Zyrtarët kinezë kanë ushtruar presion mbi “këshillat ligjore” ndaj vendeve evropiane, duke thënë se ligjet e tyre kufitare kërkojnë që ata të ndalojnë hyrjen e politikanëve tajvanezë.
Zyrtarët bënë demarshe në ambasadat evropiane në Pekin, ose nëpërmjet ambasadave lokale direkt në qeveritë evropiane në kryeqytetet e tyre, duke i paralajmëruar vendet evropiane të mos “shkelin vijat e kuqe të Kinës”, sipas diplomatëve dhe ministrive evropiane që folën me Guardian.
Mënyra e qasjeve ndryshonte, disa me anë të notës verbale me shkrim (një komunikim diplomatik gjysmëformal) dhe të tjerat personalisht. Ato ndodhën në nëntor dhe dhjetor dhe ishin të paktën pjesërisht në përgjigje të udhëtimeve të fundit evropiane nga zyrtarë tajvanezë, përfshirë zv/presidentin dhe ministrin e jashtëm aktual, dhe një ish-president.
Pekini tha se “respekton sovranitetin e palës evropiane në futjen dhe zbatimin e politikës së vizave”, por një “boshllëk institucional” kishte lejuar vizita të shpeshta nga politikanët e Tajvanit, sipas një note verbale të parë nga Guardian.
Kinezët përmendën ligje dhe rregullore të shumta të BE-së, përfshirë një të njohur si Kodi i Kufijve të Shengenit, i cili thotë se një kusht për hyrjen e shtetasve jo-BE është që ata “të mos konsiderohen si kërcënim për marrëdhëniet ndërkombëtare të asnjërit prej shteteve anëtare”.
Sipas gazetës Guardian, sugjerimi i zyrtarëve ishte se lejimi i zyrtarëve tajvanezë për të hyrë në një vend evropian do të kërcënonte marrëdhëniet ndërkombëtare të atij vendi me Kinën.
Në disa raste, ata iu referuan edhe konventës së Vjenës mbi marrëdhëniet diplomatike, ose sugjeruan që vendet evropiane të ndiqnin shembullin e OKB-së dhe t'u ndalonin të gjithë tajvanezëve hyrjen në ndërtesat qeveritare, u tha gazetës Guardian.
“Zbatimi dhe interpretimi i kësaj rregulloreje nga Pekini është i guximshëm”, tha Zsuzsa Anna Ferenczy, profesoreshë asistente në Universitetin Kombëtar Dong Hwa të Tajvanit.
Ministria e jashtme e Kinës nuk iu përgjigj pyetjeve. Por nota verbale thoshte se vendet evropiane duhet të refuzojnë çdo “të ashtuquajtur pasaportë diplomatike” të lëshuar nga Tajvani dhe “të ndalojnë personelin tajvanez të hyjë në Evropë për të kërkuar kontakte dhe shkëmbime zyrtare dhe për të shkelur vijën e kuqe të Kinës”.
“Kina shpreson që institucionet e BE-së dhe vendet evropiane, nga interesat më të gjera të marrëdhënieve Kinë-BE dhe marrëdhënieve dypalëshe, do të marrin vendimin politik për të refuzuar hyrjen e të ashtuquajturit president ose zëvendëspresident të Tajvanit (përfshirë ish-presidentët)”, tha ajo, duke renditur edhe zyrtarë të tjerë.
Në shënim përmendeshin vizitat e zyrtarëve në Belgjikë, Republikën Çeke, Poloni, Holandë, Itali, Austri, Gjermani, Lituani, Danimarkë, Estoni dhe Irlandë, duke thënë se ato “dëmtojnë seriozisht marrëdhëniet Kinë-BE”.
“Pala evropiane madje e lejoi Hsiao Bi-khim të fliste në ndërtesën e Parlamentit Evropian dhe të promovonte pretendimet separatiste të ‘pavarësisë së Tajvanit’”, tha ajo, duke iu referuar një fjalimi të mbajtur nga Hsiao në samitin vjetor të Aleancës Ndërparlamentare për Kinën (IPAC) në Bruksel.
Ministritë e jashtme të Norvegjisë dhe Finlandës konfirmuan se ishin ndër vendet që morën këshilla. Ato thanë se rregulloret e vizave me Tajvanin përcaktoheshin nga organet përkatëse të Shengenit.
Një zëdhënës i Ministrisë së Jashtme të Mbretërisë së Bashkuar tha se “leja për të hyrë në Mbretërinë e Bashkuar përcaktohet vetëm nga ligjet dhe rregullat tona të imigracionit, të cilat zbatohen njësoj për ata që udhëtojnë nga Tajvani.”
Ministria e Jashtme e Tajvanit tha se vizitat e zyrtarëve në Evropë ishin "krejtësisht të palidhura me Kinën dhe Kina nuk ka të drejtë të ndërhyjë".
“Përkundrazi, përdorimi i masave të ndryshme shtrënguese nga Kina kundër vendeve të tjera dhe kërcënimet e saj me forcë kundër Tajvanit, të cilat dëmtojnë paqen dhe stabilitetin global dhe Indo-Paqësor dhe kërcënojnë interesat e drejtpërdrejta të BE-së, është forca e vërtetë që dëmton marrëdhëniet ndërkombëtare evropiane”, tha zëdhënësi për Guardian.
BE-ja nuk mban qëndrim mbi statusin e Tajvanit dhe, ndërsa ka marrëdhënie formale me Pekinin, ajo gjithashtu mban marrëdhënie "të forta" jozyrtare me Taipein përmes diplomacisë parlamentare dhe tregtisë. Disa vende evropiane dhe BE-ja kanë zyra tregtare që veprojnë si ambasada jozyrtare në Taipei.
Megjithatë, vitet e fundit, blloku është vënë nën presion në rritje nga Pekini, i cili e pretendon Tajvanin si provincë të Kinës dhe synon ta aneksojë atë - me forcë nëse është e nevojshme. Ndër strategjitë e tij për të detyruar Tajvanin të pranojë bashkimin pa konflikt, Pekini ushtron presion të fortë diplomatik mbi bashkësinë ndërkombëtare për ta izoluar Taipein nga angazhimi shumëpalësh.
Claus Soong, një analist në Merics i specializuar në strategjinë globale të Kinës, tha se masa e pazakontë përputhet me strategjinë afatgjatë të Pekinit për të përdorur të gjitha mjetet e mundshme për të penguar bashkëpunimin më të ngushtë me Tajvanin.
“Pekini po përpiqet me të gjitha forcat të thotë se duhet të mendoheni pak përpara se të lejoni zyrtarët tajvanezë të hyjnë. Nuk do të thoja se është një kërcënim, është më shumë një kujtesë, megjithëse jo domosdoshmërisht e butë.”
Lini një Përgjigje