TAGS-AT E JAVËS

Rajoni dhe Bota 3 Shkurt 2025, 22:18

Parashikimi i frikshëm, supervullkani “Kolumbos” që do të fshijë Santorinin

Shkruar nga Pamfleti

Parashikimi i frikshëm, supervullkani “Kolumbos” që do

Kur toka dridhet në Santorini, Greqia mban frymën. Në të kaluarën, ishulli ishte në fakt skena e një prej shpërthimeve më shkatërruese të dokumentuara ndonjëherë në planetin tonë – rreth mesit të mijëvjeçarit të dytë para Krishtit – për të zhdukur qytetërimin e lulëzuar Minoan.

Dhe për këtë arsye gjithashtu, më shumë se 200 tërmetet e regjistruara që nga e premtja e kaluar kanë nxitur përgatitjet e qeverisë greke: mbyllja e shkollave dhe porteve, dërgimi i ekipeve speciale të zjarrfikësve dhe njësive të qenve për shpëtim nën rrënoja dhe shtimin e fluturimeve për në dhe nga ishulli për të siguruar evakuimin e shpejtë të banorëve.

Masa paraprake, siguron Ministria e Mbrojtjes Civile, edhe sepse aktiviteti sizmik sipas ekspertëve grekë do të ishte i natyrës tektonike dhe jo vullkanike. Të cilat na kujtojnë, megjithatë, se ishulli nuk është vetëm një parajsë turistike, por edhe shtëpia e një prej vullkaneve më aktive, dhe potencialisht të rrezikshme, nënujore në Mesdhe.

Lëkundjet sizmike të këtyre ditëve kanë nisur më 24 janar dhe është intensifikuar që nga e premtja e kaluar, me rreth 380 lëkundje të regjistruara në të gjithë periudhën kohore dhe më shumë se 200 vetëm gjatë fundjavës. Lëkundjet deri më tani nuk e kanë kaluar kurrë magnitudën 4.9, por frekuenca e tyre sugjeron rrezikun e tërmeteve më të fortë, të cilat mund të shkaktojnë cunami potencialisht të rrezikshme për të gjithë ishujt në zonë. Dhe kjo është arsyeja pse situata po monitorohet me kujdes, edhe pse qeveria garanton se nuk ka asnjë rrezik për momentin. Tërmeti më i fuqishëm që goditi ishullin në kohët e fundit ishte në vitin 1956, kur ai arriti magnitudën 7.2 dhe shkaktoi vdekjen e 53 personave dhe shembjen e një të tretës së ndërtesave të ishullit.

Parashikimi i frikshëm, supervullkani “Kolumbos” që do

Rreziku më i frikshëm është rizgjimi i Kolumbos, vullkanit nënujor që ndodhet rreth 8 kilometra larg ishullit të Santorinit. Në të ashtuquajturin shpërthim Minoan të vitit 1600 pes, ekuivalenti i 60 kilometrave katrorë shkëmb u hodh në një re që arrinte 35 kilometra në lartësi.

Ishulli u shkatërrua pjesërisht, duke i dhënë atij formën e gjysmëhënës që ruan sot, dhe cunami që pasoi shkatërroi brigjet e ishullit të Kretës, mbi 100 kilometra larg. Sipas vlerësimeve më të fundit, ai ishte shpërthimi vullkanik më shkatërrues i dokumentuar ndonjëherë (gjurmët e tij mund të gjenden edhe në disa dokumente kineze) dhe do të kishte kontribuar, të paktën pjesërisht, në rënien e qytetërimit Minoan, dhe lulëzimi i mëvonshëm i atij mikenas.

Është pothuajse e pamundur që diçka e ngjashme të ndodhë, sepse mega-shpërthimet e vullkanit Kolumbo duket se përsëriten me një cikël prej rreth 20 mijë vjetësh. Por edhe kur vullkani zgjohet pa shfaqur gjithë tërbimin e tij, dëmet në zonë janë të mëdha. Në 1649 dhe 1650 një seri shpërthimesh vranë 70 njerëz dhe shumë kafshë në brigjet e ishullit. Dhe sipas disa studimeve të fundit , dhoma e magmës së vullkanit ka vazhduar të grumbullojë magmë në shkallën prej 4 milion metra kub çdo vit për katër shekujt e fundit. Dhe së shpejti – diku në 150 vitet e ardhshme – pritet të arrijë vëllimin e dy milionë kilometrave kub, kushtet që shkaktuan shpërthimet shkatërruese të vitit 1600.

Lini një Përgjigje