FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Arsyeja që qeveria hoqi regjimin pa viza me Turqinë ishte një incident që ndodhi më 25 tetor në lagjen Zabjelo të Podgoricës, kur një banor i Podgoricës, M.J, 25 vjeç, u godit me thikë
Që nga fundi i tetorit, kur qeveria e Milojko Spajiç (Lëvizja Evropa Tani) futi përkohësisht vizat për qytetarët turq, pothuajse 9,000 prej tyre janë larguar nga Mali i Zi, ndërsa në të njëjtën periudhë u miratuan 194 aplikime për vizë për qytetarët e atij vendi.
Ministria e Punëve të Brendshme (MUP) i tha “Vijesti”-t se që nga 27 tetori, kur pushteti ekzekutiv futi vizat për qytetarët turq, deri dje (26 nëntor), nga Mali i Zi kanë dalë 8,935 qytetarë turq.
Kur u pyet se sa qytetarë turq që kishin vendbanim të përhershëm ose të përkohshëm në Mal të Zi ishin larguar, departamenti i drejtuar nga Danilo Saranović (Demokrat) u përgjigj se për të përcaktuar me saktësi këto të dhëna, do të ishte e nevojshme të kryhej një kontroll i detajuar i secilit rast individual.
“Një proces i tillë do të kërkonte kohë të konsiderueshme dhe përfshirjen e një numri të madh zyrtarësh, pasi përfshin një shqyrtim të gjerë të të dhënave”, shtuan ata.
Ministria e Punëve të Jashtme (MPJ) i tha stafit editorial se që nga 30 tetori, kur hyri në fuqi vendimi për të futur përkohësisht vizat për qytetarët turq, janë përpunuar 320 aplikime për viza malazeze.
Ata deklaruan se 194 kërkesa u miratuan, 29 u refuzuan dhe 97 të tjerat janë në proces me autoritetet kompetente.
Arsyeja që qeveria hoqi regjimin pa viza me Turqinë ishte një incident që ndodhi më 25 tetor në lagjen Zabjelo të Podgoricës, kur një banor i Podgoricës, M.J, 25 vjeç, u godit me thikë. Edhe pse policia fillimisht pretendoi se në plagosje ishin të përfshirë një shtetas turk dhe një azerbajxhanas, përfundimisht doli që banori i Podgoricës dyshohet se ishte plagosur nga dy shtetas azerbajxhanas.
Një pjesë e publikut kritikoi vendimin për të futur viza për qytetarët turq, duke theksuar se kjo ishte pasojë e populizmit të nxituar dhe se dega ekzekutive i ishte nënshtruar atmosferës ksenofobike në vend.
Një veprim i tillë nga dega ekzekutive ka shkaktuar shqetësim edhe në frontin ekonomik, duke pasur parasysh se të dhënat nga Banka Qendrore e Malit të Zi (CBCG) dhe Zyra e Statistikave (Monstat) tregojnë se turqit janë investitorët më të mëdhenj, se ata përbëjnë pesë përqind të turizmit dhe se zotërojnë 20 përqind të kompanive në Mal të Zi.
Ministri i Jashtëm Ervin Ibrahimoviç (Partia Boshnjake) tha në një konferencë për shtyp më 17 nëntor se beson që vizat për qytetarët turq do të hiqen brenda 10 deri në 15 ditësh. As departamenti që ai drejton, as kabineti i kryeministrit Spajiç, nuk iu përgjigjën dje një pyetjeje nga "Vijesti" se kur do të hiqen vizat.
"Jemi në komunikim të vazhdueshëm me Kryeministrin, besojmë se do ta heqim pezullimin brenda 10, 15 ditësh. Pra, besojmë se do ta harmonizojmë atë (politikën e vizave) deri në fund të vitit 2026. Duhet ta harmonizojmë politikën e vizave me politikën e vizave të Bashkimit Evropian (BE)", tha në atë kohë Ministri i Punëve të Jashtme.
Kur u pyet nëse ekziston mundësia që Mali i Zi të harmonizojë politikën e tij të vizave me atë evropiane pa u “vuajtur” ekonomikisht vendi, eksperti për statusin e të huajve dhe migrantëve, Bojan Bugarin, i tha gazetës se qeveria do të duhet t’i paraqesë Brukselit një plan të qartë, me afate dhe mekanizma kontrolli, në mënyrë që BE-ja të bjerë dakord për futjen e një regjimi më liberal të vizave për qytetarët turq ose, për shembull, rusë.
Ai deklaroi se thelbi i politikës së vizave të BE-së është një garanci se kufijtë e jashtëm të asaj bashkësie do të jenë të fortë.
"Dega ekzekutive do të duhej t'i ofronte BE-së një plan të argumentuar mirë, për të bindur Brukselin pse është e rëndësishme që Mali i Zi të prezantojë një regjim më liberal të vizave për qytetarët e vendeve të caktuara. Është e nevojshme të ofrohen garanci se një regjim i tillë nuk do të abuzohet, se qytetarët e këtyre vendeve nuk do të largohen më pas nga Mali i Zi për në një vend tjetër të BE-së", tha Bugarin.
Ai theksoi se Qeveria duhet të krijojë një strategji të mirë, me hapa specifikë, që do të anulonte mundësinë që një regjim më liberal i vizave të rrezikonte negociatat e Malit të Zi për anëtarësim në BE, duke shtuar se është e nevojshme t'u shpjegohet zyrtarëve evropianë se sa investime të huaja dhe të ardhura nga turistët nga vende të caktuara ndikojnë në ekonominë malazeze, domethënë sa fiton shteti nga qytetarët e huaj.
“BE-ja nuk është një batutë, ata janë të vetëdijshëm se shteti duhet të jetojë me diçka. Është e rëndësishme për ta që të kenë bashkëbisedues të besueshëm në tryezën e negociatave përballë tyre, të cilët do të sigurohen që, nëse thonë diçka, të jetë kështu. Në mënyrë që të mos jetë një histori një ditë dhe pastaj të ndryshojë javën ose muajin tjetër”, vlerësoi Bugarin.
Sipas të dhënave nga Banka Qendrore e Malit të Zi dhe Monstat, investitorët turq kanë investimet më të shumta të huaja në Mal të Zi në tetë muajt e parë të këtij viti, me 92.2 milionë euro të investuara, që është 21 përqind e totalit të investimeve të huaja direkte.
Kapitali turk është në 14.5 mijë kompani të regjistruara në Mal të Zi, ose një në pesë. Vitin e kaluar, turistët nga ai vend përbënin 6.7 përqind të numrit të përgjithshëm të mysafirëve, ndërsa ata arritën 740 mijë qëndrime me netë ose 4.9 përqind. Nga numri i përgjithshëm i pasagjerëve në të dy aeroportet malazeze vitin e kaluar, 20 përqind ishin në fluturime midis Malit të Zi dhe Turqisë.
Turqit janë investitorët më të mëdhenj, përbëjnë 5% të turizmit dhe zotërojnë 20 përqind të kompanive në Mal të Zi.
Natën e 25 tetorit, u raportua se policia ishte përfshirë në një përleshje, në të cilën M.J u plagos me thikë. Një ditë më vonë, një grup banorësh të Zabjelos u përpoqën të përballeshin fizikisht me tre shtetas turq, të cilët më pas u barrikaduan në një kazino. Grupi i mbledhur para kazinosë thirri në mënyrë të papërshtatshme kundër turqve, por policia arriti t'i largonte nga ndërtesa, duke arrestuar dy prej tyre. Po atë natë, policia kreu bastisje dhe arrestoi 45 shtetas të tjerë turq.
Kjo u pasua nga një sërë incidentesh ksenofobike në të gjithë vendin si në Podgoricë, Tivar dhe Herceg Novi, ku u sulmuan lokalet në pronësi të qytetarëve turq, u dogj një makinë në pronësi të turqve, u organizuan "patrulla popullore" për të "kërkuar turq" në lagjet e Podgoricës (nën shoqërimin e policisë) dhe protestat para ndërtesës së Qeverisë bënë thirrje për dëbimin e turqve nga Mali i Zi. /Përshtatur nga Vijesti/
Lini një Përgjigje