FLASH
Shkruar nga PamfletiBruxelles chiede di rafforzare la lotta alla criminalità organizzata e una più stretta cooperazione con le agenzie dell'UE. La risoluzione chiede una maggiore tutela della libertà di stampa, trasparenza sulla proprietà dei media e indagini sugli attacchi ai giornalisti. Evidenzia le debolezze della pubblica amministrazione, la necessità di depoliticizzazione e meritocrazia, nonché la mancanza di progressi in materia ambientale.
La bozza di relazione del Parlamento europeo sull'Albania per il 2025 afferma che la corruzione continua a rappresentare un serio problema e raccomanda all'Albania di consolidare ulteriormente i risultati concreti nelle indagini e nelle azioni penali, soprattutto nei casi di corruzione ad alto livello.
Il documento riconosce l'apertura di tutti i capitoli negoziali entro 13 mesi e l'ambizione di chiuderli entro la fine del 2027. Tuttavia, subordina tale obiettivo all'attuazione concreta di riforme nello Stato di diritto, nella lotta alla corruzione, nel funzionamento delle istituzioni democratiche, nella libertà dei media e nelle riforme socioeconomiche.
Elezioni e clima politico
La risoluzione rileva che il quadro elettorale è generalmente considerato idoneo per elezioni competitive, ma evidenzia preoccupazioni circa la mancanza di parità di condizioni, l'uso improprio delle risorse amministrative, le accuse di acquisto di voti e la pressione sugli elettori. Il documento invita la maggioranza e l'opposizione a perseguire una riforma elettorale globale e ad attuare le raccomandazioni dell'OSCE/ODIHR e della Commissione di Venezia prima delle prossime elezioni.
Il Parlamento europeo esprime preoccupazione per la polarizzazione politica e il dibattito conflittuale, che a suo avviso indeboliscono il controllo parlamentare e il funzionamento delle istituzioni. Chiede un rafforzamento del controllo dell'Assemblea sull'esecutivo, una maggiore trasparenza legislativa e una più ampia consultazione della società civile.
Giustizia e corruzione
La risoluzione accoglie con favore il proseguimento della riforma della giustizia e del processo di controllo, ma evidenzia problemi nell'efficienza della magistratura, nell'arretrato dei casi, nella sostenibilità della pratica e nel rischio di influenze inappropriate.
Il documento chiede il rafforzamento degli organi di governance del sistema giudiziario e investimenti in infrastrutture e digitalizzazione. Sottolinea che la corruzione rimane una seria preoccupazione e richiede un monitoraggio costante delle indagini e delle decisioni definitive, soprattutto per quanto riguarda la corruzione ad alto livello. La risoluzione sottolinea inoltre la necessità di una lotta più efficace alla criminalità organizzata e di una più stretta cooperazione con Europol ed Eurojust.
Liria e medias dhe të drejtat themelore
Parlamenti Europian kërkon përpjekje të mëtejshme për mbrojtjen e lirisë së shprehjes dhe pluralizmit mediatik, transparencë mbi pronësinë e mediave dhe hetim të rasteve të kërcënimeve ndaj gazetarëve.
Dokumenti inkurajon forcimin e mbrojtjes për pakicat dhe grupet e cenueshme, përfshirë komunitetet rom dhe egjiptian, personat me aftësi të kufizuara, punëtorët migrantë dhe personat LGBTIQ+. Ai shpreh shqetësim për retorikën kundër barazisë gjinore dhe kërkon përmirësim të aksesit në drejtësi për grupet e margjinalizuara.
Administrata, ekonomia dhe mjedisi
Rezoluta pranon progres në reformën e administratës publike, por kërkon rekrutim mbi bazë meritore dhe depolitizim të shërbimit civil. Ajo thekson nevojën për planifikim politikash të bazuar në prova dhe transparencë në buxhetim, si dhe për forcim të mbikëqyrjes parlamentare mbi financat publike.
Në planin ekonomik, dokumenti përshëndet angazhimin në Planin e Rritjes së BE-së për Ballkanin Perëndimor, por evidenton dobësi strukturore si informaliteti, produktiviteti i ulët dhe mjedisi sfidues për biznesin. Ai kërkon investime në arsim, aftësi dhe inovacion, si dhe dialog social më funksional, duke shprehur keqardhje për frekuencën e ulët të mbledhjeve të Këshillit Kombëtar të Punës.
Në fushën e mjedisit dhe ndryshimeve klimatike, rezoluta vëren mungesë progresi gjatë vitit të fundit.
Politika e jashtme
Dokumenti përgëzon Shqipërinë për përafrimin e plotë me politikën e jashtme dhe të sigurisë së BE-së dhe për rolin në stabilitetin rajonal, si dhe thekson rëndësinë e bashkëpunimit rajonal dhe marrëdhënieve të fqinjësisë së mirë.
Projekt-rezoluta për vitin 2025 paraqet një panoramë të dyfishtë: progres formal në procesin e negociatave, por kërkesa të qarta për rezultate të matshme në reforma që prekin drejtpërdrejt funksionimin e shtetit dhe besimin e qytetarëve.
Projekt-rezoluta e plotë e Parlamentit Europian për Shqipërinë
1-Përshëndet angazhimin e jashtëzakonshëm të Shqipërisë ndaj integrimit evropian, të bazuar në konsensusin e të gjitha forcave politike dhe mbështetjen dërrmuese të qytetarëve, si dhe vlerëson faktin që Shqipëria hapi të gjitha grup-kapitujt e negociatave brenda vetëm 13 muajve;
2-Përshëndet ambicien e Shqipërisë për të mbyllur negociatat e anëtarësimit deri në fund të vitit 2027 dhe progresin e shpejtë të arritur vitet e fundit; thekson nevojën për të garantuar zbatimin e plotë dhe të thelluar të legjislacionit;
3-Vëren se Komisioni e vlerëson kuadrin zgjedhor të Shqipërisë si përgjithësisht të përshtatshëm për zhvillimin e zgjedhjeve konkurruese, duke ritheksuar megjithatë shqetësimet lidhur me mungesën e barazisë së kushteve, keqpërdorimin e burimeve administrative, pretendimet për blerje votash dhe presionin ndaj votuesve; për këtë arsye u bën thirrje si shumicës ashtu edhe opozitës që të ndjekin në mënyrë konstruktive dhe përfshirëse një reformë zgjedhore gjithëpërfshirëse, në bashkëpunim të ngushtë me shoqërinë civile, dhe të zbatojnë plotësisht rekomandimet e mbetura të OSBE/ODIHR dhe të Komisionit të Venecias, shumë përpara cikleve të ardhshme zgjedhore;
4-Shpreh shqetësim për polarizimin e vazhdueshëm politik dhe diskursin konfrontues politik, të cilat minojnë mbikëqyrjen parlamentare, besimin publik dhe funksionimin efektiv të institucioneve demokratike;
5- Inkurajon forcimin e kontrollit parlamentar mbi ekzekutivin, rritjen e transparencës në procedurat legjislative dhe konsultim më domethënës me organizatat e shoqërisë civile, partnerët socialë dhe institucionet e pavarura.
Shteti i së drejtës, gjyqësori dhe lufta kundër korrupsionit
6-Përshëndet vijimin e zbatimit të procesit të reformës në drejtësi, përfshirë procesin e rivlerësimit (vetting) të gjyqtarëve dhe prokurorëve, i cili ka kontribuar në rritjen e llogaridhënies dhe integritetit brenda sistemit gjyqësor; megjithatë, vëren sfidat e vazhdueshme që lidhen me efikasitetin e gjyqësorit, stokun e lartë të çështjeve të prapambetura, qëndrueshmërinë e praktikës gjyqësore dhe përpjekjet për të ushtruar ndikim të papërshtatshëm;
7-Bën thirrje për forcimin e mëtejshëm të organeve të qeverisjes së sistemit gjyqësor, duke garantuar pavarësinë, transparencën dhe kapacitetin e tyre profesional, si dhe për investime të qëndrueshme në infrastrukturën e gjykatave dhe digjitalizimin e sistemit;
8-Thekson se korrupsioni mbetet një shqetësim serioz dhe se, pavarësisht progresit në kuadrin ligjor dhe institucional, Shqipëria duhet të konsolidojë më tej rezultatet konkrete në hetime, ndjekje penale dhe vendime përfundimtare, veçanërisht në rastet e korrupsionit në nivele të larta;
9-Këmbëngul se korrupsioni duhet adresuar në të gjitha nivelet, në mënyrë që të forcohet besimi i qytetarëve në institucionet shtetërore dhe të krijohet një mjedis biznesi i parashikueshëm;
10-Nënvizon rëndësinë e luftës efektive kundër krimit të organizuar, përfshirë rrjetet e pastrimit të parave dhe trafikut të drogës, dhe bën thirrje për intensifikimin e bashkëpunimit me agjencitë e BE-së si Europol dhe Eurojust;
Të drejtat themelore dhe liria e medias
11-Bën thirrje për përpjekje të mëtejshme në mbrojtje të lirisë së shprehjes dhe pluralizmit mediatik, përfshirë rritjen e transparencës mbi konfliktet e mundshme të interesit të pronarëve të mediave, garantimin e mbrojtjes ndaj presionit politik dhe ekonomik mbi gazetarët, si dhe hetimin efektiv të kërcënimeve dhe sulmeve ndaj profesionistëve të medias;
12- Incoraggia l'Albania a rafforzare il quadro istituzionale per la protezione delle minoranze e dei gruppi vulnerabili, tra cui le comunità rom ed egiziane, le persone con disabilità, i lavoratori migranti e le persone LGBTIQ+, e a garantire l'effettiva attuazione della legislazione antidiscriminazione; esprime preoccupazione per la retorica anti-uguaglianza di genere presente nel discorso politico;
13-Sottolinea la necessità di migliorare l'accesso alla giustizia, soprattutto per i gruppi vulnerabili ed emarginati.
- Riforma e governance della pubblica amministrazione
14-Riconosce i progressi compiuti nella riforma della pubblica amministrazione, compresa la pianificazione strategica e il coordinamento; sottolinea tuttavia che sono necessari ulteriori sforzi per garantire il reclutamento basato sul merito e la depoliticizzazione della pubblica amministrazione;
15- Chiede una migliore pianificazione delle politiche, un processo decisionale basato su prove concrete e processi di bilancio trasparenti, compreso il rafforzamento del controllo parlamentare sulle finanze pubbliche;
Riforme socio-economiche e ambiente
16- Accoglie con favore l'impegno dell'Albania nell'attuazione del piano di crescita dell'UE per i Balcani occidentali; rileva, tuttavia, che persistono debolezze strutturali, tra cui l'informalità, la crescita limitata della produttività e un contesto imprenditoriale difficile; ribadisce l'importanza di migliorare le infrastrutture di trasporto tra i paesi dei Balcani occidentali e di sviluppare collegamenti con gli Stati membri dell'UE;
17-Sottolinea l'importanza di investire nell'istruzione, nello sviluppo delle competenze e nell'innovazione per sostenere la crescita sostenibile e la coesione sociale;
18- Sottolinea l'importanza fondamentale di un autentico dialogo sociale per garantire che i benefici dell'allargamento siano condivisi tra i diversi segmenti della popolazione; deplora la scarsa frequenza delle riunioni del Consiglio nazionale del lavoro; chiede il rafforzamento del processo di consultazione tripartita, compresa un'adeguata rappresentanza dei sindacati; sottolinea la necessità di sostenere ulteriormente lo sviluppo delle capacità delle parti sociali;
19- Prende atto con preoccupazione della valutazione della Commissione secondo cui non vi sono stati progressi nel campo dell'ambiente e dei cambiamenti climatici nell'ultimo anno.
Politica estera e cooperazione regionale
20-Si congratula con l'Albania per il suo continuo e pieno allineamento alla politica estera e di sicurezza comune dell'UE, compresa l'attuazione di misure restrittive, il suo continuo impegno nelle missioni e nelle operazioni della politica di sicurezza e di difesa comune (PSDC), nonché il suo ruolo costruttivo nel promuovere la stabilità regionale;
21-Sottolinea l'importanza delle relazioni di buon vicinato e della cooperazione regionale come componenti essenziali del processo di allargamento e accoglie con favore la partecipazione attiva dell'Albania alle iniziative regionali;
Lini një Përgjigje