FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Iniciativa Globale kundër Krimit të Organizuar Transnacional i ka kushtuar një artikull Dubait, teksa merr si shembull kriminelët shqiptarë të strehuar atje. Shqipëria kërkoi sot zyrtarisht ekstradimin e Durim Bamit, por ka shumë pikëpyetje se sa do të realizohet kjo. Sipas artikullit, Dubai është kthyer në qendër strehimi jo vetëm për kriminelët shqiptarë, por edhe nga shumë shtete të tjera.
Më 18 maj 2024, Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimi të Organizuar e Shqipërisë kreu një operacion të madh kundër shtatë grupeve kriminale aktive në vend.
Operacioni, i mbështetur nga Europol, u bazua në informacionin e marrë nga aplikacioni Sky ECC. Urdhër-arrestet janë lëshuar për 50 të dyshuar, por vetëm 20 janë ndaluar. Raportet e mediave treguan se disa nga objektivat kryesore të operacionit kishin ikur në Emiratet e Bashkuara Arabe për t'iu shmangur arrestimit.
Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Dubai në veçanti, kanë qenë prej kohësh një strehë për kriminelët nga Ballkani Perëndimor. Përpara operacionit të majit, rreth 25 shtetas shqiptarë të kërkuar nga sistemi i drejtësisë shqiptare, dihej se banonin në Emiratet e Bashkuara Arabe, sipas një oficeri të lartë të policisë shqiptare. Një numër edhe më i madh shqiptarësh, që besohet se janë të përfshirë në aktivitete kriminale, por të pa kërkuar ende nga autoritetet, raportohet se ndodhen në Dubai për të shmangur ekstradimin nëse lëshohen urdhër-arrestet.
Por Emiratet e Bashkuara Arabe nuk janë vetëm destinacion për kriminelët shqiptarë. Për vite me radhë, Dubai ka shërbyer si një strehë për disa nga kriminelët më të kërkuar në botë dhe individët e korruptuar, duke i lejuar ata jo vetëm t'i shmangen drejtësisë, por edhe të pastrojnë të ardhurat e tyre të paligjshme. Sipas Indeksit të Krimit të Organizuar 2023, Emiratet e Bashkuara Arabe janë shfaqur si një qendër e rëndësishme globale për krimet financiare dhe pastrimin e parave, me një indeks 9.5 nga 10 për krimet financiare- më i larti në botë. Me zbërthimin e platformave të koduara si Sky ECC dhe EncroChat, shumë prej tyre kanë kërkuar mbrojtjen alternative të ofruar nga Emiratet e Bashkuara Arabe.
Pavarësisht nga karakteret e errëta që tërheq, Emiratet e Bashkuara Arabe kanë një politikë zero tolerance ndaj përdorimit të paligjshëm të drogës, pasi trafiku i drogës konsiderohet një krim i rëndë. Mbajtja e armëve dhe dhuna publike gjithashtu penalizohen rëndë. Rrjedhimisht, kriminelët ndërkombëtarë dhe shkelësit e ligjit që besohet se ndodhen në Emiratet e Bashkuara Arabe, përgjithësisht përmbahen nga përfshirja në këto lloj aktivitetesh aty. “Vetëm në Dubai, krerët e dy bandave rivale e gjejnë veten duke darkuar në të njëjtin restorant, por asnjëri nuk guxon të ngrejë gishtin kundër tjetrit”, tha një gazetar shqiptar për Iniciativën Globale kundër Krimit të Organizuar Transnacional.
Për shkak të numrit të lartë të shtetasve të tyre që ikin në Emiratet e Bashkuara Arabe, shumë vende kanë kërkuar marrëveshje ekstradimi me vendin e Gjirit për të ndjekur penalisht kriminelët në vendet e tyre. Për shembull, në fund të prillit, ministri i Brendshëm i Shqipërisë bëri një vizitë zyrtare në Dubai për të kërkuar marrëveshje për ekstradimin, ndihmën e ndërsjellë juridike dhe transferimin e personave të dënuar.
Megjithatë, siç tregojnë shembujt e mëposhtëm, nënshkrimi dhe miratimi i traktateve të ekstradimit me Emiratet e Bashkuara Arabe nuk siguron domosdoshmërisht që ekstradimet do të ndodhin. Ka arsye të ndryshme pse vendet luftojnë për të arritur rezultate, por shumica e ekspertëve besojnë se dinamika e brendshme e fuqisë së Emirateve të Bashkuara Arabe dhe, mbi të gjitha, vullneti politik janë faktorët më të spikatur.
Në korrik 2023, Holanda miratoi dy traktate që lehtësojnë ekstradimin dhe ndihmën e ndërsjellë juridike me Emiratet e Bashkuara Arabe. Një nga objektivat kryesore të ekstradimit ishte mbreti boshnjako-holandez i drogës Edin Gaçanin. Megjithatë, pavarësisht se u arrestua në Dubai në vitin 2022 dhe u dënua në mungesë me shtatë vjet burg nga një gjykatë e Roterdamit, ekstradimi nuk u bë. Në janar 2024, Gaçanin u lirua me kusht nga Dubai dhe vendndodhja e tij nuk dihet. I njëjti skenar ka ndodhur edhe me djalin e kriminelit të dënuar Ridouan Taghi. Në shtator 2023, Faissal Taghi u arrestua në Dubai me një urdhër-arresti ndërkombëtar për trafik droge, por ekstradimi i tij nuk u realizua.
Një shembull tjetër është Afrika e Jugut, e cila ka një traktat ekstradimi me Emiratet e Bashkuara Arabe, të ratifikuar në qershor 2021. Megjithatë, kur Atul dhe Rajesh Gupta – të implikuar në një skemë vjedhje shtetërore gjatë administratës së Jacob Zuma – u arrestuan në qershor 2022 në Emiratet e Bashkuara Arabe me një urdhër arresti nga INTERPOL, procesi i ekstradimit të tyre u lëkund.
Agjencitë evropiane të zbatimit të ligjit po eksplorojnë mundësinë e bashkimit të forcave për të ushtruar presion mbi Emiratet e Bashkuara Arabe, për të mbështetur traktatet e tyre të ekstradimit. Ata besojnë se lobimi i përbashkët mund të jetë më efektiv se veprimi i vendeve individuale. Në këtë skenar, përpjekjet e Emirateve të Bashkuara Arabe për ta projektuar veten si një lider në luftën ndërkombëtare kundër krimit të organizuar dhe korrupsionit paraqesin një mundësi për të kthyer një fletë të re.
Që nga viti 2021, Ahmed Naser Al-Raisi, inspektor i përgjithshëm i ministrisë së brendshme të Emirateve të Bashkuara Arabe, ka qenë president i INTERPOL-it. Për më tepër, Emiratet e Bashkuara Arabe do të presin Kongresin e ardhshëm të KB-së për krimin në Abu Dhabi në prill 2026. Kongresi do të ofrojë një mundësi kyçe për shtetet që të shtyjnë për më shumë veprime mbi angazhimet e dakorduara për t'iu përgjigjur krimit të organizuar transnacional, përfshirë ekstradimin.
Megjithatë, në konferencën e fundit të organizuar nga Emiratet e Bashkuara Arabe për këto çështje – Konferenca e Shteteve Palë në Konventën e OKB-së Kundër Korrupsionit, në vitin 2019 – autoritetet e vendit i ndaluan hyrjen një reporteri serb për antikorrupsionin dhe krimin e organizuar.
Pesë vjet më vonë, Kongresi i ardhshëm i Krimit në Abu Dhabi, së bashku me rolin udhëheqës të Emirateve të Bashkuara Arabe në INTERPOL, duket se janë mundësi të arta që vendi të shihet si një partner i besueshëm në përpjekjet globale për të luftuar krimin e organizuar dhe korrupsionin. Megjithatë, duke pasur parasysh reputacionin e Dubait, si një strehë e sigurt për kriminelët ndërkombëtarë, një partner ekstradimi jo bashkëpunues dhe një qendër për flukset e paligjshme financiare globale dhe zinxhirët e paligjshëm të furnizimit mjedisor, aktorët më skeptikë mund ta shohin këtë si një formë që vendi të përmirësojë imazhin e tij publik.
Nëse motivet e tij janë vërtet transparente dhe të vërteta, Emiratet e Bashkuara Arabe mund të shndërrohen nga një vend i perceptuar si një destinacion ku kriminelët e huaj ndihen rehat, në një vend që po e merr seriozisht krimin e organizuar. Mbetet për t'u parë nëse Emiratet e Bashkuara Arabe janë vërtet të përkushtuara për të luftuar krimin, apo nëse janë strategjikisht 'larës krimi'. /Përshtati “Pamfleti” nga Iniciativa Globale kundër Krimit të Organizuar Transnacional
Lini një Përgjigje