
Kancelari Friedrich Merz po ndërmerr një përpjekje jashtëzakonisht të vendosur për të projektuar lidershipin gjerman në zemër të BE-së, duke e pozicionuar veten jo vetëm si mbrojtës të Ukrainës, por sipas tij, të Evropës në tërësi.
Kjo përfaqëson një ndryshim të madh në qasjen e Gjermanisë ndaj çështjeve botërore. Paraardhësit e Merz, Olaf Scholz dhe Angela Merkel, ngurronin ta vendosnin vendin në një rol kaq të hapur udhëheqës në nivel ndërkombëtar ose brenda BE-së. Përkundrazi, Gjermania tentonte të tërhiqej dhe të shmangte rrezikun e panevojshëm.
Merz ka marrë një qëndrim shumë më aktiv brenda BE-së, duke marrë përsipër një rol që luhet më tradicionalisht nga Presidenti i dobësuar i Francës, Emmanuel Macron. Ai e ka pozicionuar veten si avokati më i dukshëm i Evropës i një plani të BE-së të mbushur me rreziqe për të rimbushur fondin e luftës të Ukrainës me një kredi prej 210 miliardë eurosh të mbështetur nga asetet e ngrira ruse.
Më herët këtë muaj ai vizitoi kryeministrin e Belgjikës, Bart De Wever, i cili e ka hedhur poshtë planin, së bashku me Presidenten e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen në një përpjekje për të bindur belgun të heqë dorë nga kundërshtimi i tij.
“Kur bëhet fjalë për menaxhimin e çështjeve evropiane, Merz është vërtet e kundërta polare e Merkelit”, tha një diplomat italian për këtë përpjekje.
Jashtë çështjeve të BE-së, hezitimi i administratës Trump për ndihmën ushtarake për Ukrainën dhe erozioni i aleancës transatlantike e kanë detyruar Merz-in ta shtyjë Gjermaninë përtej kufijve të njohur prej kohësh kur bëhet fjalë për politikën e jashtme. Duke pasur parasysh këtë riorganizim sizmik, Merz është zotuar vazhdimisht se Gjermania do të luajë një "rol udhëheqës" ndërkombëtarisht.
“Fati i Ukrainës është fati i të gjithë Evropës. Dhe në këtë drejtim, është një detyrë kyçe dhe unë e kam marrë përsipër të mbështes nga afër Ukrainën në negociatat që po zhvillohen aktualisht këtu në Berlin”, tha Merz të hënën së bashku me Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky.
Përpjekja e Merz për të mbajtur premtimin për të udhëhequr ka qenë në pah të plotë këtë javë. Ndërsa vlerëson Donald Trump për këmbënguljen për një marrëveshje paqeje, kancelari në shumë mënyra e ka vendosur veten në kundërshtim të drejtpërdrejtë me presidentin amerikan, duke punuar për të siguruar që Uashingtoni të mos imponojë një marrëveshje të pafavorshme. Administrata Trump ka kundërshtuar gjithashtu propozimin e BE-së mbi rezervat e ngrira të Rusisë, duke shpresuar në vend të kësaj të nxjerrë fitim nga ato asete si pjesë e një marrëveshjeje të mundshme paqeje.
“Uashingtoni tani po ushtron një presion të jashtëzakonshëm këtu, prandaj është gjithashtu një çështje e të afirmuarit tonë kundër Uashingtonit”, tha për POLITICO Norbert Röttgen, një ligjvënës i lartë gjerman që i përket konservatorëve të Merz.
Përpara një takimi kyç të liderëve evropianë të enjten, Merz e përshkruan vendimin e afërt nëse do të përdoren asetet e ngrira të bankës qendrore ruse në BE si një provë nëse Evropa mund të mbrojë veten.
“Le të mos e mashtrojmë veten. Nëse nuk ia dalim mbanë, aftësia e Bashkimit Evropian për të vepruar do të dëmtohet rëndë për vite me radhë , nëse jo për një periudhë më të gjatë. Dhe ne do t’i tregojmë botës se, në një moment kaq të rëndësishëm në historinë tonë, jemi të paaftë të qëndrojmë së bashku dhe të veprojmë për të mbrojtur rendin tonë politik në këtë kontinent evropian”, tha Merz të hënën.
Në një reflektim të vendosmërisë së re të qeverisë së tij, Merz e ka shndërruar Berlinin në një pikënisje diplomatike mbi një marrëveshje të mundshme paqeje. Të dielën dhe të hënën ai priti Presidentin ukrainas Volodymyr Zelensky dhe të dërguarit specialë të SHBA-së Steve Witkoff dhe Jared Kushner. Të hënën në mbrëmje, shumë nga udhëheqësit më të fuqishëm të Evropës u mblodhën për darkë në Berlin për të diskutuar skicat e një marrëveshjeje të mundshme.
“Berlini është tani në qendër të bisedimeve dhe vendimeve shumë të rëndësishme diplomatike. Këto bisedime janë gjithmonë komplekse, kurrë të lehta, por ato ishin shumë produktive”, tha Zelensky të hënën.
Edhe Merz, duke qëndruar përkrah udhëheqësit ukrainas, dukej se po luante rolin që Gjermania ka marrë përsipër në negociatat e fundit.
"Kemi parë një vrull të madh diplomatik, ndoshta më të madhin që nga fillimi i luftës. Tani kemi mundësinë për një proces të vërtetë paqeje për Ukrainën. Ky filizë është ende e vogël, por mundësia është reale", tha ai.
Por përpjekjet e Merz për ta nxjerrë Gjermaninë përpara si një lidere kyçe të BE-së në Ukrainë dhe çështje të tjera, nga mbrojtja te tregtia, janë gjithashtu plot me rrezik.
Udhëheqësit evropianë e kanë mirëpritur kryesisht gatishmërinë e Merz për të marrë një rol më të madh udhëheqës, veçanërisht vendimin e kancelarit, edhe para se të merrte detyrën, për të zhbllokuar qindra miliarda euro hua për të forcuar ushtrinë e Gjermanisë. Por, si ekonomia më e madhe e Evropës, ushtrimi i pushtetit nga Gjermania brenda një bashkimi prej 27 vendesh kërkon një akt delikat balancimi, dhe kohët e fundit, Merz duket se e ka tejkaluar këtë.
Zoti Merz me qendrimin e tij po jep shpresa per nje zgjidhje me te favorshme per Ukrainen dhe Europen.