FLASH
Shkruar nga Afrim Imaj 
He shone in his early days as a footballer, becoming one of the protagonists of Dinamo's trophies, but then a double disaster followed. He was forced to leave the sports field and submit to political persecution, only to ultimately become the victim of a mysterious murder that has remained unsolved...
Part One
Agron Dauti was the youngest son of the former Minister of the Interior, Kadri Hazbiu. He was born in Tirana, in April 1959. After graduating from the 8-year school “11 Janari” and the gymnasium “Petro Nini Luarasi”, he began his higher studies at the Institute of Physical Culture “Vojo Kushi”, which he completed in 1980. In 1970-1972 he participated in the first youth football team of Dinamo. Meanwhile, after debuting in the youth team as a right midfielder in the period 1974-1978, he became part of the formation of the first team of Dinamo. In the period 1979-1982 he played as a starter in all national and international events, where he was distinguished for his high competitive spirit and spirit of collectivity. Football specialists remember that Dautaj, played both very well as a defender and a right midfielder. In their memory, he has remained an example of a correct player and a prominent moral figure. Meanwhile, he has been one of the protagonists of Dinamo's trophies, such as those of the winner of the National Spartakiad of Albania, the Republic Cup in the years 1978-1982 and the championship title in the 1979-1980 edition. He has especially distinguished himself in the international meetings of the Dinamo team, such as the match with Ajax of Amsterdam, Karl Zais Jena of Germany, Aberdeen of Scotland, etc. In the years 1980-1982 he practiced the profession of physical education teacher at the Economic High School in Tirana. On October 18, 1982, immediately after the arrest of his father, he was interned together with other family members in Kurbnesh of Mirdita. From October 1982 to January 1989 he worked as an assistant miner with three shifts in the galleries of the copper mine. On January 28, 1989, he was murdered under mysterious circumstances in one of the mine galleries.
From the Block in Tirana, to the galleries of Kurbnesh
He excelled in his early years as a footballer, becoming one of the protagonists of Dinamo's trophies, but then a double misfortune followed him. He was forced to leave the sports field and submit to political persecution somewhere in the Kurbnesh highlands. He would later become the victim of a mysterious murder, which would remain unsolved for years...
Agron Dauti, the son of former Interior Minister Kadri Hazbiu, would experience this metamorphosis while dreaming of a beautiful youth and a simple life. The event would ultimately belong to the 1980s.
For the youth of that period, even more so for those who had chosen Dinamo as their favorite team, the surprises of his fate would be fixed in their memory, like a painful vision. The boy who never based his success in his sports career on the authority of his father, as one of the main leaders of the state, would lose everything of his name and prestige, from the blow that would be dealt to the former Minister of the Interior, as an enemy of the popular power and the Party of Labor(!). Along with the crucifixion of his father, the brilliant figure that Agron Dauti had made in the ranks of the Dinamo team would also crumble. Then the silence towards the decisions that bore the symbol of class struggle would erase from the club's biography the name of the boy who forgave his youth for the team's jersey. All this just because he was the son of Kadri Hazbiu, the former minister, who was accused of betraying Enver Hoxha. What is the unknown life of the talented former Dinamo footballer, the son of the former Minister of the Interior, who left his sports career in the middle, forced by his political biography? Through documents and interviews with family and contemporaries, with colleagues and mourners, light is shed on what the 30-year-old martyred in the underground galleries left behind. How did the son of the former minister get involved in football? Why did he choose the Dinamo club? How did he connect with the team's leaders when it was in its infancy? What was his father's role in his sports career? Did being the son of an important official in sports competition offer him chances and privileges? How much did he influence his friends with the advantages that living in the Block gave him, to keep them close and help them solve various concerns? How was his sports career cut short after the arrest of his father, a former Minister of the Interior? Life in Kurbnesh and the passion that faded, the vicissitudes and isolation from friends and relatives for eight years. How did the young man born and raised in Bllok become a miner with three shifts? How did he integrate into the life of the people of the mining town? The engagement divorced by his will in Tirana and cold days and nights in the galleries of Kurbnesh. How did he experience the beginning of democratic processes in the former Eastern Europe and the hope of returning to the bosom of his friends and acquaintances in Tirana? The day of the accident and the mystery surrounding him: Did he kill himself or was he killed? Why was his death passed in silence and what was hidden behind the official insistence on motivating it as suicide? What happened to the dilemmas and versions that people said in those days, according to which Agron had not killed himself?
The minister's son who preferred playing in the alleys...
I lindur në kushte komode, si bir i një zyrtari të lartë, Agron Dautaj do ta zgjidhte shoqërinë përtej mureve të Bllokut. Jo pse nuk i pëlqenin fëmijët e kolegëve të të atit dhe mënyra e jetesës së tyre, por temperamenti i tij kërkonte një hapësirë më të madhe. Në miqësinë me djemtë e rrugicave të Tiranës do të gjente mjedisin, ku do të fitonte shumë gjëra për ta ndërtuar jetën jo në hijen e autoritetit të të atit, por në atë që do të arrinte vet. Ky tipar i Agron Dautit, përpara se të konstatohej nga shokët dhe miqtë e tij, do të vihej re nga familjarët, të cilëve kjo shkujdesje do t’u pëlqente, po do t’u sillte njëherazi edhe andralla. “Unë dhe Goni, - rrëfen Petriti, vëllai më i madh i tij, - kemi lindur në kohën që babai ishte ministër. Po nuk kemi parë ndonjë privilegj të veçantë, madje vet babai interesohej për të mos u mësuar të përkëdhelur. Ishte në dëshirën e tij që shoqëria jonë t’i tejkalonte kornizat e Bllokut. Me këtë merak përgjonte në mënyrën e vet sjelljet tona që fëmijë dhe futej me takt kur shikonte ndonjë gjë që nuk shkonte”. Petriti shton ndërkaq se Kadri Hazbiu, ashpërsinë karakteristike që demonstronte gjatë ushtrimit të detyrës, në familje e zëvendësonte natyrshëm, me përkushtim dhe dashuri të ngrohtë. Djali i ish-ministrit e mban për model mënyrën e sjelljes në familje të të atit, ndërkohë që shumë gjëra të të vëllait i vlerëson si përthyerje të karakterit të tij në sjelljet dhe personalitetin e Agronit. “I gjallë, entuziast, ekspresiv, i afrueshëm, modest dhe këmbëngulës, veçon Petriti disa nga cilësitë e të vëllait, që mendon se i pati dhuratë nga i ati. Gjithsesi, për Petrit Hazbiun këto janë thjesht gjëra të mjedisit familjar dhe nuk mendon se kanë ndonjë vlerë për opinionin, prandaj i ka qëndruar edhe larg medias. Për të, fëmijëria e të vëllait në shoqërinë e fëmijëve të familjeve të thjeshta të Tiranës, por sidomos ndeshjet e futbollit në fushat e improvizuara midis pallateve dhe shtëpive private, ka qenë diçka mbresëlënëse dhe e bukur. Në kujtesën e tij janë fiksuar sidomos pasditet e vona, kur Agroni kthehej në shtëpi me gjunjët e gërvishtura, që shpesh i mbulonte me dorë, që mos t’ia shikonte i ati.
Futbolli dashuri e parë, Dinamo shtëpi e dytë
“Agroni u dashurua me futbollin qysh kur ishte fëmijë”, kujton Petriti, i cili mban mend edhe 12 emrat e shokëve të lagjes me të cilët luante shpesh gjatë kohës së pushimit. “Mjaft prej tyre ishin nxënës të shkollës “11 Janari”, të cilët i kishte shokë klase, po kishte edhe të tjerë që jetonin në rrugën e “Elbasanit” dhe vinin e i thërrisnin gati çdo pasdite”, shton i vëllai i ish-futbollistit të Dinamos. Interesimit se a pyeste i ati për shokët e tij, Petriti i përgjigjet, se për asnjërin nga fëmijët Kadriu nuk ka ndërhyrë në zgjidhjet e tyre. “Babai vet ishte një tifoz i zjarrtë i Dinamos, shpjegon Petriti dhe e vetmja “ndërhyrje” ishte qetësia që kërkonte kur luante ekipi i zemrës së tij. Kjo me sa duket u bë edhe pasioni ynë. Që të vegjël i ngjiteshim nga prapa kur shkonte në stadium. Pastaj u bëmë të gjithë tifozë të Dinamos. Po Agroni shkoi më tej. Ëndërroi të bëhej lojtar i saj dhe ia arriti. Kjo padyshim e gëzoi jashtë mase babanë, që ishte ndërkaq krijuesi i Dinamos qysh në vitin 1950...”
Agron Dauti do të pagëzohej futbollist i Dinamos pas një rruge të gjatë në ekipet zinxhir të saj. Qysh në vitet 1970-‘72 debuton në ekipin e para të rinjve, për të vazhduar më tej në vitet 1974-‘78 me ekipin e të rinjve. Pas një ecurie të spikatur si futbollist me talent dhe perspektivë, në vitin 1978 thirret në ekipin e parë të Dinamos dhe prej fillimit mbeti lojtar titullar në formacionin e ekipit. Për të vllanë Agroni çoi te ekipi jo thjesht talentin dhe aftësitë e fituara për vite të tëra stërvitje, por edhe shpirtin e pastër dhe korrektësinë shembullore. “Po, mori shumë gjëra nga Dinamo”, shton Petriti, duke kujtuar solidaritetin vëllazëror dhe miqësinë me mjaft nga yjet e sportit shqiptar të atyre viteve. Sidoqoftë, Dinamo për Agron Dautin u bë si një shtëpi e dytë që e deshi me zemër, deri në fundin e jetës së vet...
Dinamoviti që i ktheu krahët Bllokut për futbollin
“Në fakt shtëpia jonë nuk ka qenë brenda Bllokut, por trajtimi i familjes gjatë kohës që babai ishte ministër bëhej njësoj si për udhëheqësit e tjerë”, thotë Petriti. Sipas tij, Agroni i rritur në shoqërinë e fëmijëve të thjeshtë të Tiranës do t’u nxirrte herë pas here telashe punonjësve të sigurisë, pasi gati çdo ditë do të futej në banesë me një duzinë shokësh. Ndërkaq, sa filloi rrugën e futbollit, u bë edhe vet mysafir i vilës së ministrit.
Dhe në fakt kështu ndodhi me të. Sa u pagëzua në ekipin e Dinamos zgjodhi për strehës qytezën e klubit, ku kalonte kohën më të madhe. Kishte ëndërruar shumë për t’u bërë pjesë e këtij ansambli dhe ndjehej i lumtur mes tij. “Në shtëpi, - shton Petriti, - vinte gjithnjë e më rrallë. Po edhe kur vinte, sillte ndonjë shok me vete. Po sillte edhe mjaft përjetime nga ditë qëndrimet mes sportistëve, për të cilat fliste me pasion. Nuk harronte ndërkohë të kërkonte ndihmën tonë për ndonjë hall të shokëve të tij, siç ishin rastet e sëmundjeve, apo ato të të drejtave të studimit për ndonjërin prej tyre...”
Një jetë disi e veçantë nisi për dinamovitin, që i ktheu krahët Bllokut për ëndrrën e vet, futbollin. Emri i mirë qysh në fillimet e karrierës sportive e sfumoi tagrin e djalit të ministrit, duke i bërë jehonë Gonit, që shkëlqente në mbrojtje dhe në mesfushën e “Dinamos”. Përtej kësaj, dinamoviti Dautaj do të behej idhulli i mjaft të rinjve, krahas futbollistëve të tjerë që shkëlqyen në fundvitet ‘70. Më shumë se kaq, djali i ish-ministrit të Brendshëm do të behej i njohur në rininë kryeqytetase për sjelljen korrekte dhe figurën shembullore që rrezatonte në shoqëri....
Më parë ishte Agroni, pastaj djali i ministrit
“Ai kishte emrin e tij dhe e mësoi veten të rritej vet në jetë. Para se të ishte djali i ministrit, ishte Agroni, që midis shumë ofertave për një degë speciale në universitet, zgjodhi atë të Kulturës Fizike”. Me këtë merak motra e Agronit, kërkon të korrigjojë diçka në punën e gazetarëve, të cilët sa herë bëhet fjalë për të citojnë togfjalëshin “djali i vogël i ish-ministrit të Brendshëm”. Më tej ajo mendon se jetëshkrimi i të vëllait, më shumë se nga familjarët, mund të zbardhet nëpërmjet mbresave e përjetimeve të shokëve të tij. Këtë bindje kanë edhe familjarët e tjerë. Petriti ndërkaq të shpalos një listë të tërë me emra të njohurish e miqsh të tij, të cilët edhe sot kanë mbetur mysafirë të familjes së tyre. Për të Mujo Targa, Kreshnik Çipi, Ilir Përnacka, Shkëlqim Skifteri, Iliaz Çeço, Agustin Kola, Arben Vila, Halit Gega e dhjetëra të tjerë, nuk ishin thjesht të njohur e shokë të Agronit, por edhe miq të familjes së tyre, që nuk i shkëputën në asnjë rrethanë lidhjet me të. “Të nisesh për te jetëshkrimi i tij, duhet patjetër të kalosh nga ta”, shton e motra, që ngazëllehet menjëherë sa i kërkon të të rrëfejë për jetën e të vëllait, që nuk jeton më. Fakti që Agroni nuk e përdori asnjëherë emrin dhe autoritetin e të atit, për të është një vlerë domethënëse. Gjithsesi, motra ndihet tërësisht e brengosur, që vitet e internimit dhe ditët e kontrolleve policore janë bërë shkak për t’u shfarosur fotografitë më të shumta që kishte me të vëllanë dhe familjen e saj...
Tifozi i Dinamos që shumëzoi vetveten në Kurbnesh
One day, the former Dinamo star player was left with only one ardent fan. Agron Dauti, after his father's arrest, decided to follow his beloved team from the mountains of Kurbnesh. Internment would cost the former Dinamo star player a lot, depriving him of many things. But it would not for a moment diminish his feeling of love for the team, which he loved with all his heart and forgave him many things of himself. Newly integrated into the society of the small town in the north, he would radiate his love for Dinamo to his friends, with whom he worked in the depths of the mine. And little by little, he would expand the circle of those who would follow him in cheering for the capital's team. Many of them would then also take the road to come to Tirana, to the important matches that Dinamo had. He, as always, was destined to watch it only on television, in a simple apartment among the mountains. This pain of Agron, the sons of Kurbnesh, would, in a way, have as a privilege. He would become the protagonist of the development of competitions and sports matches, which would enliven the life of the mining town...
As he looks back on these painful experiences, Petrit, Agron's brother, recalls the special way he pursued his early passion in isolation. "For eight years in a row," he says, "Goni took the usual leave only when there was a World or European Championship, while on Saturdays and Sundays he would switch shifts with his friends to follow the National Football Championship."
In the second part:
How did the Dinamo footballer arrive in the galleries of the Kurbnesh mine after his father's arrest? The engagement broke off after the drama in the Hazbiu family.
How did the Dynamo players of the 80s maintain contact with their exiled friend? What was the role of Shkëlqim Skifteri, Dervish Hatixhe's nephew, in establishing secret connections, Kurbnesh-Tirana? The sincere friendships of the former minister's son with the miners of the galleries... (Continued) / Pamphlet
Lini një Përgjigje