FLASH
Shkruar nga Pamfleti
Sanksionet dhe sulmet ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike kanë shkaktuar dëme të vërteta, por nuk duhet të nxitohet në përfundime...
Rënia e eksporteve ruse të naftës nuk do të kompensohet nga një rritje e prodhimit në vende të tjera. Karteli OPEC+, i cili përfshin edhe Rusinë, ka vendosur të mos rrisë ofertën të paktën deri në tremujorin e dytë të vitit 2026.
Kjo lë një boshllëk në treg, ndërkohë që sulmet ukrainase ndaj infrastrukturës energjetike ruse dhe cisternave të naftës pritet të mbajnë presionin për rritjen e çmimeve.
Nëse SHBA vendos të ashpërsojë sanksionet ndaj kompanive ruse të naftës, apo të zbatojë më rreptësisht masat ekzistuese, tregu mund të reagojë me rritje të ndjeshme të çmimit të Brent-it për shkak të rritjes së rrezikut gjeopolitik.
Megjithatë, për gjithë tremujorin e parë, tregu pritet të mbetet në tepricë për shkak të niveleve të larta të eksporteve nga prodhuesit jashtë OPEC si dhe vetë OPEC+, mungesës së rritjes së kërkesës globale dhe konsumit sezonalisht të dobët. Përveç rastit kur ndodh një ndërprerje e papritur dhe e thellë e eksporteve ruse, për shembull si pasojë e ndonjë sulmi shumë më efektiv nga Ukraina, rënia aktuale e eksporteve të Moskës nuk pritet të ndikojë ndjeshëm mbi çmimet e tregut, të cilat parashikohen të mbeten në intervalin 55–65 dollarë për fuçi për naftën Brent.
Nafta ruse po has gjithnjë e më shumë vështirësi për të gjetur treg. Në mes të dhjetorit, rreth 120 milionë fuçi naftë ishin ende "në tranzit", duke krijuar një tepricë në furnizimin global përmes detit. Nga rreth 100 milionë fuçi të planifikuara për eksport nga 12 dhjetori deri në 31 mars, më shumë se gjysma nuk kanë ende destinacion të përcaktuar.
India, një nga blerësit më të mëdhenj të naftës ruse gjatë viteve të fundit, ka filluar të shkurtojë importet që pas hyrjes në fuqi të sanksioneve amerikane ndaj kompanive Lukoil dhe Rosneft. Sipas të dhënave nga gjurmimi detar, në dhjetor flukset nga Rusia drejt Indisë nuk pasqyrojnë nivelet e muajve të mëparshëm dhe për tremujorin e parë janë parashikuar shumë pak dërgesa. Nëse kjo tendencë vazhdon, importet indiane të naftës ruse mund të bien deri në 1 milion fuçi në ditë deri në fund të marsit.
Në të kundërt, Kina ka mbajtur të lartë nivelin e blerjeve të naftës ruse. Janë planifikuar mbi 30 dërgesa për tre muajt e ardhshëm. Megjithatë, pjesa më e madhe e kësaj sasie pritet të depozitohet në rezerva strategjike dhe jo të përpunohet menjëherë në rafineri, pasi Kina vazhdon të marrë sasi të mëdha edhe nga furnizues të tjerë.
Ukraina ka treguar aftësi për të sulmuar infrastrukturën ruse të eksportit në Detin e Zi, dhe pjesërisht në Detin Baltik. Këto sulme shkaktojnë ndërprerje të përkohshme që mund të riparohen, por goditjet ndaj cisternave rrezikojnë të sjellin pasoja diplomatike për Ukrainën, veçanërisht nga Turqia dhe vendet e tjera të rajonit, të cilat nuk dëshirojnë të dëmtohen rrugët tregtare detare. Gjithsesi, nëse sulmet vazhdojnë me intensitet, pritet që deri në fund të tremujorit të parë të ketë ndikim real në reduktimin e trafikut të cisternave dhe ndërprerjen e zgjatur të operacioneve në portet ruse të eksportit.
Rusia do të përpiqet të përballojë humbjet. Me çmimet aktuale të naftës Urals dhe kursin rubël-dollar, një rënie e qëndrueshme prej 500 mijë fuçi në ditë nga eksportet përmes detit do të sjellë një kosto prej afërsisht 10 miliardë dollarë në vit për ekonominë ruse, më pak se 0.5% e PBB-së, dhe një rënie prej 0.2% në të ardhurat buxhetore. Kjo humbje do të përkeqësojë vështirësitë buxhetore ekzistuese, por nuk është në vetvete e mjaftueshme për të ndryshuar qëndrimin e presidentit Putin për luftën në Ukrainë. Efekti mund të përkeqësohet nëse çmimet bien më tej ose nëse Rusia detyrohet të ofrojë zbritje edhe më të mëdha për të gjetur blerës, zbritjet aktuale kalojnë tashmë 20 dollarë për fuçi.
Sipas grupit analitik Eurasia Group, sanksionet aktuale dhe goditjet ukrainase nuk janë të mjaftueshme për të ndryshuar pozicionin negociues të Kremlinit. Që nafta ruse të mbahet jashtë tregjeve ndërkombëtare, do të nevojitet presion i vazhdueshëm. Ukraina duhet të vazhdojë të godasë cisternat dhe terminalet e eksportit për të mbajtur të kufizuara rrjedhat, ndërsa SHBA duhet të garantojë zbatim rigoroz dhe të pandërprerë të sanksioneve për të penguar blerësit e mundshëm. Një zbatim i dobët do të çonte në rikthimin e eksporteve ruse, siç ndodhi me naftën iraniane. Nëse presioni dobësohet, pritet që eksportet ruse të rifillojnë në tremujorin e dytë dhe të tretë të vitit 2026. /Përshtati “Pamfleti” nga “Corriere Della Sera”
Lini një Përgjigje