
Familja Mbretërore mori 86.3 milionë paund nga qeveria vitin e kaluar - dhe ata janë në pritje të një rritjeje prej 50%...
Ndërsa drama rreth përpjekjeve të Partisë Laburiste për shkurtime të ndihmës sociale vazhdon të tronditë Pallatin e Westminsterit, një tjetër pallat më poshtë po shkon shumë më mirë.
Familja mbretërore mori 86.3 milionë paund fonde qeveritare në vitin financiar 2024/25, sipas deklaratës vjetore të llogarive të publikuar nga Familja Mbretërore. Dhe kjo shumë do të rritet në 132 milionë paund vitin e ardhshëm pas një rritjeje të madhe të fitimeve nga Pasuria e Kurorës.
Shuma vjetore e paguar nga qeveria familjes mbretërore, e njohur si Granti Sovran, është me ligj identike me tre vitet e mëparshme financiare dhe ka qenë prej kohësh një burim polemikash, me grupet republikane që kërkojnë shfuqizimin e saj.
Si financohet familja mbretërore?
Tre burimet kryesore të të ardhurave janë Granti Sovran, pronat e Dukatit të Lancasterit dhe Dukatit të Kornuoll-it, si dhe prona dhe investimet personale.
Granti Sovran është një përqindje e fitimeve të realizuara nga Pasuria e Kurorës, një portofol i gjerë toke (i ndarë nga prona personale e monarkut) me vlerë 15 miliardë paund. Që nga viti 1760, monarku i ka dhënë Thesarit fitimet nga Pasuria e Kurorës në këmbim të një granti vjetor, i njohur si Granti Sovran, nga qeveria ose taksapaguesi.
Pasuria e Kurorës është në pronësi të monarkut si pjesë e "pasurisë" së tij ose të saj publike, pra për shkak të të qenit Mbret ose Mbretëreshë. Ajo përfshin Rrugën Regent në Londër, gati 300,000 akra tokë dhe pyje, më shumë se gjysmën e tokës bregdetare në Angli, Uells dhe Irlandën e Veriut dhe pothuajse të gjithë shtratin e saj të detit brenda 12 miljeve nga bregdeti. Atje, ajo grumbullon fitime të mëdha nga parqet eolike në det të hapur.
Vitin e kaluar, Crown Estate pati 1.1 miliardë paund fitim, falë një "bumi" të madh në sektorin e energjisë së erës në det të hapur", shkruan The Guardian. Kjo është më shumë se dyfishi i nivelit të tyre dy vjet më parë, prej 442.6 milionë paundësh. Monarkia merr 12% të fitimeve të Crown Estate, kështu që Charles do të fitojë një të ardhur zyrtare vjetore prej 132 milionë paundësh vitin e ardhshëm.
Si përbëhet Granti Sovran?
Granti Sovran paguan për mirëmbajtjen e pallateve dhe detyrat zyrtare të familjes mbretërore. Ai përbëhet nga një "grant kryesor" prej 51.8 milionë paund, raporton CNN , i cili "funksionon si një llogari shpenzimesh për monarkun dhe përfaqësuesit e tyre, duke mbuluar kostot e detyrave të tyre publike, duke përfshirë udhëtimet, stafin dhe mirëmbajtjen e pronave historike". Pjesa tjetër është një fond prej 34.5 milionë paund për rinovimin e vazhdueshëm të Pallatit Buckingham .
Megjithatë, nuk paguhet për sigurinë, e cila "gjithashtu ka një kosto të lartë duke pasur parasysh angazhimet e shumta publike të familjes mbretërore".
Sa i kushton taksapaguesit të Mbretërisë së Bashkuar?
Granti Sovran kushton rreth 1.29 paund për çdo qytetar të Mbretërisë së Bashkuar, tha Familja Mbretërore, por taksapaguesi mbulon shumë fatura të tjera. Shpenzimet e sigurisë, të cilat paguhen nga qeveria, nuk bëhen të ditura. Supozimet variojnë nga disa milionë deri në 100 milionë paund në vit. Ekziston edhe kostoja e policimit të ngjarjeve mbretërore.
Kurorëzimi i Mbretit Charles , për shembull, u kushtoi taksapaguesve 72 milionë paund, zbuloi qeveria nëntorin e kaluar. Ka edhe kosto indirekte, siç është përjashtimi i familjes mbretërore nga taksa e trashëgimisë .
Granti do të jetë 132 milionë paund në vitin 2025/26, një rritje prej 53% falë asaj rritjeje masive të fitimeve nga Crown Estate.
Cilat janë kritikat ndaj Grantit Sovran?
"Sistemi i granteve është i çmendur", tha Graham Smith, një aktivist për grupin anti-monarki Republic, në një deklaratë këtë vit. "Pallati ka ricikluar justifikimin e nevojës për para për rinovimin e Pallatit të Buckinghamit, një justifikim i përdorur për të dyfishuar grantin 10 vjet më parë."
Anti-monarkistët argumentojnë gjithashtu se "në debatet rreth shpenzimeve publike dhe financave të shtrënguara, atëherë duhet të njihet pamja e plotë e financimit mbretëror", tha BBC .
Republic ka analizuar "koston e vërtetë" të familjes mbretërore për publikun dhe pohoi se tani i kalon 500 milionë paund në vit.
"Është koha që gjysmë miliardi paund të përdoren mirë, që të ketë kontabilitet të duhur për koston e monarkisë dhe që kjo kosto të ulet në vetëm disa milionë paund", tha Smith.
Cili është kundërargumenti?
BBC tha se ka "përfitime ekonomike më të vështira për t'u matur nga familja mbretërore", siç është "rritja e turizmit dhe mbështetja e tregtisë së jashtme". Një sondazh i YouGov në vitin 2023 zbuloi se 55% e britanikëve e shihnin monarkinë si një vlerë të mirë për paratë; 30% e shihnin atë si vlerë të dobët.
"Fuqia e butë është e vështirë të matet, por besoj se vlera e saj tani kuptohet plotësisht brenda dhe jashtë vendit", tha James Chalmers, Kujdestari i Portofolit Privat të Mbretit dhe arkëtari i Mbretit, në një deklaratë që shoqëronte raportin këtë javë.
Anëtarët e familjes mbretërore ndërmorën më shumë se "1900 angazhime publike në Mbretërinë e Bashkuar dhe jashtë saj", thuhet në raportin e fundit të Granteve Sovrane .
Michael Stevens, ish-rojtari i portofolit privat të Mbretit, tha vitin e kaluar se priste një ulje të madhësisë së Grantit Sovran si pjesë e rishikimit në vitet 2026/27. /Përshtati Pamfleti nga Theweek/
Lini një Përgjigje