FLASH
Shkruar nga Daniel Serwer
Çfarë duhet të bëjnë njerëzit në Departamentin e Shtetit dhe në Shtëpinë e Bardhë në këtë periudhë? Ata duhet të kërkojnë të korrigjojnë gabimet e tre viteve të fundit, të cilat kanë prodhuar kryesisht dështim diplomatik në Ballkan.
Jemi duke hyrë në fazën përfundimtare para zgjedhjeve në SHBA. Kjo do të thotë një periudhë e çalë për pjesët me prioritet më të ulët të botës si Ballkani deri më 20 janar. As Kamala Harris dhe as Donald Trump nuk ka gjasa të thonë asgjë për rajonin përpara 5 nëntorit. Edhe pas Ditës së Inaugurimit do të kalojë pak kohë derisa administrata e re të fokusohet në Ballkan.
Ne mund të hamendësojmë pikëpamjet e tyre
Pikëpamjet e Harrisit për Ballkanin janë të panjohura. Por ajo ka kaluar një karrierë duke ndjekur kriminelët dhe duke mbrojtur të drejta të barabarta. Kjo me gjasë ju tregon diçka për qëndrimin e saj ndaj korrupsionit dhe etnonacionalizmit. Trump është një supremacist i bardhë i korruptuar që u përpoq të ndante Kosovën ndërsa ishte në Shtëpinë e Bardhë. Nëse zgjidhet, ai padyshim që do të fuqizojë Ric Grenell-in ose doppelganger-in e tij për të provuar sërish në Kosovë dhe Bosnje. Serbia ka ndikim mbi Trump. Jared Kushner ka kërkuar mundësi investimi atje.
Çfarë duhet të bëjnë njerëzit në Departamentin e Shtetit dhe në Shtëpinë e Bardhë në këtë periudhë? Ata duhet të kërkojnë të korrigjojnë gabimet e tre viteve të fundit, të cilat kanë prodhuar kryesisht dështim diplomatik në Ballkan. Administrata Biden gabimisht u fokusua në krijimin e një Asociacioni statutor të Komunave me Shumicë Serbe në Kosovë. Në Bosnje, me të drejtë u përpoq të çfuqizonte politikanët etnonacionalistë, por ia doli kryesisht me boshnjakët. Këto prioritete dënuan politikat e Bidenit në Ballkan me humbje strategjike. Ata gjithashtu tjetërsuan kosovarët dhe boshnjakët, miqtë më të mirë të Amerikës në rajon.
Këtu janë disa ide për të korrigjuar kursin. Duke supozuar se Harris do të zgjidhet, siç shpresoj me dashuri, këto mendime synojnë të zvogëlojnë ndikimin e nacionalizmit etnik. Ato gjithashtu do të rrisnin funksionalitetin e qeverisjes në Kosovën ende të brishtë si dhe në Bosnjë dhe Hercegovinë.
Disa ide
1-Konsultohuni me kryeministrin e Kosovës Kurti për një plan të përbashkët për të vendosur pa dyshim sovranitetin dhe integritetin territorial të vendit të tij. Kjo duhet të përfshijë fundin e frikësimit nga Beogradi të serbëve që i bashkohen institucioneve të sigurisë së Kosovës dhe një njohje më të gjerë ndërkombëtare.
2-Miratimi si qëndrim zyrtar i SHBA-së për mbështetjen e kushtëzuar për një Asociacion joqeveritar të komunave me shumicë serbe. Vetë komunat duhet ta formojnë këtë Asociacion në përputhje me Kushtetutën e Kosovës. Kushtet duhet të përfshijnë përmbushjen e obligimeve të Beogradit sipas marrëveshjes në të cilën Prishtina është pajtuar me Asociacionin.
3-Thuajini Beogradit publikisht se duhet të japë llogari për keqbërjen e qeverisë serbe të vitit të kaluar. Kjo përfshin penge marrjen e policisë së Kosovës, trazirat kundër KFOR-it dhe komplotin terrorist të Banjskës.
4-Ndaloni gojën e keqe të ambientalistëve serbë që kundërshtojnë fabrikën e litiumit në Rio Tinto. Filloni të kritikoni publikisht korrupsionin dhe autokracinë në rritje në Beograd.
5-Përfundimi i ndërhyrjes së Përfaqësuesit të Lartë të Bosnjës për të ndryshuar vendimin e Gjykatës Evropiane të të Drejtave të Njeriut në çështjen Kovaçeviç. Vendimi i GJEDNJ premton një hap të madh në reduktimin e kontrollit nacionalist etnik të institucioneve shtetërore në Bosnje dhe Hercegovinë.
6-Zhvilloni akuza penale në SHBA kundër avokatëve kryesorë serbë dhe kroatë të ndarjes etnonacionale në Bosnje, (Milorad Dodik dhe Dragan Çoviç).
Ka disa porosi të larta në këtë listë. Por dështimi i tre viteve të përpjekjeve të gabuara diplomatike të SHBA-së dhe BE-së sugjeron se nevojitet një kthesë dramatike.
Rezistenca do të jetë e fortë
Presidenti i Serbisë, Vuçiç, është i përkushtuar ndaj qëllimit të “botës serbe” për të qeverisur serbët në vendet fqinje. Ka pasur sukses në Mal të Zi. Qeveria në Podgoricë është nën kontrollin e Serbisë. Në Bosnje dhe Kosovë, vetëm ndarja de facto mund t'i sjellë sukses Serbisë. Beogradi do t'i rezistojë të gjitha lëvizjeve të mësipërme, si dhe përfaqësuesit e tyre në vendet fqinje.
Beogradi rrezikon të bjerë në mënyrë të pakthyeshme nën ndikimin e Rusisë dhe Kinës. SHBA-ja duhet ta kundërshtojë këtë ndikim me shkopinj si dhe me karota. Qasja e qetësimit vetëm me karrota ka dështuar.
Amerikanët do të jenë shumë më efektivë në të gjitha këto nëse BE-ja dhe Britania e Madhe do të veprojnë së bashku. Mbretëria e Bashkuar ka të ngjarë të ndjekë një udhëheqje të fortë të SHBA. BE-ja mund të mos e ndjekë menjëherë, kjo ngarkon një detyrë tjetër për kohën e pasigurte: marrjen e Brukselit në bord./Përshtati “Pamfleti” nga “Peacefare”
Lini një Përgjigje