FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Arte.TV lancia l'allarme sulla presa dello Stato da parte dei trafficanti...
Dopo gli articoli dei media italiani che descrivono l'Albania come un narco-stato, anche la Germania ha sferrato un duro colpo.
Arte.TV ha pubblicato un documentario di ampio respiro che offre un quadro fosco del narcotraffico in Europa e colloca l'Albania al centro delle strutture criminali che alimentano il mercato della cocaina. Gli autori forniscono dati che dimostrano come i clan albanesi abbiano creato un sistema organizzato che parte dall'America Latina e arriva ai principali porti dell'Unione Europea. Europol li classifica tra i cinque gruppi più pericolosi nel narcotraffico.
Il documentario presenta cifre che confermano questo impatto. I sequestri di cocaina in Europa hanno raggiunto le 419 tonnellate nel 2023. I clan albanesi appaiono come attori inseparabili nel mercato di Anversa, Rotterdam, Amburgo e in collaborazione con le reti criminali di Italia e Spagna. Il caso dei 200 kg di cocaina sequestrati a Torino, nascosti in droni sottomarini pilotati da due fratelli albanesi, illustra i metodi sofisticati a cui sono sottoposte oggi le agenzie di sicurezza. L'Europol ha anche smantellato una rete che trasportava tonnellate di cocaina dall'America Latina ai porti dell'UE. In una delle spedizioni, è stato dimostrato che il destinatario principale guadagnava oltre 40 milioni di dollari. Le autorità hanno sequestrato ville e un hotel e arrestato dieci persone in Albania e Belgio.
Arte.TV va oltre e si concentra sui legami con la politica. Le inchieste del giornalista svizzero Antoine Harari sollevano forti sospetti sul fatto che alcune strutture governative non abbiano funzionato da filtro contro la criminalità organizzata. Harari cita il Primo Ministro Edi Rama come figura al centro di questa rete di influenze. Il documentario presenta diversi episodi che hanno suscitato il dibattito pubblico in Albania.
L'indagine di Harari include anche sospetti di uso politico della riforma della giustizia e dello SPAK. Harari sostiene che il governo potrebbe aver utilizzato il processo per rimuovere figure indesiderate all'interno della magistratura e del partito. Il caso dell'ex vice primo ministro Arben Ahmetaj rimane un esempio del dibattito sull'indipendenza dell'indagine. Transparency International classifica l'Albania tra i paesi più corrotti del continente, nonostante gli investimenti dell'UE nelle riforme.
Autorët vendosin këtë panoramë në raport me integrimin europian. Shqipëria shihet si një nga vendet kandidate më të avancuara. Komisioni Evropian e ka vlerësuar reformën në drejtësi. Presidentja e Komisionit Ursula von der Leyen e përmendi këtë progres gjatë vizitës së saj në Tiranë në tetor 2024. Kritikët në dokumentar argumentojnë se Brukseli mund të tolerojë probleme të brendshme për arsye gjeopolitike. Pozita e Shqipërisë në Adriatik dhe roli që vendi luan me NATO-n bëjnë që BE të preferojë stabilitet politik. Vendimi i Shqipërisë për të hapur dy qendra për procesimin e emigrantëve të ndaluar nga Italia shihet si pjesë e këtij bashkëpunimi. Qendrat sot qëndrojnë bosh.
Në dokumentar paraqitet edhe eksperimenti i qeverisë me inteligjencën artificiale për administrimin e prokurimeve publike. Ministrja virtuale Diella ka për detyrë të monitorojë tenderimet. Qeveria e prezanton si zgjidhje për korrupsionin. Autorët pyesin se kush e kontrollon këtë mekanizëm dhe si mund të garantojë pavarësi në një mjedis institucional me dyshime të shumta.
Arte.TV sjell një pasqyrë që bie ndesh me narrativën zyrtare të Tiranës. Dokumentari e lidh rritjen e trafikut të kokainës me varfërinë e lartë, papunësinë e të rinjve dhe mungesën e kontrollit institucional. Analistët e cituar në film thonë se paratë e drogës hyjnë në ekonomi me tolerancë politike. Ata e përshkruajnë këtë si një pakt që sjell investime artificiale. Për ta, klanet shqiptare kanë krijuar një model ekonomik që shtrembëron tregun.
Dokumentari
Kokainë, kanabis, heroinë. Mafia shqiptare kontrollon një pjesë të madhe të trafikut të drogës në Evropë, dhe nuk heziton të përdorë dhunën, duke zgjeruar rrjetin e saj të ndikimit përtej kufijve të vet dhe madje deri në rajone aq të largëta sa Amerika Latine, por edhe deri në zemër të vetë shtetit.
Evropa është e politikanëve, dhe trafikantët e drogës, për më tepër, janë një pjesë e tyre.
Shqipëria sot është vendi më i favorizuar për t’u anëtarësuar në BE, dhe Brukseli e paraqet si shembull reformash dhe stabiliteti. Por a është ajo një kandidate model, apo “Kali i Trojës” i narkotrafikantëve në Evropë?
Për shumëkënd, Shqipëria duket një vend i largët dhe pothuaj i panjohur. Ndodhet në Ballkanin Perëndimor dhe ka pak më pak se tre milionë banorë. Këtu, menjëherë mbi Greqinë dhe shumë afër brigjeve italiane.
Në paketën më të fundit të zgjerimit, Komisioni Evropian e vlerësoi Shqipërinë si një nga vendet kandidate më të avancuara dhe më të përgatitura për anëtarësim të ardhshëm në BE. Vendi i 28-të? Kush e di.
Megjithatë, ndërsa procesi ecën përpara, shfaqet edhe një rrezik në rritje. Sipas Europolit, mafia shqiptare është ndër pesë rrjetet më të rrezikshme të trafikut të kokainës në kontinent, arsye për të cilën disa tashmë e quajnë “Kolumbia e Evropës”.
Në dekadën e fundit, sasia e kokainës së kapur në bllok është shumëfishuar me pesë, dhe në vitin 2023 u arrit një rekord i ri për të shtatin vit radhazi: 419 tonë. Dhuna e lidhur me narkotrafikun vazhdon të rritet. Një pjesë e madhe e këtyre prurjeve varet nga bandat shqiptare që kanë fituar gjithmonë e më shumë pushtet dhe ndikim.
Ky është Dritan Rexhepi, i njohur si Gramoz, kapo shqiptar ndër më të fuqishmit në trafikun botëror të kokainës, i shoqëruar nga policia në aeroportin e Stambollit. U arrestua në Turqi pasi u përpoq të hynte në vend me pasaportë kolumbiane dhe u ekstradua në Shqipëri në janar, në pritje të gjykimit.
45-vjeçar, konsiderohet ‘mbreti i kokainës’ dhe rivalizon me kartelet meksikane. Serialet për narkotrafikun nuk janë asgjë përballë realitetit. Sipas SPAK, 16 grupe kriminale operojnë brenda vendit.
Por ndikimi i tyre nuk mbaron këtu. Kjo mafie vendase kontrollon tregun më të madh të kokainës në Evropë, me prani në Belgjikë, Holandë, Francë, Gjermani, Itali, Spanjë dhe Mbretërinë e Bashkuar.
Në Spanjë dhe Itali, autoritetet konfirmojnë rritjen e tyre, me kapje gjithmonë e më të mëdha dhe metoda gjithnjë e më të sofistikuara. Në maj 2024, policia e Torinos kapi 200 kg drogë të fshehura në dronë nënujore. Operacioni drejtohej nga dy vëllezër shqiptarë që vepronin në disa vende evropiane.
Këtë verë, Europol shpërbëri edhe një rrjet të gjerë shqiptar të trafikut të drogës dhe pastrimit të parave. Krimet e hetuara përfshijnë transportime me shumë tonë kokainë nga Amerika Latine drejt porteve kryesore të BE-së. Është provuar se vetëm në një nga këto dërgesa, marrësi kryesor mori mbi 40 milionë dollarë. Dhjetë anëtarë kyç u arrestuan në Shqipëri dhe Belgjikë, dhe u sekuestruan disa pasuri, përfshirë një hotel e disa vila.
Por pse Belgjika? Sepse aty ndodhet qyteti port i Anversës, pika strategjike e hyrjes së kokainës në Evropë, sot nën kontrollin e mafies shqiptare. Dhe jo vetëm kaq: ata operojnë drejtpërdrejt edhe nga disa prej vendeve kryesore të prodhimit të kokainës në Amerikën Latine, si Kolumbia dhe Ekuadori.
Pikërisht gazetari zviceran i investigimit Antoine Harari ka përqendruar punën e tij në analizimin e fuqisë së mafies shqiptare. Hetimi i tij, i publikuar në platformën e pavarur “Folloë the Money” dhe në median franceze “Blast” zbulon diçka tronditëse.
Bandat e drogës në Shqipëri jo vetëm që lëvizin shuma të mëdha parash, por kanë shtrirë ndikimin e tyre deri në nivelet më të larta të shtetit, duke prekur qeverinë dhe sistemin gjyqësor. Në krye të këtij ndikimi ndodhet socialisti Edi Rama, i rizgjedhur për herë të katërt si kryeministër.
Mandati i tij ngre dyshime; opozita dhe disa vëzhgues ndërkombëtarë vënë në pikëpyetje transparencën e zgjedhjeve. Dhe më shqetësuese akoma: Rama dyshohet se të paktën mbyll sytë ndaj aktivitetit kriminal të klaneve. Rreth tij skandalet janë shtuar: vëllai i tij është implikuar në një çështje narkotrafiku, kryetari i Bashkisë Tiranë arrestuar për pastrim parash, dhe disa njerëz të afërt të tij lidhen me vetë kartelin Sinaloa.
4 tetor 2020, zyra e kryeministrit Edi Rama. Aty e viziton një biznesmen i njohur shqiptar, Luftar Hysa, magnat i lojërave të fatit, i akuzuar për pastrim parash dhe me lidhje të dyshuara me kartelin Sinaloa. Nuk dihet saktësisht se për çfarë folën, por vetëm dy muaj më vonë, Hysa merr dritën jeshile për të hapur dy kazino të reja, një në Tiranë dhe një në Vlorë, e konsideruar kryeqyteti tjetër i pastrimit të parave.
Në fillim, Rama e mohon se e njeh, por më vonë pranon se takimi është zhvilluar.
“Kokaina është plani Marshall i Shqipërisë”, thotë një prej kritikëve. “Është një lloj pakti që Edi Rama ka bërë, një pakt me djallin, që i lejon, megjithëse ekonomia është në recesion, të ketë rritje dhe investime, sepse janë këto para që fryjnë tregun”.
Shqipëria është një nga vendet më të goditura të Evropës për shumë arsye. Një në pesë banorë jeton nën pragun e varfërisë, që do të thotë të mbijetosh me rreth 220 euro në muaj. Shto këtu papunësinë e lartë të të rinjve dhe situatën që i shtyn familjet të varen nga klanet e drogës. Dhe mbi të gjitha, me bekimin e njerëzve më të fuqishëm, të cilët duket se e mbrojnë gjithnjë e më shumë këtë ekonomi të nëndheshme.
Një tjetër incident, këtë herë në vitin 2013. Polici Dritan Zagani ndalon një automjet që transportonte drogë. Por ka një detaj shumë domethënës: makina i përkiste Saimir Tahirit, atëherë ministër i Brendshëm i Shqipërisë. Në timon, kushëriri i tij, një trafikant droge i dënuar në Itali.
Ironia e fatit: në burg nuk përfundon ministri, por polici. Vite më vonë, në 2022, pas hetimeve të reja në Itali, vetë ish-ministri dënohet me 3 vite e gjysmë burg. Kryen vetëm një vit dhe lirohet me kusht. Ndërkohë, Zagani arratiset në Zvicër dhe kërkon azil. Për të, situata është pa logjikë.
Zyrtarë të lartë, përfshirë kryeministrin, të lidhur me mafien. Zyrtarisht qeveria shqiptare është e angazhuar në luftën kundër korrupsionit, një kusht kyç për anëtarësimin në BE. Rama u ka premtuar qytetarëve se vendi mund të bëhet anëtar i plotë deri në vitin 2030.
Rama di si të bëjë efekt mediatik kur i nevojitet. Shembulli më i fundit: ministrja e re e prokurimeve publike. A e vutë re? Ajo është në fakt një inteligjencë artificiale. Diella, e cila ka për detyrë të menaxhojë tenderët publikë dhe të garantojë procese 100% të pakorruptuara. Një eksperiment që ndoshta edhe funksionon. Por pyetja është: kush e kontrollon atë?
Në dukje, Brukseli është më se i bindur. Negociatat e anëtarësimit të Shqipërisë po ecin për mrekulli. Ose mos vallë fshihen arsye të tjera pas këtij entuziazmi?
Perché è vantaggioso per l'Europa avere buoni rapporti con questo piccolo paese balcanico. Per molti critici, in patria e all'estero, Bruxelles sta chiudendo un occhio su un potenziale "narco-stato" per ragioni geopolitiche: la posizione strategica dell'Albania nell'Adriatico e la sua crescente cooperazione con la NATO.
Candidata ufficiale dal 2014, l'Albania ha avviato i negoziati nel 2022, insieme agli altri paesi dei Balcani occidentali. Nonostante sia in attesa di integrazione dal 2009, oggi Tirana e il Primo Ministro Rama sembrano godere di favoritismi. L'UE ha mantenuto questo approccio, sia durante la visita di Ursula von der Leyen a Tirana nell'ottobre 2024, sia nell'ultima relazione sull'allargamento.
Nove albanesi su dieci sostengono l'adesione all'UE. Rama si è persino inginocchiato davanti al Primo Ministro italiano Giorgia Meloni durante la sua visita a maggio, un gesto per ingraziarsi gli europei.
Anche la controparte italiana è colpita: un anno fa, Tirana ha accettato di aprire due centri per l'accoglienza dei migranti irregolari trattenuti in acque italiane. Centri ancora vuoti, ma diversi leader europei hanno espresso interesse a copiare il modello. L'Albania occupa una posizione strategica nel Mediterraneo per il filtraggio dei flussi migratori.
Nel frattempo, nel marzo 2024, il Paese ha riaperto una delle sue basi aeree alle forze NATO, accrescendo l'importanza strategica dell'Albania in tempo di guerra in Ucraina, per bilanciare l'influenza russa. È logico: Bruxelles preferisce mantenere l'Albania nella sua orbita piuttosto che lasciarla scivolare verso la Russia, come è accaduto in diversi altri Paesi balcanici.
La Commissione europea ha spesso evidenziato le carenze nella lotta alla corruzione, ma sottolinea anche le riforme intraprese, tra cui la riforma della giustizia avviata nel 2016 sotto la pressione dell'UE e degli Stati Uniti.
Ma questo processo non è privo di controversie, così come lo SPAK stesso. Secondo una ricerca del giornalista Antoine Harari, il governo potrebbe averlo utilizzato per rimuovere giudici e politici indesiderati, persino all'interno del proprio partito.
In realtà, esiste una sorta di censura, o autocensura, per evitare di approfondire troppo certi dossier. Un esempio tipico: l'ex vice primo ministro Arben Ahmetaj, processato per corruzione. Ma finora, le accuse contro di lui non sembrano convincenti.
Secondo Transparency International, l'Albania rimane uno dei paesi più corrotti d'Europa, nonostante anni di lavoro per l'integrazione nell'UE, e Bruxelles abbia stanziato milioni di euro per le riforme strutturali. I critici avvertono: se l'Albania diventasse membro a pieno titolo, arriverebbero ancora più fondi. Che garanzia ha l'UE che questi soldi non finiscano nelle mani della mafia?
L'unico che non vedrà nulla di tutto questo denaro è il ministro creato con l'intelligenza artificiale.
Lini një Përgjigje