Ton i ndryshëm, por i njëjti mesazh, thonë evropianët pas dyerve të mbyllura për atë që tha Rubio nga podiumi i Konferencës së Mynihut.
Konferenca vjetore e Sigurisë në Mynih ishte një tjetër provë e madhe e marrëdhënieve transatlantike, me Sekretarin e Shtetit të SHBA-së, Marco Rubio, që u përpoq të qetësonte udhëheqësit evropianë duke pranuar " lidhjen e pathyeshme" midis SHBA-së dhe Evropës, e cila daton që nga koha e kolonëve të parë evropianë në Amerikë.
"Ne gjithmonë do të jemi fëmijë të Evropës", tha Rubio, ndërsa publiku u ngrit në këmbë për ta duartrokitur, jo aq shumë nga admirimi sesa nga lehtësimi.
Katër vitet e Trump në detyrë dhe marrëdhëniet e trazuara me BE-në dhe NATO-n gjatë mandatit të tij të parë kanë krijuar krizën më të madhe në marrëdhëniet transatlantike në dekada, me politikën izolacioniste të SHBA-së dhe rolin e dyshimtë në sigurinë globale që prishin tetë dekada stabiliteti.
Fjalimi i Rubios, megjithëse më i butë se kritika e ashpër e Zëvendëspresidentit J.D. Vance në të njëjtën skenë në vitin 2025, në thelb ruajti të njëjtën linjë dhe dërgoi një mesazh të përbashkët, duke përsëritur qëndrimet e administratës Trump mbi politikën evropiane të energjisë dhe imigracionin masiv. Diplomati amerikan dënoi politikat evropiane të energjisë që "favorizojnë një kulturë klimatike" ndërsa "varfërojnë popullin tonë" dhe pretendoi se imigracioni masiv rrit mundësinë e "zhdukjes së qytetërimit perëndimor".
Marrëdhëniet SHBA-Evropë nuk janë prishur, por kanë ndryshuar.
"Rubio është më e mira që mund të presim nga qeveria amerikane" , tha një ministër evropian që ishte i pranishëm në konferencë.
"Megjithatë, ai e bëri të qartë se, nëse marrëdhëniet transatlantike nuk janë prishur plotësisht, ato janë qartësisht të ndryshme nga ajo me të cilën jemi mësuar."
Komisioni Evropian, përmes presidentes së tij, Ursula von der Leyen, theksoi se pavarësisht retorikës më të butë, marrëdhëniet mbeten të tensionuara, me Evropën që ka pësuar një "tronditje " dhe përballet me sfida të reja ndaj identitetit të saj evropian dhe themeleve demokratike.
“Çështja është nëse thyen diçka, nuk është aq e lehtë ta riparosh”, tha një tjetër ministër evropian në audiencë. “Është mirë që (Rubio) na kontaktoi në vend që të na godiste në sy... por asgjë nuk ka ndryshuar”.
Mbulimi (i vazhdueshëm) i Rutte-s
Vendimi i Rubios për të mos marrë pjesë në takimin me udhëheqësit evropianë mbi Ukrainën, duke përmendur konflikte në orar, u komentua nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, si plotësisht i kuptueshëm, duke pasur parasysh se SHBA-të duhet të marrin përsipër detyrime globale, jo vetëm ato evropiane. “SHBA-të duhet të kujdesen për të gjithë botën, jo vetëm për Evropën. Ata nuk mund të jenë kudo. E kuptoj plotësisht këtë”, tha Rutte.
Pas Grenlandës... nuk ka kthim pas
Konferenca e Mynihut erdhi vetëm disa javë pasi Trump kërcënoi me ndërhyrje ushtarake në Grenlandë , gjë që rriti shqetësimet në lidhje me marrëdhëniet e tendosura me Danimarkën dhe NATO-n. Në vitin 2025, administrata Trump kishte shkaktuar tashmë tensione me tarifat ndaj vendeve evropiane dhe mbështetjen e saj për politikanët euroskeptikë në BE.
"Rubio dërgoi mesazhin e duhur të sigurisë dhe u prit ngrohtësisht, por pas dyerve të mbyllura evropianët po thonë se nuk ka kthim prapa, sepse fiaskoja e Grenlandës i lëndoi thellësisht", tha Alina Polyakova , presidente e Qendrës për Analizën e Politikave Evropiane, një grup mendimtarësh me seli në Uashington. "Lajmi i mirë është se toni i Evropës këtë vit është i fokusuar dhe pragmatik në vend që të jetë reaksionar dhe emocional: ky është një ndryshim pozitiv."
Shqetësimi evropian përqendrohet gjithashtu në faktin se administrata amerikane duket se e refuzon institucionin e BE-së dhe preferon marrëveshjet dypalëshe me shtetet anëtare, gjë që minon dekada të integrimit evropian që kanë siguruar paqe dhe prosperitet në rajon.
Çështja e Ukrainës
Dallimi në trajtimin e krizës nga SHBA-të dhe Evropa është shfaqur edhe në çështjen e Ukrainës, me Evropën që dëshiron një qëndrim më të ashpër ndaj Rusisë, ndërsa SHBA-të, nën presionin e Trump, këmbëngulin për lëshime nga Ukraina për të çuar përpara bisedimet e paqes.
"Amerikanët shpesh i rikthehen çështjes së lëshimeve ", tha Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky në fjalimin e tij në konferencë. "Shumë shpesh këto lëshime diskutohen vetëm në kontekstin e Ukrainës, jo të Rusisë".
Udhëheqësit evropianë duken të vendosur të ndërmarrin veprime dhe të shtyjnë përpara një qasje më koherente ndaj Rusisë. Kancelari gjerman Friedrich Merz tha në Mynih se "Rusia ka fuqinë për të ndaluar luftën, por ne gjithashtu mund ta detyrojmë atë".
Ombrella bërthamore evropiane në mendje
Mes këtyre tensioneve dhe shqetësimeve, edhe Gjermania, tradicionalisht e vendosur për t'u bashkuar me ombrellën bërthamore të SHBA-së, tani po shqyrton bashkëpunimin me Francën për të zhvilluar një mjet parandalues bërthamor evropian.
Roderich Kiesewetter, një deputet konservator gjerman, tha: "Përshtypja nga fjalimi i Rubios ishte më shumë një përpjekje për të kufizuar dëmin sesa deklaratat e Trump. Por është e qartë se ai nuk e vlerëson BE-në. Ai ka një pikëpamje shumë nacionaliste për Evropën".
Gota është gjysmë plot për çështjen e Aleancës
Megjithatë, pas një viti trazirash nga Uashingtoni, pjesa më e madhe e komunitetit evropian të sigurisë dhe mbrojtjes ishte e prirur ta shihte gotën gjysmë plot, në vend që të ishte gjysmë bosh. Megjithatë, një zyrtar i qeverisë gjermane e shprehu kështu: “Në thelb, Rubio përsëriti analizën e Vance-it mbi rënien e qytetërimit perëndimor dhe imigracionin masiv. Por nga një këndvështrim praktik, që është ajo që na intereson ne, ai arriti të na bindë se është në favor të NATO-s, ne mund të punojmë për këtë.”/ Përshtatur nga Protothema
Lini një Përgjigje