët e thyejnë besimin dhe mendoj se kjo është pikërisht ajo që ai po bën. Nuk mund të rikthehemi në një ekuilibër nëse amerikanët nuk tregojnë gatishmërinë për ta përshkallëzuar situatën kur është e nevojshme. ... Mendoj se kjo është më shumë një përgjigje taktike ndaj sjelljes së tyre”, tha Alex Gray, ish-shef i stafit të Këshillit të Sigurisë Kombëtare gjatë mandatit të parë të Trump.
Pak para se bllokada të hynte në fuqi të martën, Irani nisi një valë të re sulmesh me raketa dhe dronë kundër Bahreinit, Jordanisë dhe Kuvajtit, vende që strehojnë baza ushtarake amerikane. Sulmet iraniane erdhën më pak se një ditë pas një sulmi ndëshkues pesëorësh ajror të SHBA-së ndaj objektivave iraniane. Vetëm ushtria kuvajtiane njoftoi se rrëzoi 33 dronë, një raketë lundruese dhe një raketë balistike. Ndërkohë, ushtria amerikane vazhdon të mbajë një prani të konsiderueshme në Lindjen e Mesme, një tjetër tregues i vazhdimit të armiqësive.
SHBA-ja ka dy aeroplanmbajtëse në rajon, si pjesë e një force prej rreth 20 anijesh luftarake dhe një kontingjenti prej 2,500 marinsash në det. Shumica e anijeve janë të pajisura me raketa me rreze të gjatë veprimi, ndërsa avionët luftarakë dhe sistemet raketore me rreze të gjatë mbeten të vendosura në vendet aleate përgjatë Gjirit Persik. Në total, rreth 50,000 trupa amerikane janë të vendosura në Lindjen e Mesme që nga fillimi i luftës në fund të shkurtit, me sulmet ajrore amerikane dhe izraelite kundër qeverisë iraniane dhe objektivave ushtarake.
“Arsenali mbetet në vend. Ne jemi atje dhe po ndërrojmë personelin, por nuk do të largohemi”, tha një zyrtar amerikan.
Komanda Qendrore e SHBA-së tha në një deklaratë se, të martën në mbrëmje sipas orës lokale, forcat amerikane nisën një valë të re sulmesh kundër Iranit për të vazhduar dobësimin e kapaciteteve iraniane që përdoren për të sulmuar anijet tregtare në Ngushticën e Hormuzit. Sulmet u kryen ndërsa forcat amerikane po përgatiteshin të rifillonin bllokadën detare ndaj porteve dhe zonave bregdetare iraniane.
Windward Intelligence, një kompani private që monitoron transportin detar në Ngushticën e Hormuzit, tha të martën se po gjurmonte 23 anije që mund të konsideroheshin shkelëse të bllokadës. Dhjetë prej tyre transportonin mallra me një vlerë të përafërt prej 432.3 milionë dollarësh.
Prej disa muajsh, Ngushtica e Hormuzit mbetet në pritje të një marrëveshjeje përfundimtare dhe të zbatueshme që do të lejonte rifillimin normal të transportit detar. Edhe pse SHBA-ja dhe Irani ranë dakord vetëm një muaj më parë për një memorandum mirëkuptimi me synimin për t'i dhënë fund luftimeve, të dyja palët më pas kanë akuzuar njëra-tjetrën për shkelje të marrëveshjes në disa fronte.
Irani, për shembull, e interpretoi marrëveshjen si njohje të kontrollit të tij mbi ngushticën, përmes së cilës kalon një pjesë jetike e tregtisë globale të naftës, plehrave kimike dhe mallrave të tjera strategjike. Megjithatë, SHBA-ja është përpjekur të ndihmojë anijet të kalojnë përmes kësaj rruge detare në mënyra që Irani i konsideron shkelje të marrëveshjes. Nga ana tjetër, SHBA-ja argumenton se sulmet iraniane ndaj anijeve tregtare që përpiqeshin të kalonin ngushticën e minuan armëpushimin.
Ndërsa ndodhej në Ankara të Turqisë, ku mori pjesë në samitin e NATO-s këtë muaj, Trump deklaroi se armëpushimi kishte marrë fund.
“Për mua, mendoj se ka marrë fund”, tha ai me të mbërritur në samit, vetëm disa orë pasi forcat amerikane goditën bazat ushtarake iraniane në kundërpërgjigje ndaj sulmeve iraniane kundër anijeve tregtare./Përshtati "Pamfleti" nga "Politico"
Lini një Përgjigje