Në një pozicion dobësie, BE-ja ka humbur trenin e zhvillimeve. Ajo mbetet e varur në sektorin e Mbrojtjes dhe ka humbur avantazhin e saj negociues.
Pas nënshkrimit të një marrëveshjeje tregtare që shumë në Europë e kanë përshkruar si "poshtëruese", BE-ja duket se po përjeton versionin e vet të "kushteve të pabarabarta" të imponuara nga fuqitë koloniale ndaj Kinës pas Luftës së Parë të Opiumit.
Siç raporton Politico në analizën e saj, Presidentja e Komisionit Ursula von der Leyen udhëtoi në resortin e golfit të Donald Trump në Skoci në korrik për të shmangur një luftë tregtare.
Në vend të kësaj, ajo pranoi tarifa prej 15% për shumicën e eksporteve evropiane, një veprim që interpretohet në Europë si një disfatë e qartë politike. Megjithatë, vetëm disa ditë pas nënshkrimit të marrëveshjes, Trump kërcënoi me sanksione të reja, këtë herë mbi rregulloret evropiane që synojnë gjigantët amerikanë të teknologjisë, duke paralajmëruar se SHBA-të mund të ndërpresin eksportet e mikroçipave kritikë. "Nëse BE-ja nuk i përmbahet, do të paguajë çmimin", ishte mesazhi i presidentit amerikan.
Ky veprim i shuajti shpresat e Brukselit për të siguruar “sovranitetin” e tij në sferën dixhitale. Analistët e krahasojnë situatën me shekullin e 19-të, kur Kina u detyrua të hapte portet e saj nën kërcënimin e anijeve luftarake britanike.
Në atë kohë, Pekini pagoi për inercinë e saj teknologjike dhe refuzimin për t'u modernizuar. Sot, Europa po paguan për varësinë e saj nga SHBA-ja për mbrojtje dhe teknologji.
Siç e tha Sabine Weygand, kreu i Drejtorisë së Përgjithshme për Tregtinë e Komisionit Evropian, “ne po paguajmë çmimin për injorimin e orës së alarmit të administratës së parë Trump dhe kthimin në gjumë”. Komisioneri i Tregtisë Maroš Šefković pranoi se marrëveshja pasqyronte dobësinë strategjike të Evropës: “Nuk ka të bëjë vetëm me tregtinë; ka të bëjë me sigurinë, me Ukrainën, me paqëndrueshmërinë gjeopolitike.”
"Sistemi Turnberry"
Përfaqësuesi i Tregtisë i SHBA-së, Jamie Greer, e ka quajtur marrëveshjen "sistemi Turnberry", duke bërë paralele me konferencën e Bretton Woods të vitit 1944 që formësoi rendin ekonomik të pasluftës.
Në praktikë, megjithatë, është një dokument katërfaqësh, plot me paqartësi që i lënë Trump hapësirë për të përshkallëzuar kërkesat e tij nga kuotat për çelikun dhe aluminin deri te 600 miliardë dollarë investime që Brukseli është zotuar "në parim" t'i sjellë në SHBA.
"Nëse nuk e bëjnë, atëherë do të paguajnë tarifa prej 35%", tha Trump troç.
Dobësia e Evropës
Pamja që del është se BE-ja nuk ishte në gjendje të negocionte nga një pozicion force. “Marrëveshja është një rezultat i drejtpërdrejtë i dobësisë së Europës në sektorin e sigurisë”, tha analisti Torsten Benner, duke vënë në dukje se për dekada shtetet anëtare kishin shmangur investimet në mbrojtje dhe inovacion teknologjik.
Kreu i Drejtorisë së Tregtisë së Komisionit, Sabine Weyland, pranoi se BE-ja “u rikthye në gjumë” pas mandatit të parë të Trump, duke injoruar shenjat paralajmëruese.
Por përtej implikimeve të menjëhershme tregtare, çështja më e madhe është strategjike: Evropa mbetet e varur nga ombrella ushtarake amerikane dhe superioriteti teknologjik.
Mario Draghi paralajmëroi se nëse BE-ja nuk investon në mbrojtje, teknologji, vetëmjaftueshmëri energjetike dhe tregun e përbashkët, ajo “rrezikon mungesën e rëndësisë gjeopolitike”.
Lini një Përgjigje